Chiều 25/10, Cục Di sản Văn hóa (Bộ VHTT&DL) có văn bản gửi Sở VHTT&DL tỉnh Bắc Ninh về việc chấn chỉnh sai lệch trong thực hành di sản Thực hành tín ngưỡng Thờ Mẫu Tam phủ của người Việt.
Theo văn bản này, Sở VHTT&DL tỉnh Bắc Ninh phối hợp với UBND huyện Yên Phong tổ chức Chương trình Liên hoan hát Văn, hát Chầu văn lần thứ II tại đền thờ Lý Thường Kiệt (xã Tam Giang, huyện Yên Phong) từ ngày 24 đến 25/10/2024.
Qua kiểm tra thực tế, tên gọi của hoạt động là Liên hoan hát Văn, hát Chầu văn nhưng nội dung hoạt động diễn ra tối 24/10 lại là biểu diễn Thực hành tín ngưỡng Thờ Mẫu Tam phủ trên sân khấu của một số nghệ nhân trong và ngoài tỉnh.
Giá hầu dự thi của CLB Văn ca chúc thánh Bắc Ninh. Ảnh: Báo Bắc Ninh
Theo Cục Di sản văn hoá, đây là hoạt động diễn xướng hầu đồng không đúng bản chất và không gian thực hành của di sản Thực hành Tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt; xâm phạm tập tục, kiêng kỵ và làm sai lệch giá trị của di sản văn hóa phi vật thể, không đúng tinh thần Công ước 2003 về bảo vệ di sản văn hóa phi vật thể của UNESCO và Luật Di sản văn hóa của Việt Nam, vi phạm Nghị định số 39/2024/NĐ-CP quy định biện pháp quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể trong các Danh sách của UNESCO và Danh mục di sản văn hóa phi vật thể quốc gia.
Văn bản của Cục Di sản văn hoá cũng nêu rõ: Việt Nam đang xây dựng Báo cáo định kỳ quốc gia trình Uỷ ban Liên Chính phủ Công ước 2003 của UNESCO về bảo vệ di sản văn hoá phi vật thể, đệ trình vào 15/12/2024. Tỉnh Bắc Ninh cũng vừa tham gia tập huấn xây dựng Báo cáo do Cục Di sản văn hóa tổ chức vào các ngày 17-18/10/2024 tại Hưng Yên.
Trường hợp vi phạm nghiêm trọng Công ước 2003 và nguyên tắc đạo đức về bảo vệ di sản văn hóa phi vật thể của UNESCO như trên nếu được thể hiện trong Báo cáo quốc gia, có thể bị UNESCO nhắc nhở, thậm chí xem xét, rút danh hiệu và sẽ ảnh hưởng tới cộng đồng chủ thể di sản ở hơn 22 tỉnh, thành phố của Việt Nam, đặc biệt là ảnh hưởng tới uy tín và thể diện của Việt Nam với tư cách Thành viên Ủy ban Liên Chính phủ Công ước 2003 của UNESCO nhiệm ký 2022-2026.
Cục Di sản văn hóa đề nghị Sở VHTT&DL tỉnh Bắc Ninh cần chấn chỉnh ngay hoạt động hầu đồng không đúng quy định trên địa bàn, tuân thủ các văn bản chỉ đạo của Bộ VHTT&DL, đảm bảo thực hiện nghiêm túc Điều 4, Điều 5 Nghị định số 39/2024/NĐ-CP quy định về nguyên tắc trong thực hành, quản lý, bảo vệ và phát huy giá trị di sản văn hóa phi vật thể; báo cáo kết quả xử lý về Bộ VHTT&DL (qua Cục Di sản văn hóa) trước ngày 1/11/2024.
T.Toàn
