Dự thảo Thông tư thể chế hóa các chủ trương về sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả, phát triển vật liệu xây dựng xanh, công trình xanh và kinh tế tuần hoàn; cụ thể hóa các quy định của Luật Sử dụng năng lượng tiết kiệm và hiệu quả và Nghị định số 30/2026/NĐ-CP trong lĩnh vực vật liệu xây dựng.
Việc ban hành Thông tư sẽ tạo hành lang pháp lý đầy đủ để triển khai dán nhãn năng lượng đối với vật liệu xây dựng trên phạm vi toàn quốc, góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng trong công trình xây dựng.
Dự thảo Thông tư cũng quy định cụ thể các chỉ tiêu hiệu quả năng lượng phải công bố đối với từng nhóm vật liệu xây dựng, như hệ số dẫn nhiệt, hệ số truyền nhiệt (U-value), hệ số thu nhiệt mặt trời (Solar Heat Gain Coefficient - SHGC), hệ số phát xạ, chỉ số phản xạ bức xạ mặt trời (Solar Reflectance Index - SRI) và các chỉ tiêu kỹ thuật khác tùy theo từng loại sản phẩm. Đồng thời, dự thảo quy định phương pháp thử, tiêu chuẩn thử nghiệm và yêu cầu đối với phòng thử nghiệm nhằm bảo đảm kết quả đánh giá có độ tin cậy, thống nhất và có khả năng so sánh giữa các sản phẩm cùng loại. Đây sẽ là cơ sở để chủ đầu tư, đơn vị tư vấn thiết kế và người tiêu dùng lựa chọn vật liệu phù hợp với mục tiêu tiết kiệm năng lượng và phát triển công trình xanh.
Một trong những điểm đáng chú ý của dự thảo là áp dụng cơ chế tự công bố kết quả dán nhãn năng lượng kết hợp hậu kiểm. Theo đó, doanh nghiệp được tự công bố nhãn năng lượng trên cơ sở kết quả thử nghiệm do tổ chức thử nghiệm đáp ứng điều kiện theo quy định thực hiện. Doanh nghiệp chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác của hồ sơ, kết quả thử nghiệm và các thông tin đã công bố. Cơ quan quản lý nhà nước sẽ thực hiện hậu kiểm thông qua kiểm tra định kỳ hoặc đột xuất, lấy mẫu để kiểm tra chất lượng khi cần thiết và xử lý nghiêm các trường hợp công bố sai hoặc không duy trì chất lượng sản phẩm theo mức đã công bố.
Bên cạnh đó, dự thảo cũng quy định việc công khai thông tin về nhãn năng lượng thông qua mã QR hoặc hệ thống tra cứu điện tử, cho phép người sử dụng dễ dàng tiếp cận thông tin về đặc tính năng lượng của sản phẩm. Các thông tin công bố sẽ được đăng tải trên cổng thông tin điện tử của cơ quan quản lý nhằm tăng cường tính minh bạch, tạo điều kiện cho việc tra cứu, giám sát và so sánh sản phẩm trên thị trường.
Dự thảo đồng thời làm rõ trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức và cá nhân tham gia thực hiện, bao gồm Bộ Xây dựng, Sở Xây dựng, các tổ chức thử nghiệm, tổ chức chứng nhận (nếu có), doanh nghiệp sản xuất, nhập khẩu và các đơn vị liên quan. Ngoài quy định về chế độ báo cáo định kỳ, dự thảo còn quy định việc công bố lại khi sản phẩm có thay đổi ảnh hưởng đến chỉ tiêu năng lượng, cũng như các trường hợp đình chỉ hoặc thu hồi hiệu lực công bố khi phát hiện hành vi vi phạm hoặc kết quả hậu kiểm không phù hợp với nội dung đã công bố.
Việc ban hành Thông tư được kỳ vọng sẽ hoàn thiện hành lang pháp lý về dán nhãn năng lượng đối với vật liệu xây dựng; góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng năng lượng trong công trình xây dựng và thúc đẩy phát triển vật liệu xây dựng xanh.
Đối với doanh nghiệp, việc áp dụng cơ chế tự công bố kết hợp hậu kiểm giúp giảm thủ tục hành chính, giảm thời gian và chi phí tuân thủ; đồng thời tạo động lực đổi mới công nghệ, nâng cao chất lượng sản phẩm và năng lực cạnh tranh.
Đối với cơ quan quản lý nhà nước, Thông tư tạo cơ sở pháp lý thống nhất để kiểm tra, giám sát việc thực hiện dán nhãn năng lượng trên phạm vi cả nước, tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý.
Đối với người tiêu dùng và chủ đầu tư, việc công khai thông tin về hiệu quả năng lượng của vật liệu xây dựng giúp lựa chọn sản phẩm phù hợp, góp phần giảm mức tiêu thụ năng lượng trong quá trình khai thác, sử dụng công trình.
Chi tiết Dự thảo Thông tư tại đây.
