Trước thềm cuộc họp hội đồng quản trị IEA vào ngày 15/10, Giám đốc điều hành Fatih Birol đã gửi thư tới chính phủ các nước thành viên, đề nghị tăng cường hành động nhằm cải thiện nguồn cung dầu diesel trên thị trường quốc tế.
Theo ông Birol, những nước chưa giải phóng hết lượng dầu đã cam kết hồi tháng 3 cần đẩy nhanh tiến độ thực hiện, trong đó ưu tiên dầu diesel. Khi đó, IEA đã thống nhất giải phóng tổng cộng 400 triệu thùng dầu để ứng phó với nguy cơ gián đoạn nguồn cung. Một số thành viên thậm chí đã đưa ra thị trường lượng dầu vượt cam kết ban đầu.
IEA đồng thời yêu cầu tất cả thành viên đánh giá liệu có cần giải phóng thêm dầu diesel hay không. Nếu cần, các nước phải nêu rõ khối lượng dự kiến và thời gian thực hiện để hội đồng quản trị xem xét tại cuộc họp ngày 15/10.
"Giống như những gì đã làm vào tháng 3, tôi tin rằng chúng ta có thể một lần nữa chứng minh năng lực hành động chung của IEA nhằm hỗ trợ an ninh năng lượng và sự ổn định kinh tế", ông Birol cho biết trong thông cáo được công bố ngày 11/10.
Trước đó, nhóm G7 thông báo kế hoạch giải phóng tới 100 triệu thùng dầu nhằm kiềm chế đà tăng của giá năng lượng. Tuy nhiên, theo một tài liệu nội bộ mà Euronews tiếp cận, lượng dầu này sẽ được sử dụng để hoàn tất các cam kết còn tồn đọng từ tháng 3, thay vì bổ sung vào tổng khối lượng 400 triệu thùng đã thống nhất trước đó.
Tài liệu cho biết trong tổng số 400 triệu thùng dầu theo kế hoạch, 326 triệu thùng đã được giải phóng. Do một số thành viên đã thực hiện vượt cam kết, lượng dầu 100 triệu thùng được G7 đề cập có thể được đáp ứng trong khuôn khổ kế hoạch hiện tại, với điều kiện tất cả các nước hoàn thành nghĩa vụ của mình.
Lời kêu gọi của IEA được đưa ra trong bối cảnh thị trường dầu diesel toàn cầu đối mặt với tình trạng thiếu hụt nghiêm trọng. Xung đột liên quan đến Iran đã làm gián đoạn hoạt động vận chuyển dầu qua eo biển Hormuz, trong khi các cơ sở lọc dầu bị hư hại cũng hạn chế khả năng cung ứng nhiên liệu thành phẩm.
Theo dữ liệu của Kpler, xuất khẩu dầu thô và khí ngưng tụ từ khu vực Vịnh Trung Đông, không bao gồm Iran, đã trở lại mức trước xung đột trong tháng 9. Tuy nhiên, phần lớn lượng dầu này hiện được vận chuyển qua các tuyến đường thay thế hoặc chuyển tải giữa các tàu chở dầu trên biển, cho thấy hoạt động xuất khẩu vẫn phải thích ứng với những gián đoạn trong khu vực.
Trong khi đó, nguồn cung dầu diesel có thể được bổ sung từ Nga sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố thỏa thuận cung ứng nhiên liệu với Moscow. Washington đã tạm thời nới lỏng các biện pháp trừng phạt đối với dầu diesel của Nga, cho phép mua bán và vận chuyển mặt hàng này, bao gồm cả nhập khẩu vào Mỹ, đến ngày 7/4/2027.
Phía Nga cho biết sẵn sàng cung cấp dầu và các sản phẩm dầu mỏ cho Mỹ cũng như thị trường toàn cầu sau cuộc điện đàm giữa Tổng thống Trump và Tổng thống Vladimir Putin. Ông Putin nhận định động thái này sẽ tạo tác động tích cực đối với nền kinh tế toàn cầu.
Dù vậy, các lệnh trừng phạt của châu Âu đối với Nga vẫn còn hiệu lực. Khả năng nguồn cung từ Nga giúp hạ nhiệt giá dầu diesel sẽ phụ thuộc vào lượng nhiên liệu nước này có thể đưa ra thị trường, trong bối cảnh một số nhà máy lọc dầu bị hư hại, làm hạn chế sản lượng.
Trên thị trường năng lượng, giá dầu Brent vẫn duy trì trên 100 USD/thùng vào sáng thứ Hai (12/10). Trong khi đó, giá dầu diesel kỳ hạn tại châu Âu giảm khoảng 3%, xuống còn 1.437 USD/tấn. Diễn biến này cho thấy giá nhiên liệu vẫn chịu tác động đan xen từ rủi ro gián đoạn nguồn cung, các biện pháp giải phóng dầu dự trữ và triển vọng nguồn cung bổ sung từ Nga.
