Sự kiện xảy ra khi vũ trụ mới chỉ khoảng 2 tỷ năm tuổi, trở thành vụ sáp nhập cổ xưa nhất được biết đến trong lịch sử Dải Ngân hà.
Thiên hà bị hấp thụ được đặt tên Low-energy-Kraken-Heracles (LKH). Dù nhỏ hơn rất nhiều so với Dải Ngân hà ngày nay, LKH khi đó vẫn có lượng sao với tổng khối lượng tương đương khoảng 500 triệu Mặt trời.
Vậy làm sao biết một vụ sáp nhập xảy ra gần 12 tỷ năm trước? Nhóm nghiên cứu đã sử dụng dữ liệu từ kính viễn vọng Hubble và tàu vũ trụ Gaia để nghiên cứu những cụm sao nằm gần trung tâm Dải Ngân hà.
Các cụm sao này giống như những “hộp thời gian” của vũ trụ. Bằng cách kiểm tra tuổi, thành phần hóa học và chuyển động của các ngôi sao, các nhà khoa học có thể xác định chúng sinh ra ở đâu và từng trải qua những sự kiện nào.
Một số cụm sao có đặc điểm khác biệt với những ngôi sao hình thành bên trong Dải Ngân hà. Quỹ đạo và thành phần của chúng cho thấy chúng có nguồn gốc từ một thiên hà khác. Đó chính là những dấu vết còn sót lại của LKH.
Nghe đến việc hai thiên hà sáp nhập, người ta có thể hình dung một vụ va chạm khổng lồ với hàng tỷ ngôi sao đâm vào nhau. Thực tế không phải vậy.
Khoảng cách giữa các ngôi sao lớn đến mức khả năng hai ngôi sao trực tiếp va chạm khi các thiên hà sáp nhập là cực kỳ thấp. Vì thế, xét riêng về các ngôi sao, vụ sáp nhập LKH có thể diễn ra tương đối “êm đềm”.
Nhưng với khí liên sao, mọi chuyện có thể dữ dội hơn nhiều. Khí từ LKH va chạm và trộn lẫn với khí vốn tồn tại trong Dải Ngân hà, có thể kích hoạt những đợt hình thành sao mạnh mẽ. Vụ sáp nhập cũng bổ sung thêm sao và vật chất tối cho thiên hà đang phát triển.
LKH không phải thiên hà duy nhất Dải Ngân hà hấp thụ trong lịch sử. Khoảng 1,8 tỷ năm sau vụ sáp nhập LKH, Dải Ngân hà tiếp tục nuốt một thiên hà lùn khác có tên Gaia-Sausage-Enceladus.
Sau đó, trong khoảng 6 tỷ năm qua, Dải Ngân hà tiếp tục sáp nhập với thiên hà lùn Sagittarius. Những vụ sáp nhập này dần bổ sung vật chất, sao và khí, giúp Dải Ngân hà ngày càng lớn và thay đổi cấu trúc theo thời gian.
Điều thú vị là những sự kiện tưởng như xảy ra ở nơi rất xa và từ rất lâu trước khi Trái đất xuất hiện lại có thể liên quan đến chính chúng ta.
Theo Massari, các vụ sáp nhập trong quá khứ đã góp phần tạo nên những điều kiện dẫn tới sự hình thành Hệ Mặt trời và cuối cùng là Trái đất của chúng ta. Nói cách khác, lịch sử của chúng ta có thể bắt đầu từ những cuộc “ăn” thiên hà diễn ra hàng tỷ năm trước.
