Hơn một nửa trong số 135 nhà máy nhiệt điện than của Ấn Độ có lượng nhiên liệu dự trữ dưới 3 ngày, mức rất thấp so với hướng dẫn liên bang khuyến nghị nguồn cung ít nhất là hai tuần, dữ liệu của chính phủ cho biết.
Công nhân than ngồi trên nóc xe tải ở Barsana, Ấn Độ - Ảnh: REUTERS / Cathal McNaughton
Giá nhiên liệu sản xuất điện đang tăng trên toàn cầu khi nhu cầu điện phục hồi cùng với tăng trưởng công nghiệp, nguồn cung than và khí đốt tự nhiên hóa lỏng bị thắt chặt.
Ấn Độ đang cạnh tranh với Trung Quốc, nước tiêu thụ than lớn nhất thế giới, đang chịu áp lực tăng cường nhập khẩu trong bối cảnh khủng hoảng năng lượng nghiêm trọng.
Giá dầu, khí đốt, than đá và điện tăng đang tạo ra áp lực lạm phát trên toàn thế giới và làm chậm sự phục hồi kinh tế từ đại dịch COVID-19.
"Tình trạng khan hiếm nguồn cung dự kiến sẽ tiếp diễn, trong đó lĩnh vực phi năng lượng phải đối mặt với sức nóng vì nhập khẩu vẫn là lựa chọn duy nhất để đáp ứng nhu cầu nhưng với chi phí tăng", đánh giá trong một báo cáo của CRISIL, công ty con của S&P Global, đơn vị chuyên nghiên cứu rủi ro và tư vấn chính sách.
CRISIL cho biết thêm rằng giá than châu Á sẽ tiếp tục tăng và "tồn kho than tại các nhà máy nhiệt điện của Ấn Độ sẽ chỉ được cải thiện dần dần vào tháng 3 tới".
Các nhà sản xuất điện của Ấn Độ bị ràng buộc trong các thỏa thuận dài hạn với các công ty phân phối không thể chuyển chi phí đầu vào cao hơn, trừ khi một điều khoản để chuyển các chi phí đó được ghi vào hợp đồng.
Các thương nhân và quan chức tại các công ty điện lực cho biết việc mua của các nhà máy điện phụ thuộc vào than nhập khẩu đã bị ngừng do giá cao. Các trang web của các cơ quan nhà nước nhập khẩu than lớn không cho thấy bất kỳ đấu thầu mới nào hay đang tìm kiếm hàng hóa mới trong tháng này.
Giá than từ các nhà xuất khẩu lớn gần đây đã tăng lên mức cao nhất mọi thời đại, trong đó giá than Newcastle của Úc tăng khoảng 50% và giá xuất khẩu của Indonesia tăng 30% trong ba tháng qua.
Công ty Than Ấn Độ cho biết trong tuần này rằng giá than toàn cầu và giá cước cao hơn đã đẩy các công ty phụ thuộc vào than nhập khẩu giảm sản lượng điện, dẫn đến sự phụ thuộc nhiều hơn vào các nhà máy nhiệt điện than trong nước.
Ấn Độ là nước nhập khẩu than lớn thứ hai thế giới mặc dù có trữ lượng lớn thứ tư. Ngành dịch vụ tiện ích chiếm khoảng 3/4 tổng lượng tiêu thụ, trong đó công ty Than Ấn Độ chiếm hơn 80% sản lượng của cả nước.
Một công nhân khai thác than trong một khu công nghiệp ở Mumbai, Ấn Độ - Ảnh: REUTERS / Shailesh Andrade
Nhu cầu điện công nghiệp
Các nhà máy điện của Ấn Độ cũng đang phải vật lộn với nhu cầu gia tăng từ các ngành công nghiệp khi hoạt động kinh tế phục hồi từ đợt đại dịch COVID-19 mới nhất.
Theo phân tích của Reuters về dữ liệu từ cơ quan quản lý lưới điện liên bang POSOCO, mức tiêu thụ điện ở các bang công nghiệp hóa bao gồm Maharashtra, Gujarat và Tamil Nadu đã tăng từ 13,9% đến 21% trong ba tháng kết thúc vào tháng 9.
Ba bang này chiếm gần 1/3 lượng điện tiêu thụ hàng năm của Ấn Độ. Các ngành công nghiệp và văn phòng chiếm một nửa lượng điện tiêu thụ hàng năm của cả nước. Trong hai quý cuối cùng của năm tài chính kết thúc vào tháng 3 năm 2021, khu vực dân cư và nông nghiệp là những động lực chính tiêu thụ điện năng sau làn sóng COVID-19 đầu tiên.
Shahmeena Husain, Giám đốc điều hành cơ quan quản lý điện của bang Gujarat nói: “Năm nay, chúng tôi đã chứng kiến sự tăng trưởng vượt bậc về nhu cầu công nghiệp”.
Theo dữ liệu của POSOCO, mặc dù chưa có bất kỳ vụ mất điện quy mô lớn nào ở Ấn Độ, nhưng thâm hụt đã tăng gần 4 lần so với mức không đáng kể được ghi nhận vào năm ngoái.
Dữ liệu cho thấy sự thiếu hụt cho đến nay hầu như chỉ giới hạn ở các bang phía bắc như Uttar Pradesh, Bihar và Kashmir.
Một quan chức cấp cao của chính phủ Tamil Nadu cho biết: “Tiêu thụ nội địa tăng khoảng 10% trong hai năm qua do làm việc tại nhà và điều hòa nhiệt độ”.
"Việc mở cửa đối với các ngành công nghiệp sau làn sóng lây nhiễm thứ hai, khiến các ngành công nghiệp sản xuất trở thành vua", quan chức này nói.
Công nhân khoan tại một mỏ than lộ thiên ở quận Dhanbad ở bang Jharkhand, miền đông Ấn Độ - Ảnh: REUTERS / Ahmad Masood
Phan Nguyên (Theo Reuters)
