Thủ tướng Friedrich Merz nói Đức cần “xây dựng quân đội mạnh nhất châu Âu”, trong bối cảnh chưa rõ Mỹ có còn bảo đảm an ninh cho châu Âu trong tương lai hay không. Ông giao Bộ trưởng Quốc phòng Boris Pistorius nhiệm vụ tìm cách thu hút thêm tân binh.
Hiện quân đội Đức (Bundeswehr) chỉ tuyển người tự nguyện, quảng bá qua mạng xã hội để thay đổi hình ảnh vốn bị người dân e dè vì lịch sử chiến tranh trong quá khứ.
Nhưng gần đây, một số chính trị gia lại muốn đưa ý tưởng “quay số đi lính” vào dự luật quốc phòng mới. Bộ trưởng Pistorius phản đối kịch liệt, gọi đây là “ý tưởng lười biếng và vô trách nhiệm”. Phía bảo thủ thì chỉ trích ông “phá hỏng dự luật quan trọng” và cho rằng nên đưa quy định này vào luật ngay, thay vì trì hoãn.
Ông Patrick Sensburg - lãnh đạo Hiệp hội Dự bị Quân đội Đức - nói rằng “quay số đi lính” nghĩa là sẽ có người bị ép buộc và thấy mình bị đối xử bất công.
Cuộc tranh luận đang gây hoang mang trong giới trẻ Đức, đặc biệt là nam thanh niên 18 tuổi và gia đình họ. “Giống như chơi xổ số vậy, dù may mắn hay không”, Stefan Brunnecke, một hiệu trưởng có hai con trai, nói. “Tôi không nghĩ đó là ý tưởng hay”.
Trong thời kỳ Chiến tranh Lạnh, cả Đông và Tây Đức đều dựa vào nghĩa vụ quân sự để duy trì quân số và lực lượng dự bị. Sau khi Bức tường Berlin sụp đổ năm 1989, Đức dần cắt giảm quân đội, chuyển sang mô hình chuyên nghiệp nhỏ gọn hơn sau năm 2011 dưới thời Thủ tướng Angela Merkel.
Tuy nhiên, xung đột Nga - Ukraine xảy ra vào năm 2022 đã khiến Đức đảo ngược chiến lược, tăng mạnh chi tiêu quốc phòng và đặt mục tiêu tuyển 40.000 tân binh mỗi năm vào năm 2031 - cao hơn nhiều so với khoảng 15.000 người dự kiến nhập ngũ năm nay.
Kế hoạch mới của Bộ trưởng Pistorius tập trung vào việc làm cho quân đội hấp dẫn hơn với mức lương và phúc lợi cao hơn. Dự luật ông ủng hộ cũng khôi phục quy định kiểm tra sức khỏe bắt buộc cho nam giới 18 tuổi kể từ năm tới, song mọi hình thức nghĩa vụ quân sự bắt buộc vẫn cần được Quốc hội Đức phê chuẩn.
Rafael Loss, thành viên Hội đồng Quan hệ Đối ngoại châu Âu, nhận định cuộc tranh luận hiện nay là “quá sớm”, cảnh báo rằng việc tái lập hạ tầng tuyển chọn và huấn luyện sẽ mất nhiều năm, và nếu thực hiện vội vàng có thể ảnh hưởng tiêu cực đến khả năng sẵn sàng chiến đấu.
