Giá xăng dầu leo thang vì chiến sự tại Iran đang khiến nhiều người đặt câu hỏi liệu xe điện có nắm bắt được cơ hội để tăng tốc trên thị trường hay không. Với những người đã chuyển sang dùng ô tô điện, diễn biến giá nhiên liệu hiện nay càng củng cố niềm tin rằng họ đã có lựa chọn đúng đắn.
Một chủ xe tại Detroit cho biết ông mua chiếc Chevrolet Blazer EV đơn giản vì tin đây là tương lai của ngành xe hơi.
Khi giá xăng tăng mạnh trong bối cảnh xung đột khiến nguồn cung dầu qua eo biển Hormuz bị gián đoạn, ông càng hài lòng vì không còn phải lo chuyện đổ nhiên liệu cho chiếc SUV chạy xăng cũ.
Theo các chuyên gia, giá xăng neo ở mức cao trong thời gian dài có thể thúc đẩy quan tâm đối với xe điện. Người dùng thường kỳ vọng giá điện ít biến động hơn và ít chịu tác động từ các cuộc khủng hoảng địa chính trị.
Thực tế, mức trung bình quốc gia tại Mỹ cho một gallon xăng đã tăng từ 2,94 USD lên 3,57 USD chỉ trong vòng một tháng. Nguyên nhân xuất phát từ việc chiến sự làm tăng rủi ro an ninh tại một trong những tuyến vận tải dầu mỏ quan trọng nhất thế giới.
Các phân tích cho rằng giá dầu khó có thể hạ nhiệt nếu tình hình tại khu vực này chưa ổn định. Khi thời tiết ấm lên, nhu cầu đi lại tăng cao cùng với việc các trạm xăng chuyển sang loại xăng mùa hè đắt đỏ hơn cũng tạo áp lực lên giá nhiên liệu.
Ngược lại, giá điện sinh hoạt tại Mỹ thường được điều chỉnh theo năm và chịu sự quản lý chặt chẽ, vì vậy mức độ biến động thấp hơn nhiều so với giá xăng.
Mặc dù vậy, giá điện tại một số khu vực của Mỹ cũng đang tăng vì nhu cầu điện lớn từ các trung tâm dữ liệu mới. Một số chuyên gia nhận định chiến sự có thể không phải là yếu tố chính đẩy giá điện tăng, nhưng vẫn là một phần trong bức tranh lạm phát năng lượng. Việc giá khí tự nhiên tăng nhẹ cũng có thể tác động đến chi phí sản xuất điện, dù nhịp độ tăng không mạnh như giá dầu.
Giới chuyên môn cho rằng nếu xung đột kéo dài, tác động đến hóa đơn tiền điện là điều khó tránh khỏi. Đây cũng là lý do nhiều quốc gia đang đẩy nhanh chuyển dịch sang năng lượng sạch.
Khi hệ thống điện được bổ sung thêm nguồn năng lượng tái tạo, chủ xe điện sẽ hưởng lợi ngay lập tức mà không cần thay xe, trong khi người dùng xe xăng muốn tiết kiệm nhiên liệu buộc phải đổi sang mẫu xe mới.
Các dữ liệu từ trang tư vấn mua xe Edmunds cho thấy trong tuần ngay sau khi xung đột tại Iran nổ ra, lượng tìm kiếm về xe hybrid, hybrid sạc điện và xe điện đã tăng từ 20,7% lên 22,4% tổng lượng truy cập.
Điều này lặp lại xu hướng từng thấy trong đợt tăng giá xăng lớn vào năm 2022. Tuy nhiên, việc doanh số xe điện có thực sự tăng hay không vẫn phụ thuộc vào kỳ vọng của người tiêu dùng về mức tiết kiệm lâu dài, không chỉ trong thời điểm hiện tại.
Một vấn đề khác là việc nhu cầu tăng mạnh có thể khiến giá xe điện mới tăng theo. Một số chuyên gia nhận định bước ngoặt lớn sẽ đến khi các chính phủ thay đổi chính sách thuế và thuế quan nhằm thúc đẩy xe điện, giúp giảm phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch.
Về chi phí sử dụng, các phân tích chỉ ra rằng người dùng xe điện có thể tiết kiệm hàng nghìn USD tiền nhiên liệu trong suốt vòng đời chiếc xe, ngay cả khi không có ưu đãi thuế. Khi giá xăng tăng, khoản tiết kiệm này càng rõ rệt, vì chi phí nhiên liệu luôn là phần đáng kể trong tổng chi phí sở hữu xe.
Tuy nhiên, rào cản lớn nhất đối với nhiều người vẫn là giá xe điện. Trong tháng trước, giá trung bình của một chiếc EV mới tại Mỹ ở mức hơn 55.000 USD, cao hơn đáng kể so với mức trung bình 49.353 USD của toàn thị trường.
Bên cạnh đó, một số chuyên gia lo ngại về an ninh năng lượng khi chuỗi cung ứng xe điện phụ thuộc nhiều vào Trung Quốc.
Dù vậy, nhiều ý kiến vẫn cho rằng xe điện và năng lượng tái tạo nên được xem là ưu tiên chiến lược vì giảm rủi ro từ các biến động địa chính trị.
Một số chuyên gia cũng nhận định việc cắt giảm các ưu đãi dành cho ngành năng lượng sạch có thể khiến Mỹ mất lợi thế trong cuộc cạnh tranh toàn cầu, và những gì đang diễn ra cho thấy hậu quả của điều đó hiện rõ hơn bao giờ hết.
