Lịch sử thiết quân luật và chế độ quân sự ở Hàn Quốc

(CLO) Người dân Hàn Quốc và cộng đồng quốc tế đều ngỡ ngàng khi Tổng thống Hàn Quốc Yoon Suk Yeol ban bố thiết quân luật ở nước này vào nửa đêm 3/12. Tuy nhiên, đất nước này đã có lịch sử dài về thiết quân luật và chế độ quân sự.

Thiết quân luật, hay biện quản lý nhà nước đặc biệt có thời hạn do quân đội thực hiện, trong lần này đã kéo dài không lâu. Sau khi Quốc hội Hàn Quốc bỏ phiếu yêu cầu dỡ bỏ thiết quân luật, ông Yoon tuyên bố sẽ tuân thủ quyết định này chỉ vài giờ sau khi công bố thông báo ban đầu.

Dưới đây là một số thông tin tóm tắt về lịch sử thiết quân luật và các chế độ quân sự tại Hàn Quốc:

lich su thiet quan luat va che do quan su o han quoc hinh 1

Người dân tụ tập bên ngoài Quốc hội ở Seoul vào ngày 4/12 sau khi Tổng thống Hàn Quốc Yoon Suk Yeol ban bố thiết quân luật. Ảnh: Yonhap

Thiết quân luật được áp dụng lần cuối khi nào?

Lần gần nhất trước đây thiết quân luật được ban hành tại Hàn Quốc là vào ngày 27/10/1979 bởi Thủ tướng Choi Kyu Hah sau vụ ám sát Tổng thống Park Chung Hee, người trước đó vốn đã nắm quyền thông qua một cuộc đảo chính quân sự năm 1961.

Dưới áp lực của nhóm lãnh đạo quân sự do Tướng Chun Doo Hwan đứng đầu, ông Choi, lúc này là Tổng thống, tiếp tục duy trì thiết quân luật vào năm 1980 và cấm các đảng phái chính trị, dẫn đến phản ứng mạnh mẽ từ các lực lượng ủng hộ dân chủ. Hàng trăm người đã thiệt mạng trong cuộc đàn áp đẫm máu.

Năm 1981, thiết quân luật được dỡ bỏ sau một cuộc trưng cầu dân ý. Các đảng phái chính trị được phép hoạt động trở lại, và vào năm 1987, các quyền công dân khác cũng được phục hồi, mở ra thời kỳ dân chủ kéo dài cho đến khi Tổng thống Yoon ban bố thiết quân luật trong bài phát biểu khẩn cấp trên toàn quốc được truyền hình trực tiếp.

Thiết quân luật được áp dụng lần đầu khi nào?

Lần đầu tiên thiết quân luật được áp dụng tại Hàn Quốc vào năm 1948, chỉ vài tháng sau khi nước này chính thức thành lập, bởi Tổng thống đầu tiên Syngman Rhee. Ông đã hợp tác với lực lượng Mỹ để đàn áp cuộc nổi dậy quân sự do những người theo chủ nghĩa cộng sản lãnh đạo. Sau đó, ông lại áp dụng thiết quân luật vào năm 1952 trong thời gian Chiến tranh Triều Tiên.

Sau đó, thiết quân luật còn đã được nhiều chính quyền áp dụng trong các năm tiếp theo khi Hàn Quốc trải qua nhiều cuộc đảo chính quân sự.

Thiết quân luật ở Hàn Quốc là gì?

Theo hiến pháp, Tổng thống Hàn Quốc có thẩm quyền ban hành thiết quân luật trong trường hợp chiến tranh, xung đột vũ trang, hoặc các tình huống khẩn cấp quốc gia khác.

Hàn Quốc có hai loại thiết quân luật: thiết quân luật khẩn cấp và thiết quân luật quân sự. Trong trường hợp của Tổng thống Yoon, thiết quân luật khẩn cấp đã được áp dụng, trao cho Chính phủ Hàn Quốc những quyền lực rộng lớn, bao gồm hạn chế quyền tự do báo chí, hạn chế tụ tập và phủ quyết quyền hạn của các tòa án dân sự, cùng nhiều quyền khác.

Tổng thống phải thông báo cho Quốc hội sau khi ban hành thiết quân luật, và nếu Hội đồng yêu cầu chấm dứt thiết quân luật với đa số phiếu, Tổng thống phải tuân theo yêu cầu đó.

Ngọc Ánh (theo CNA, Bloomberg)

Xem thêm

Công cụ AI mới của Trung Quốc giúp truy vết rửa tiền bằng Bitcoin

Công cụ AI mới của Trung Quốc giúp truy vết rửa tiền bằng Bitcoin

(CLO) Các nhà nghiên cứu thuộc Đại học Công an Nhân dân Trung Quốc đã phát triển một hệ thống trí tuệ nhân tạo (AI) có khả năng phát hiện các giao dịch tiền điện tử bất hợp pháp với độ chính xác gần 90%, đánh dấu bước tiến mới trong nỗ lực kiểm soát tội phạm tài chính.

Úc phá kỷ lục thế giới với thỏi vàng nặng hơn 500 kg

Úc phá kỷ lục thế giới với thỏi vàng nặng hơn 500 kg

(CLO) Một thỏi vàng nặng 521,2 kg do Xưởng đúc tiền Perth (Perth Mint) tại bang Tây Úc chế tác đã chính thức được Tổ chức Kỷ lục Guinness Thế giới công nhận là thỏi vàng lớn nhất thế giới, vượt xa kỷ lục cũ 300 kg do một xưởng đúc tại Dubai thiết lập cách đây hai năm.

Trung Quốc bác bỏ cáo buộc lao động cưỡng bức của Mỹ

Trung Quốc bác bỏ cáo buộc lao động cưỡng bức của Mỹ

(CLO) Bộ Thương mại Trung Quốc phản đối quyết định của Mỹ về việc đưa thêm 43 doanh nghiệp Trung Quốc vào danh sách các thực thể bị cáo buộc liên quan đến lao động cưỡng bức, cho rằng động thái này không có cơ sở thực tế và làm gián đoạn sự ổn định của chuỗi cung ứng toàn cầu.

Ấn Độ, Trung Quốc khôi phục giao thương qua đèo Himalaya

Ấn Độ, Trung Quốc khôi phục giao thương qua đèo Himalaya

(CLO) Sau 6 năm đóng cửa vì đại dịch COVID-19 và căng thẳng biên giới, đèo Nathu La - cửa khẩu nằm ở độ cao hơn 4.300 m nối bang Sikkim của Ấn Độ với khu tự trị Tây Tạng của Trung Quốc - đã chính thức khôi phục hoạt động thương mại từ ngày 1/8.

Xin visa Mỹ có thể phải đặt cọc tới 20.000 USD

Xin visa Mỹ có thể phải đặt cọc tới 20.000 USD

(CLO) Bộ Ngoại giao Mỹ sẽ duy trì vĩnh viễn chương trình bảo lãnh visa, theo đó người xin thị thực từ 50 quốc gia, phần lớn ở châu Phi, có thể phải đặt cọc tới 20.000 USD trước khi được cấp visa, theo thông báo ngày 1/8.

Chủ tịch FIFA rút lại kế hoạch 'bán World Cup'

Chủ tịch FIFA rút lại kế hoạch 'bán World Cup'

(CLO) Chủ tịch FIFA Gianni Infantino đã từ bỏ kế hoạch bán cổ phần tại các giải đấu của FIFA, trong đó có World Cup, cho các nhà đầu tư tư nhân sau khi vấp phải làn sóng phản đối mạnh mẽ từ các liên đoàn bóng đá trên thế giới.

Phi công Malaysia buôn lậu hơn 26 kg ma túy bị bắt tại Indonesia

Phi công Malaysia buôn lậu hơn 26 kg ma túy bị bắt tại Indonesia

(CLO) Cơ quan Hải quan Indonesia đã bắt giữ một phi công người Malaysia với cáo buộc buôn lậu hơn 26 kg ma túy tổng hợp MDMA vào Jakarta ngay sau khi điều khiển chuyến bay từ Kuala Lumpur, đồng thời xác định người này dương tính với nhiều chất ma túy.

Hamas đạt thỏa thuận giải giáp vũ khí ở Gaza

Hamas đạt thỏa thuận giải giáp vũ khí ở Gaza

(CLO) Hamas cùng các phe phái Palestine đã thống nhất một văn kiện đặt nền tảng cho quá trình giải giáp vũ khí tại Dải Gaza. Các bên sẽ xây dựng lộ trình giải giáp chi tiết trong vòng 14 ngày, có thể gia hạn nếu được cơ quan giám sát quốc tế chấp thuận và tất cả các bên đồng thuận.

Cỡ chữ bài viết: