Theo báo cáo của Tổ chức Y tế thế giới, rượu, bia đứng thứ 5 trong số 10 nguyên nhân gây tử vong cao nhất trên toàn cầu và là nguyên nhân dẫn đến nhiều bệnh mãn tính. Mức tiêu thụ rượu, bia của người Việt Nam trong những năm qua luôn cao so với nhiều quốc gia trong khu vực.
Ước tính trung bình mỗi người Việt Nam trên 15 tuổi tiêu thụ 8,3 lít cồn nguyên chất trong một năm, nhiều hơn so với Trung Quốc và cao gấp 4 lần so với Singapore. Sử dụng rượu, bia là thói quen tiêu dùng đã tồn tại lâu đời ở nhiều nước cũng như ở Việt Nam. Tuy nhiên, việc gia tăng tiêu thụ rượu, bia như hiện nay đồng nghĩa với việc hao tổn nhiều về sức khỏe, tiền bạc và những hệ lụy khác do sử dụng rượu bia đem lại như: Tai nạn giao thông, bạo lực gia đình, mất an ninh trật tự...
Mức tiêu thụ rượu, bia của người Việt Nam trong những năm qua luôn cao so với nhiều quốc gia trong khu vực. Ảnh minh họa
Tại Việt Nam, rượu, bia là một trong 3 nguyên nhân hàng đầu làm gia tăng tỷ lệ tai nạn giao thông ở nam giới ở độ tuổi từ 15 đến 49. Chi phí giải quyết hậu quả của tai nạn giao thông liên quan đến rượu, bia chiếm khoảng 1% tổng thu nhập quốc dân GDP. Ngoài ra, rượu, bia còn là tác nhân gây ra 6 loại bệnh ung thư nguy hiểm như: Ung thư vú, đại trực tràng, gan, khoang miệng, dạ dày, cổ tử cung.
Thống kê thực tế cho thấy, mức tiêu thụ đồ uống có cồn bình quân đầu người tại Việt Nam với các đối tượng trên 15 tuổi có xu hướng tăng. Tỷ lệ uống rượu, bia ở cả 2 giới nam và nữ ngày càng gia tăng. Tỷ lệ uống rượu, bia trong vị thành niên và thanh niên khoảng 80% đối với nam và 36% đối với nữ.
Mặc dù, Luật Phòng chống tác hại của rượu bia có hiệu lực từ ngày 01 tháng 01 năm 2020 và Nghị định 100/2019/NĐ-CP đã quy định mức xử phạt nghiêm khắc đối với người điều khiển phương tiện giao thông có nồng độ cồn quá mức cho phép, thế nhưng các vi phạm về trật tự ATGT liên quan đến rượu, bia vẫn còn diễn ra và để lại những hậu quả nặng nề cho người tham gia giao thông.
Do không kiểm soát được nhận thức và hành vi bởi tác động của chất cồn trong cơ thể, người sử dụng rượu bia thường không làm chủ được tay lái, có xu hướng phóng nhanh, vượt ẩu, không chấp hành tín hiệu đèn và hay ngủ gật khi đang điều khiển phương tiện dễ dẫn đến người điều khiển tự gây tai nạn (do tông vào dải phân cách, gốc cây, trụ điện, các xe khác đang dừng đỗ…) hoặc gây tai nạn với các phương tiện khác. Đây chính là nguyên nhân dẫn đến các thương tật nặng nề, cái chết đau lòng cho người tham gia giao thông.
Từ đầu năm đến nay, trên địa bàn thành phố đã xảy ra 1.135 vụ TNGT, cùng với đó thông qua công tác TTKS – XLVP Phòng CSGT, Công an TP Hồ Chí Minh đã tổ chức kiểm tra và lập biên bản xử phạt trên 12.823 trường hợp vi phạm (trong đó có 364 trường hợp ô tô, 12.459 trường hợp là xe mô tô). Tuy nhiên, tình trạng người tham giao thông điều khiển phương tiện khi đã sử dụng rượu bia vẫn thường hay diễn ra, đặc biệt là từ sau 18 giờ đến khoảng 05 giờ. Hầu hết các vụ va chạm giao thông và TNGT mà lực lượng CSGT phát hiện, xử lý có liên quan đến nồng độ cồn và chất kích thích, người điều khiển phương tiện thường có biểu hiện không tỉnh táo. Có những vụ TNGT mà người gây ra tai nạn say rượu đến mức không đứng nổi để thổi vào máy đo nồng độ cồn. Một số đối tượng còn quá khích, cự cãi, chống đối thậm chí tấn công, gây nguy hiểm cho cán bộ, chiến sĩ CSGT đang làm nhiệm vụ. Vì vậy, việc tăng cường tuần tra, phát hiện và xử phạt nghiêm đối với các hành vi này là hết sức cần thiết, nhằm hạn chế TNGT do bia, rượu, chất kích thích gây ra.
Trong thời gian tới, lực lượng CSGT TP Hồ Chí Minh sẽ tiếp tục mở các đợt cao điểm tuần tra kiểm soát, tập trung theo chuyên đề kiểm tra, xử lý lái xe sau khi uống rượu, bia điều khiển phương tiện tham gia giao thông; chú trọng thời điểm vào các buổi tối, ngày nghỉ, lễ, tết. Khi kiểm tra, phát hiện người điều khiển phương tiện có nồng độ cồn vượt quá quy định thì cương quyết đình chỉ phương tiện không cho lưu hành, lập biên bản vi phạm, tạm giữ phương tiện và xử phạt.
Để phòng tránh TNGT, người điều khiển phương tiện cần lưu ý không được sử dụng rượu bia hay bất kì chất kích thích nào khi tham gia giao thông. Theo quy định của pháp luật, người điều khiển phương tiện mà có nồng độ cồn trong cơ thể có thể bị xử phạt tối đa đến 8.000.000 đồng (đối với xe mô tô); đến 40.000.000 (đối với xe ô tô) và bị tước giấy phép lái xe đến 24 tháng, đồng thời phương tiện sẽ bị tạm giữ 07 ngày.
Phạm Thành
