Bỏ phố về quê để giữ vị ngọt nghề truyền thống

Chủ thầu, điều dưỡng bỏ phố về quê làm đường phên

Nằm phía tây huyện Nghĩa Đàn cũ (Nghệ An) xã Nghĩa Hưng từ lâu được biết đến như một vùng đất của mía và mật. Trên những triền đất pha cát ven sông Hiếu, gần 1.300 ha mía xanh tốt quanh năm tạo nên nguồn nguyên liệu dồi dào cho nghề nấu mật và làm đường phên nổi tiếng. Nghề truyền thống này đã nuôi sống nhiều thế hệ, trở thành nét văn hóa đặc trưng của miền Tây xứ Nghệ.

anh 1 (1)
Vợ chồng anh Yên quyết định bỏ phố về quê để nối nghiệp nghề truyền thống. Ảnh: Kim Long

Gia đình ông Trần Văn Sáng (53 tuổi, xóm Xuân Lam) là một trong những cơ sở gìn giữ nghề làm đường phên lâu năm. Nhắc đến nghề, người đàn ông này cho hay từng có thời gian nghề bị mai một vì thị trường thu hẹp, nhiều hộ chuyển sang buôn bán hoặc làm thuê. Nhưng mấy năm trở lại đây, nhận thấy nhu cầu thị trường tăng mạnh, người Nghĩa Hưng lại trở về với bếp mật, khuôn gỗ, giữ lửa cho nghề truyền thống.

Nếu ông Sáng là người giữ nghề lâu năm thì cơ sở sản xuất của anh Phạm Quang Yên (43 tuổi, trú xóm Xuân Lam) lại là minh chứng cho sự chuyển mình của nghề truyền thống. Anh Yên trước đây là chủ thầu xây dựng, còn vợ anh - chị Tần Thị Hằng (40 tuổi) từng làm điều dưỡng tại bệnh viện tuyến tỉnh.

anh 2
Làm đường phên cần sự tỉ mỉ, chịu khó. Ảnh: Kim Long

Sau gần chục năm công tác trong bệnh viện, sinh sống tại thành phố, vợ chồng anh đã có quyết định khiến nhiều người bất ngờ. Đó là nghỉ việc tại bệnh viện, thôi làm chủ thầu để khăn gói về quê.

“Để đi đến quyết định đó là điều không hề dễ dàng đối với chúng tôi khi nhiều người nghe tin đã can ngăn. Ai cũng bảo sau bao nhiêu năm đèn sách, có công việc ổn định nơi thành phố lại bỏ để về quê, bắt đầu với nghề truyền thống nặng nhọc, vất vả. Nhưng vợ chồng tôi vẫn quyết định về quê với mong muốn cùng người bố lớn tuổi giữ nghề truyền thống và hy vọng cuộc sống gia đình sẽ tốt hơn khi mình dám bứt phá”, anh Yên chia sẻ về quyết định của hai vợ chồng thời điểm đó.

Năm 2019, vợ chồng anh quyết định bỏ phố về quê để làm mật mía, đường phên, đường phèn. Trở về quê sau nhiều năm sống tại thành phố nên chân tay có phần lóng ngóng. Vợ chồng anh cũng bị nhiều người hồ nghi về quyết định được xem là đường đột và mơ hồ. Tuy vậy, anh vẫn quyết tâm sẽ bắt đầu lại với nghề truyền thống hàng chục năm tại địa phương bằng việc mở xưởng sản xuất.

Xưởng của anh rộng hàng nghìn mét vuông, luôn đỏ lửa từ sáng đến chiều tối. Mỗi ngày, xưởng nấu khoảng 300kg mật để làm đường phên và đường phèn. Với suy nghĩ làm nghề lâu dài, anh đầu tư xây bếp kiên cố gồm ba nồi chuyên dụng nối liền nhau: một nồi nấu mật, một nồi đánh mật bằng mô-tơ và một nồi hâm mật để giữ độ sánh.

Nói về quy trình làm đường phên, người đàn ông này cho biết cũng lắm công đoạn và tỉ mỉ. Mật được đổ vào chảo nấu trong khoảng một tiếng. Ở công đoạn này, người thợ luôn tay đánh tan mật để tránh bị cháy. Đây là công đoạn quan trọng nhất, đòi hỏi người thợ cần căn chuẩn thời gian, nếu sơ ý để mật cháy thì sẽ kém chất lượng.

anh 3 (1)
Đường phên hiện được bán ra tại nhiều tỉnh thành. Ảnh: Kim Long

Mật sau khi chín được cho vào chảo đánh. Chảo này được bố trí động cơ kết nối với bộ phận bằng sắt, có chức năng quay vòng, đánh tan mật trước khi đổ vào khuôn. Mỗi lần đánh khoảng 10-15 phút cho đến khi mật chuyển sang màu vàng nâu đặc trưng. Sau đó, mật được đổ vào khuôn làm bằng gỗ, mỗi khuôn dài khoảng 60 cm, rộng 6-7 cm.

Sau khi đổ khuôn, đường bắt đầu cô đặc, người thợ sẽ khéo léo tháo khuôn, dựng các tấm đường phên lên để khô đều hai mặt, rồi xếp thành từng mẻ lớn để đóng gói. Anh Yên cho biết, hiện nay giá đường phên khoảng 28 nghìn đồng/kg, tiêu thụ khắp cả nước, đem lại thu nhập ổn định cho gia đình.

Giữ vị ngọt nghề xưa

Không dừng lại ở sản phẩm truyền thống, anh Yên còn sản xuất đường phèn - loại có giá trị cao nhất trong các sản phẩm từ mật mía. Đường phèn được nấu kỹ, ủ trong thùng inox chửng nửa năm để kết tinh tự nhiên thành những tảng trong veo.

Mỗi năm, xưởng sản xuất 3-4 tấn đường phèn, bán với giá 156.000-160.000 đồng/kg. Anh chia sẻ, sản phẩm này cũng được thị trường ưa chuộng để pha siro, ngâm thảo dược hoặc chế biến các bài thuốc dân gian. Để đáp ứng thị trường hiện đại, anh Yên đóng gói hút chân không, bán online và đưa sản phẩm tham gia OCOP, hiện đã đạt 3 sao.

anh 4
Anh Yên cho biết cơ sở đang hoàn thiện để hướng đến chuẩn 4 sao, nhằm đưa mặt hàng này ra nước ngoài. Ảnh: Kim Long

Chia sẻ về dự định tương lai, người đàn ông này cho hay, cơ sở đang hoàn thiện để hướng đến chuẩn 4 sao, nhằm đưa mặt hàng này ra nước ngoài. “Dù là sản phẩm truyền thống nhưng tôi tin rằng sẽ được nhiều người tin dùng. Minh chứng đó là sản phẩm của chúng tôi luôn có người đặt hàng, tiêu thụ đều đặn”, anh Yên cho biết.

Ông Đinh Thế Hiển, Trưởng phòng Kinh tế xã Nghĩa Hưng cho biết, cây mía và nghề làm đường đang mang lại thu nhập ổn định cho người dân. Một số sản phẩm từ mật mía đã đạt chuẩn OCOP 3 sao. Thời gian tới, chính quyền địa phương dự kiến quy hoạch vùng nguyên liệu và hỗ trợ các cơ sở nâng hạng sản phẩm, đảm bảo tiêu chí sạch – chất lượng, góp phần đưa thương hiệu đường phên Nghĩa Hưng đi xa hơn.

Giữa guồng quay của cuộc sống hiện đại, nghề làm đường phên Nghĩa Hưng vẫn được gìn giữ bằng sự bền lòng và bàn tay khéo léo của những người thợ quê như vợ chồng anh Yên. Vị ngọt thanh của đường phên, đường phèn là thành quả mà người dân nơi đây có được sau nhiều năm giữ nghề cha ông để lại.

Xem thêm

Thời trang giá rẻ mất sức hút khi người tiêu dùng ưu tiên chất lượng

Thời trang giá rẻ mất sức hút khi người tiêu dùng ưu tiên chất lượng

(CLO) Giá quần áo tăng cao cùng những lo ngại về chất liệu và môi trường đang thúc đẩy người tiêu dùng Mỹ thay đổi thói quen mua sắm. Thay vì chạy theo thời trang giá rẻ, người mua ngày càng chú trọng độ bền, chất lượng và giá trị sử dụng, tạo cơ hội cho các thương hiệu theo đuổi phân khúc cao cấp hơn.

Biểu tình tại Pháp có thể khiến ngành bảo hiểm thiệt hại 207 triệu euro

Biểu tình tại Pháp có thể khiến ngành bảo hiểm thiệt hại 207 triệu euro

(CLO) Các cuộc biểu tình phản đối chi phí sinh hoạt tại Pháp hồi tháng 10 có thể khiến các công ty bảo hiểm phải chi trả khoảng 207 triệu euro tiền bồi thường. Phần lớn thiệt hại tập trung ở tài sản của doanh nghiệp, làm gia tăng áp lực tài chính đối với khu vực kinh doanh và thúc đẩy Chính phủ triển khai các biện pháp hỗ trợ khẩn cấp.

Livestream tạo sức bật mới cho đặc sản Vĩnh Long trên thị trường số

Livestream tạo sức bật mới cho đặc sản Vĩnh Long trên thị trường số

(CLO) Không chỉ dừng lại ở hoạt động trưng bày, giới thiệu sản phẩm tại hội chợ, Vĩnh Long đang đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số thông qua hình thức livestream bán hàng trực tuyến. Hoạt động này góp phần quảng bá sản phẩm OCOP, đặc sản địa phương, đồng thời mở ra cơ hội kết nối thị trường, thúc đẩy tiêu thụ nông sản trong thời đại số.

Viettel xóa lõm sóng cho hơn 130.000 người dân tại những vùng xa nhất Tổ quốc

Viettel xóa lõm sóng cho hơn 130.000 người dân tại những vùng xa nhất Tổ quốc

Bộ Quốc phòng tổ chức Hội nghị tổng kết Chương trình phủ sóng di động tại các thôn, bản và cụm dân cư lõm sóng ở vùng sâu, vùng xa, biên giới năm 2026. Sau hơn 7 tháng triển khai, 1.337 trạm phát sóng đã đưa mạng di động tốc độ cao tới khoảng 130.000 người dân tại 788 thôn, bản và 1.068 cụm dân cư trên 50 người, nâng tỷ lệ dân số được phủ sóng di động Viettel trên toàn quốc lên 99,7%.

Quy hoạch đa cực và bài toán chọn vị trí nhà ở tại TP HCM

Quy hoạch đa cực và bài toán chọn vị trí nhà ở tại TP HCM

TP HCM định hướng phát triển theo mô hình 5 cực động lực, 5 trung tâm vệ tinh. Với người mua nhà để ở, khoảng cách tới trung tâm cần được xem cùng khả năng đi lại, tiếp cận việc làm và các dịch vụ thiết yếu tại từng khu vực.

Tân Á Đại Thành được vinh danh trong Top 100 Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam® 2026 - Khối Doanh nghiệp lớn

Tân Á Đại Thành được vinh danh trong Top 100 Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam® 2026 - Khối Doanh nghiệp lớn

Tối 18/11/2026, Anphabe công bố Tập đoàn Tân Á Đại Thành có tên trong Top 100 Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam® 2026 - Khối Doanh nghiệp lớn. Kết quả ghi nhận sức hấp dẫn của thương hiệu tuyển dụng Tân Á Đại Thành từ góc nhìn của người đi làm trên thị trường lao động Việt Nam.

Văn hóa học tập trong EVN: Khi đồng nghiệp cũng là thầy

Văn hóa học tập trong EVN: Khi đồng nghiệp cũng là thầy

Từ những trao đổi, hướng dẫn trong công việc, đội ngũ giảng viên nội bộ EVN giúp đồng nghiệp nâng cao năng lực, hoàn thiện chuyên môn. Qua đó, góp phần bồi đắp văn hóa học tập, gìn giữ và phát triển tri thức trong Tập đoàn.

PVcomBank tự hào ghi danh Top 100 Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam 2026 - Khối Doanh nghiệp vừa, Top 3 ngành ngân hàng

PVcomBank tự hào ghi danh Top 100 Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam 2026 - Khối Doanh nghiệp vừa, Top 3 ngành ngân hàng

Ngân hàng TMCP Đại Chúng Việt Nam (PVcomBank) vừa ghi dấu mốc ấn tượng trên hành trình xây dựng thương hiệu nhà tuyển dụng khi được vinh danh tại bảng xếp hạng “Top 100 Nơi làm việc tốt nhất Việt Nam 2026” do Anphabe tổ chức. PVcomBank xếp vị trí thứ 58 trong Khối Doanh nghiệp vừa và top 3 ngành Ngân hàng tại nhóm xếp hạng tương ứng, ghi nhận những nỗ lực trong hành trình xây dựng thương hiệu nhà tuyển dụng.

Sân golf Long Thành của KN Holdings ra mắt dịch vụ golf đêm

Sân golf Long Thành của KN Holdings ra mắt dịch vụ golf đêm

Từ giữa tháng 11/2026, Sân golf Long Thành chính thức đưa dịch vụ golf đêm vào hoạt động tại 18 hố Sân Hồ. Bên cạnh thời tiết mát mẻ và thiên nhiên khoáng đãng, với hệ thống chiếu sáng được chú trọng đầu tư cùng chất lượng sân và năng lực vận hành, đây sẽ là lựa chọn mới cho cộng đồng golfer.

Phối cảnh tổng thể dự án MEYINPARK Hưng Yên nhìn từ trên cao.

Từ thuê mặt bằng đến nền tảng tăng trưởng: Bước ngoặt sinh tồn của doanh nghiệp công nghiệp

Áp lực dịch chuyển chuỗi cung ứng và hàng rào tiêu chuẩn xanh khiến bài toán sinh tồn của thị trường công nghiệp không còn bó hẹp trong tư duy "thuê xưởng thô" mà bứt phá sang "nền tảng tăng trưởng" tích hợp. Sự xuất hiện của các hệ sinh thái cộng sinh như MEYINPARK Hưng Yên là bệ phóng vững chắc cho bước chuyển mình chiến lược này.

Cỡ chữ bài viết: