Ba đảng nổi bật nhất sẽ cạnh tranh quyết liệt trong cuộc đua bầu cử gồm Liên minh Dân chủ/Xã hội cơ đốc giáo (CDU/CSU) và đảng Dân chủ Xã hội (SPD) và đảng Xanh. Trong đó, đảng Dân chủ Xã hội trung tả (SPD) đang đặt ra một thách thức mạnh mẽ đối với những người bảo thủ của thủ tướng Merkel.
Thủ tướng Đức Angela Merkel (phải) và ứng cử viên cho chức thủ tướng, Armin Laschet, tham dự một cuộc mít tinh trước cuộc tổng tuyển cử ngày 26 tháng 9, tại Aachen, Đức, ngày 25 tháng 9 năm 2021 - Ảnh: REUTERS
Bà Merkel nắm quyền từ năm 2005 nhưng có kế hoạch từ chức sau cuộc bầu cử năm nay, biến cuộc bỏ phiếu trở thành một sự kiện thay đổi thời đại để thiết lập đường hướng tương lai của nền kinh tế lớn nhất châu Âu.
Một khu vực bầu cử bị rạn nứt có nghĩa là sau cuộc bầu cử, các đảng hàng đầu sẽ thăm dò nhau trước khi bắt tay vào các cuộc đàm phán liên minh chính thức hơn có thể mất hàng tháng, khiến bà Merkel, 67 tuổi, sẽ tiếp tục đảm nhiệm vai trò thủ tướng cho đến khi chính phủ mới được thành lập.
Vận động tranh cử tại khu vực bầu cử ở quê nhà Aachen cùng với bà Merkel, ứng cử viên bảo thủ ArminLaschet hôm thứ Bảy (25/9) nói rằng một liên minh cánh tả do SPD dẫn đầu với đảng Xanh và đảng Linke cực tả sẽ gây bất ổn cho châu Âu.
"Họ muốn rút chúng ta ra khỏi NATO, họ không muốn liên minh này, họ muốn một nước cộng hòa khác", ông Laschet, 60 tuổi, nói. "Tôi không muốn Linke nằm trong chính phủ tiếp theo".
Đối đầu với Laschet là Olaf Scholz của SPD, bộ trưởng tài chính trong liên minh cánh tả của bà Merkel, người đã thắng cả ba cuộc tranh luận trên truyền hình giữa các ứng cử viên hàng đầu.
Ông Scholz, 63 tuổi, không loại trừ việc liên minh cánh tả với đảng Cánh tả nhưng nói rằng tư cách thành viên NATO là ranh giới đỏ đối với SPD.
Olaf Scholz, ứng cử viên Đảng Dân chủ Xã hội (SPD) phát biểu trước những người ủng hộ trong một sự kiện của đảng ở Potsdam, Đức, ngày 25 tháng 9 năm 2021 - Ảnh: REUTERS
Sự chú ý của châu Âu
Sau một chiến dịch bầu cử tập trung vào trong nước, các đồng minh của Berlin ở châu Âu và hơn thế nữa có thể phải đợi nhiều tháng trước khi họ có thể xem liệu chính phủ mới của Đức có sẵn sàng can dự vào các vấn đề đối ngoại ở mức độ họ muốn hay không.
Bối cảnh chính trị bị chia cắt có nghĩa là có thể có một liên minh ba bên. Các cuộc thăm dò dư luận cuối cùng đã giúp đảng Dân chủ Xã hội dẫn trước một cách sít sao, nhưng những người bảo thủ đã giảm khoảng cách trong những ngày gần đây và nhiều cử tri vẫn chưa quyết định.
Các kịch bản liên minh có khả năng xảy ra nhất là SPD hoặc khối CDU / CSU bảo thủ thành lập một liên minh với đảng Xanh và đảng Dân chủ Tự do (FDP).
Ông Scholz nói với những người ủng hộ tại khu vực bầu cử của riêng ông ở Potsdam gần Berlin rằng ông vẫn hy vọng SPD và đảng Xanh sẽ đảm bảo đa số để cầm quyền một mình mà không có đối tác thứ ba.
“SPD càng mạnh thì càng dễ thành lập liên minh”, Scholz nói. "Tôi không biết điều gì sẽ có thể xảy ra nhưng có thể ví dụ như việc thành lập liên minh SPD-đảng Xanh. Tôi tin là có thể. Chúng ta sẽ xem".
Cả phe bảo thủ và FDP đều bác bỏ một "liên minh nợ" châu Âu và muốn đảm bảo rằng việc vay nợ chung của Liên minh châu Âu để tài trợ cho gói phục hồi COVID-19 của khối vẫn chỉ là một lần duy nhất. SPD đã nói về việc thực hiện các bước hướng tới một liên minh tài chính.
Đảng Xanh ủng hộ một chính sách tài khóa chung của châu Âu để hỗ trợ đầu tư vào môi trường, nghiên cứu, cơ sở hạ tầng và giáo dục.
Nguyễn Hoàng (Theo Reuters)
