Người dân "mòn mỏi" chờ cấp GCNQSDĐ
Theo phản ánh của bà Trần Thị Thúy (đại diện chủ sử dụng đất – bà P.T.Y) gửi đến báo Nhà báo và Công luận, vụ việc tranh chấp thừa kế tài sản liên quan đến quyền lợi của gia đình bà P.T.Y đã được TAND thành phố Hải Phòng giải quyết triệt để tại Bản án số 37/2024/DS-ST. Bản án này đã có hiệu lực pháp luật, đã có quyết định thi hành.
Căn cứ phán quyết của Tòa án, bà P.T.Y được sở hữu diện tích đất 338m2 đất ở thuộc thửa đất 311, tờ bản đồ số 3 tại thôn Lộc Xá, xã Đoàn Xá huyện Kiến Thụy (nay là thôn Lộc Xá, xã Kiến Hải). Do đó, ngày 19/5/2025 bà Thúy đã nộp hồ sơ TTHC xin cấp GCNQSDĐ theo đúng quy định.
Tuy nhiên đến nay đã 14 tháng, thay vì nhận được kết quả TTHC theo luật định, bà Thúy đã phải rất nhiều lần đến trụ sở UBND xã “họp” theo giấy mời để “trao đổi” về việc cấp GCNQSDĐ với phòng chuyên môn của xã Kiến Hải mà theo bà Thúy là không đúng trình tự và thẩm quyền...
Để thông tin được khách quan và đa chiều, phóng viên đã liên hệ làm việc với lãnh đạo UBND xã Kiến Hải. Tại buổi làm việc, ông Đào Hồng Quân – Phó trưởng phòng phụ trách phòng Xây dựng, Nông nghiệp và Môi trường xã thừa nhận: Thửa đất của bà P.T.Y hiện hoàn toàn phù hợp với quy hoạch đất ở tại địa phương. Tuy nhiên, lý do đến nay chưa được cấp GCNQSDĐ là vì cơ quan chuyên môn của xã nhận định bản án của Tòa án tuyên chưa phù hợp với hồ sơ đất đai đang lưu trữ tại địa phương. Cụ thể, ông Quân cho biết, trong diện tích 338m2 mà Tòa án đã tuyên, đất ở chỉ chiếm khoảng 160m2, phần diện tích còn lại là đất trồng cây hàng năm.
Về nội dung phản ánh việc công chức phụ trách lĩnh vực kinh tế xã nhắn tin "gạ" bán đất, ông Vũ Huy Thưởng – Chủ tịch UBND xã Kiến Hải cho rằng đây chỉ là nội dung trao đổi, giao tiếp mua bán bình thường. Trên thực tế, giao dịch mua bán đất chưa diễn ra và không có dấu hiệu vi phạm pháp luật.
Vì sao UBND xã Kiến Hải không thực hiện theo bản án có hiệu lực?
Để giải quyết vướng mắc của UBND xã Kiến Hải, ngày 22/6/2026 TAND thành phố Hải Phòng đã ban hành Công văn số 150/TA-TDS làm rõ nội dung bản án, theo đó xác định nguồn gốc thửa đất số 311 (thôn Lộc Xá) vốn do gia đình cụ Phạm Thị Hiên ở và canh tác từ trước năm 1980 và đã được UBND huyện Kiến Thụy cấp GCNQSDĐ số AL 253471 vào năm 2007, công nhận toàn bộ 1.015m² là đất ở nông thôn theo đúng thẩm quyền.
Việc giấy chứng nhận này sau đó bị hủy là do người con trai tự ý làm thủ tục cấp đổi sau khi cụ Hiên mất mà không có sự đồng ý của người thừa kế hợp pháp là bà P.T.Y (con gái cụ Hiên). Căn cứ theo quy định tại khoản 6 Điều 137 Luật Đất đai 2024, Tòa án đề nghị UBND xã Kiến Hải thực hiện thủ tục cấp GCNQSDĐ đối với 338m² đất ở cho chị P.T.Y để bảo đảm thi hành đúng theo Bản án dân sự sơ thẩm số 37/2024/DS-ST đã có hiệu lực pháp luật.
Mặc dù Tòa án đã có văn bản giải thích rõ, đề nghị cụ thể là thế, nhưng ngày 25/6/2026, UBND xã Kiến Hải vẫn tiếp tục ban hành Thông báo số 192/TB-UBND, theo đó chỉ thống nhất lập hồ sơ đề nghị cấp GCNQSDĐ cho bà P.T.Y với tổng diện tích 160,0 m² đất ở, còn lại 178,0 m² được phân loại là đất trồng cây hàng năm. Cũng trong văn bản này, UBND xã giao phòng Xây dựng - Nông nghiệp và Môi trường tham mưu văn bản gửi các Sở Nông nghiệp và Môi trường, Sở Tư pháp và Tòa án nhân dân thành phố để đề xuất việc cấp GCNQSDĐ.
Nhìn nhận dưới góc nhìn pháp lý, Luật sư Cao Xuân Vượng (Đoàn Luật sư Hà Nội) cho rằng, hành vi hành chính của UBND xã Kiến Hải là không phù hợp và có sự nhầm lẫn “tai hại” về mặt thẩm quyền:
“Theo quy định tại Điều 19 Bộ Luật Tố tụng dân sự: Bản án, quyết định của Tòa án đã có hiệu lực pháp luật phải được thi hành và phải được cơ quan, tổ chức, cá nhân tôn trọng. Cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan phải nghiêm chỉnh chấp hành; Trong phạm vi nhiệm vụ, quyền hạn của mình, Tòa án và cơ quan, tổ chức được giao nhiệm vụ thi hành bản án, quyết định của Tòa án phải nghiêm chỉnh thi hành và chịu trách nhiệm trước pháp luật về việc thực hiện nhiệm vụ đó”.
Theo Luật sư Vượng, trong trường hợp nhận thấy nội dung bản án chưa rõ ràng, cơ quan thi hành án và các đương sự có quyền yêu cầu chính Tòa án đã xét xử giải thích, căn cứ theo Điều 486 Bộ luật Tố tụng Dân sự 2015. Kể cả khi có quan điểm cho rằng bản án chưa phù hợp, việc thi hành án vẫn là bắt buộc. Mọi yêu cầu xem xét lại bản án chỉ được thực hiện theo trình tự Giám đốc thẩm hoặc Tái thẩm.
Do đó, tất cả các cơ quan mà UBND xã Kiên Hải đang xin ý kiến tham vấn đều không có thẩm quyền can thiệp hay giải thích khác đi so với phán quyết của Tòa án. Việc UBND xã Kiên Hải trì hoãn thi hành bản án với bất kỳ lý do nào đều là hành vi vi phạm pháp luật nghiêm trọng.
Chia sẻ với phóng viên, bà Trần Thị Thúy không giấu được sự bức xúc trước cách giải quyết từ phía chính quyền địa phương. Theo bà Thúy, khi tiếp nhận thủ tục hành chính, cơ quan có thẩm quyền có trách nhiệm phải ban hành quyết định hành chính rõ ràng theo quy định pháp luật.
"Việc xác định diện tích và loại đất thuộc thẩm quyền của xã, nhưng phải căn cứ vào hồ sơ và luật Đất đai chứ không thể theo thỏa thuận. Theo Nghị định 118/2025/NĐ-CP về cơ chế một cửa liên thông, nếu cần thêm thời gian nghiên cứu hay xin ý kiến cấp trên, UBND xã Kiến Hải bắt buộc phải có văn bản xin lỗi và hẹn lại ngày trả kết quả cụ thể. Việc xã liên tục mời chúng tôi lên để bàn bạc, thương lượng nhằm mục đích gì và có giá trị pháp lý ra sao?" – bà Thúy bức xúc.
Liên quan đến vụ việc, ngày 01/7/2026, Văn phòng UBND thành phố Hải Phòng đã ban hành Văn bản số 7932/VP-TCD truyền đạt chỉ đạo của Phó Chủ tịch Thường trực Lê Anh Quân.
Theo đó, UBND thành phố yêu cầu Chủ tịch UBND xã Kiến Hải tổ chức kiểm điểm, rút kinh nghiệm các cá nhân, đơn vị chậm trễ trong công tác tiếp nhận, xử lý đơn thư và thủ tục hành chính. Đồng thời, địa phương phải khẩn trương rà soát, giải quyết dứt điểm hồ sơ đăng ký đất đai, cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất của bà P.T.Y theo đúng quy định, không để phát sinh khiếu nại, tố cáo vượt cấp, kéo dài.
Báo Nhà báo và Công luận sẽ tiếp tục thông tin.