Doanh thu từ xuất khẩu dầu thô của Nga đã giảm mạnh xuống mức thấp nhất trong gần ba năm qua, chủ yếu do giá bán bị chiết khấu sâu và nhu cầu từ các khách hàng lớn tại châu Á sụt giảm đáng kể.
Theo tính toán của Bloomberg công bố ngày 19/11, trong bốn tuần kết thúc vào ngày 16/11, Nga chỉ thu về trung bình 1,22 tỷ USD mỗi tuần từ xuất khẩu dầu thô. Đây là mức thấp nhất kể từ tháng 3/2023 và giảm tới 20% so với cuối tháng 10, khi doanh thu tuần còn khoảng 1,48 tỷ USD.
Sự sụt giảm này diễn ra trong bối cảnh giá dầu Urals, loại dầu chủ lực của Nga, lao dốc mạnh. Tuần trước, giá Urals có thời điểm chỉ còn 36 USD mỗi thùng, với mức chiết khấu so với dầu Brent nới rộng lên tới 23 USD, sâu nhất trong hơn hai năm rưỡi.
Các lệnh trừng phạt mới của Mỹ nhắm vào hai tập đoàn dầu khí lớn nhất Nga là Rosneft và Lukoil, vốn chiếm khoảng một nửa sản lượng và xuất khẩu dầu của nước này.
Biện pháp này khiến hơn hai phần ba lượng dầu xuất sang Ấn Độ và Trung Quốc rơi vào tình trạng rủi ro. Hiện hai thị trường này tiếp nhận tới 90% lượng dầu thô Nga vận chuyển bằng đường biển.
Theo ước tính của công ty tư vấn năng lượng Rystad Energy được Bloomberg trích dẫn, các nhà máy lọc dầu Trung Quốc đã cắt giảm tới hai phần ba lượng dầu Nga đặt mua cho tháng 12, trước thời điểm các biện pháp trừng phạt của Mỹ chính thức có hiệu lực toàn bộ vào tháng tới.
Tại Ấn Độ, tình hình cũng tương tự khi năm nhà máy lọc dầu lớn nhất nước này đã ngừng nhập khẩu dầu có xuất xứ từ Nga.
Dù vậy, hoạt động bốc xếp dầu tại các cảng Nga vẫn diễn ra bình thường với khoảng 3,29 triệu thùng mỗi ngày trong tuần kết thúc ngày 16/11.
Tuy nhiên, một phần ngày càng lớn trong số này hiện chưa tìm được người mua cụ thể. Ngân hàng JPMorgan ước tính khoảng một phần ba lượng dầu xuất khẩu của Nga, tương đương 1,4 triệu thùng mỗi ngày, đang nằm chờ trên các tàu vận tải để tìm khách hàng.
Tuần trước, Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA) cảnh báo rằng các biện pháp trừng phạt nhằm vào Rosneft và Lukoil có thể tạo ra tác động sâu rộng nhất từ trước đến nay đối với thị trường dầu mỏ toàn cầu, đồng thời làm gia tăng đáng kể nguy cơ giảm sản lượng dầu thô của Nga trong thời gian tới.
Chuyên gia Vandana Hari, nhà sáng lập công ty tư vấn Vanda Insights tại Singapore, nhận định với Bloomberg rằng điểm khác biệt của đợt trừng phạt lần này nằm ở yếu tố tâm lý lo ngại mà nó tạo ra trên thị trường.
Bà Hari đánh giá: “Các lệnh trừng phạt của Mỹ nhắm vào Rosneft và Lukoil có thể thực sự là một bước ngoặt lớn”.
