Mỗi lá phiếu là sự lựa chọn chất lượng thể chế và khả năng bứt phá của đất nước

Phóng viên Báo Nhà báo và Công luận đã có cuộc trao đổi với PGS. TS. Nguyễn Chu Hồi, đại biểu Quốc hội khóa XV, về những điểm mới của kỳ bầu cử và kỳ vọng đối với Quốc hội khóa XVI.

+ Thưa PGS, ông nhìn nhận như thế nào về ý nghĩa và những điểm mới của cuộc bầu cử đại biểu Quốc hội khóa XVI?

- Kỳ bầu cử này diễn ra trong thời điểm có tính bản lề của tiến trình phát triển đất nước. Sau 40 năm đổi mới, chúng ta đã đạt được những thành tựu to lớn, có ý nghĩa lịch sử trên mọi lĩnh vực. Đồng thời, đất nước đang sắp xếp, tinh gọn bộ máy, tổ chức lại địa giới hành chính, vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp theo hướng tinh, gọn, mạnh, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả.

Vì vậy, đây không chỉ là cuộc bầu cử theo chu kỳ 5 năm mà là sự kiện trọng đại để Nhân dân trực tiếp trao quyền, lựa chọn những người xứng đáng đại diện cho hơn 100 triệu dân quyết định những vấn đề chiến lược trong nhiệm kỳ tới. Có thể nói, cuộc bầu cử lần này mở đầu cho một chặng đường cải cách thể chế mới.

PGS.TS Nguyễn Chu Hồi
PGS. TS. Nguyễn Chu Hồi, đại biểu Quốc hội khóa XV.

Việc rút ngắn nhiệm kỳ Quốc hội khóa XV là quyết định mang tầm chiến lược, từng bước rút ngắn thời gian kiện toàn hệ thống lập pháp và hành pháp sau đại hội Đảng, bảo đảm sự đồng bộ trong triển khai nhiệm vụ. Bên cạnh đó, quy trình, mốc thời gian bầu cử được rà soát, rút gọn nhưng vẫn bảo đảm chặt chẽ, đủ ba vòng hiệp thương.

Một điểm mới rất rõ là đẩy mạnh ứng dụng công nghệ, chuyển đổi số trong lập danh sách cử tri, công khai thông tin ứng viên, chương trình hành động, giám sát và tổng hợp kết quả.

So với đầu nhiệm kỳ khóa XV, nền tảng số hiện nay thuận lợi hơn nhiều. Nếu dữ liệu được số hóa đồng bộ, chính xác; nếu cử tri có thể tìm hiểu, tương tác với ứng viên trực tuyến một cách thuận tiện, thì tính minh bạch và chất lượng lựa chọn sẽ được nâng lên. Tuy nhiên, cùng với công nghệ, cần nâng cao năng lực quản trị số của cán bộ và ý thức trách nhiệm của cử tri.

+ Với những trọng trách của Quốc hội khóa XVI, yêu cầu đặt ra đối với đại biểu Quốc hội khóa tới là gì, thưa ông?

- Trong giai đoạn phát triển mới, mỗi quyết sách của Quốc hội không chỉ giải quyết vấn đề trước mắt mà còn định hình tương lai dài hạn của quốc gia. Vì vậy, yêu cầu đối với đại biểu Quốc hội khóa XVI cao hơn cả về tiêu chuẩn và chiều sâu trách nhiệm.

Trước hết, đó phải là những người có bản lĩnh chính trị vững vàng, ý thức rõ sứ mệnh đại diện. Đại biểu Quốc hội là người được Nhân dân trao quyền thực thi quyền lực nhà nước ở cấp cao nhất, nên phải đặt lợi ích quốc gia – dân tộc lên trên hết, không bị chi phối bởi lợi ích cục bộ hay nhóm lợi ích.

Thứ hai, đại biểu phải có năng lực hoạch định và phản biện chính sách ở tầm cao. Các vấn đề như chuyển đổi số, chuyển đổi xanh, trí tuệ nhân tạo, biến đổi khí hậu, già hóa dân số… đặt ra yêu cầu lập pháp phải có tầm nhìn dài hạn, dựa trên dữ liệu thực chứng, có khả năng dự báo và tiếp cận thông lệ quốc tế. Luật pháp phải minh bạch, ổn định, khả thi và thực sự trở thành động lực, gỡ bỏ “nút thắt” cho nền kinh tế.

Thứ ba là tính chuyên nghiệp và trách nhiệm đến cùng. Quốc hội ngày càng tăng tỷ lệ đại biểu chuyên trách, đòi hỏi mỗi đại biểu phải đầu tư nghiêm túc cho công việc nghị trường; chuẩn bị kỹ lưỡng; tranh luận thẳng thắn nhưng xây dựng; giám sát không chỉ để nêu vấn đề mà để tạo chuyển biến thực chất. Đại biểu phải theo đuổi đến cùng các kiến nghị sau giám sát, bảo đảm luật và nghị quyết đi vào cuộc sống.

Cuối cùng là liêm chính và dũng khí chính trị. Quốc hội là diễn đàn dân chủ cao nhất. Đại biểu phải dám nói, dám nêu vấn đề khó, dám chịu trách nhiệm. Sự liêm chính của từng đại biểu sẽ củng cố niềm tin của Nhân dân đối với cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất.

Phường Ba Đình niêm yết công khai danh sách chính thức những người ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031. Ảnh TT
Phường Ba Đình niêm yết công khai danh sách chính thức những người ứng cử đại biểu Quốc hội khóa XVI và đại biểu HĐND các cấp nhiệm kỳ 2026-2031. Ảnh: TT

+ PGS kỳ vọng như thế nào vào cơ cấu và chất lượng đại biểu của Quốc hội khóa XVI?

- Tôi kỳ vọng Quốc hội khóa XVI sẽ có một cơ cấu hợp lý giữa những người giàu kinh nghiệm và các nhân tố mới, giữa đại biểu chuyên trách và kiêm nhiệm, giữa các lĩnh vực quản lý, khoa học, sản xuất – kinh doanh. Đặc biệt, cần tăng cường sự tham gia của các nhà quản lý, nhà khoa học, chuyên gia có kinh nghiệm thực tiễn trong lập pháp và hoạch định chính sách.

Chúng ta đặt mục tiêu phát triển nhanh và bền vững đến năm 2030, vì vậy thể chế phải đi trước một bước. Quốc hội phải thực sự là trung tâm của hoạt động lập pháp chất lượng cao – nơi mỗi đạo luật được cân nhắc kỹ về tính hợp hiến, tính khả thi và tác động dài hạn.

Tôi cũng kỳ vọng Quốc hội khóa XVI sẽ tiếp tục đổi mới phương thức làm việc theo hướng chuyên nghiệp, hiện đại, vận hành mạnh mẽ trên nền tảng số; tăng cường phân tích chính sách dựa trên dữ liệu; mở rộng sự tham gia của người dân, doanh nghiệp, đội ngũ trí thức.

Quan trọng hơn, mối liên hệ giữa đại biểu với cử tri phải thực chất. Đại biểu phải mang “hơi thở” cuộc sống vào nghị trường. Khi Quốc hội phản ánh trung thực ý chí và nguyện vọng của Nhân dân, niềm tin xã hội sẽ trở thành nguồn lực cho phát triển.

+ Để mỗi lá phiếu thực sự thể hiện được mong muốn và kỳ vọng của cử tri, theo ông cần chú trọng điều gì?

- Trước hết, cử tri phải chủ động tìm hiểu kỹ thông tin về ứng viên và chương trình hành động. Đừng chỉ nhìn vào cơ cấu hay danh xưng, mà quan tâm đến năng lực, uy tín và khả năng đại diện thực chất.

Công tác tuyên truyền và cung cấp thông tin cần minh bạch, dễ tiếp cận, nhất là trong môi trường số. Khi chương trình hành động được công khai rõ ràng, khi ứng viên tăng cường đối thoại với cử tri, chất lượng lựa chọn sẽ nâng lên.

Bầu cử không chỉ là quyền mà còn là trách nhiệm công dân. Mỗi lá phiếu là sự gửi gắm niềm tin. Khi cử tri đi bầu với tinh thần trách nhiệm cao nhất, chúng ta sẽ có chất lượng “đầu vào” tốt nhất cho Quốc hội.

Như một số đại biểu từng chia sẻ, niềm tin của cử tri chính là thước đo uy tín của Quốc hội. Muốn có niềm tin ấy, quá trình lựa chọn phải thực chất và minh bạch ngay từ đầu.

+ Nhìn ở tầm rộng hơn, PGS cho rằng mỗi lá phiếu sẽ tác động như thế nào đến vai trò, vị thế của Quốc hội trong nhiệm kỳ mới?

- Thành công của cuộc bầu cử quyết định trực tiếp chất lượng và tầm vóc của Quốc hội trong cả nhiệm kỳ. Một cuộc bầu cử dân chủ, minh bạch, đúng pháp luật và thực sự phản ánh ý chí, nguyện vọng của Nhân dân sẽ tạo nền tảng chính trị - xã hội vững chắc cho Quốc hội khóa mới.

Tính chính danh và niềm tin của cử tri chính là “vốn chính trị” quan trọng nhất để Quốc hội thực thi vai trò cơ quan quyền lực nhà nước cao nhất. Mỗi lá phiếu không chỉ lựa chọn một cá nhân, mà còn lựa chọn chất lượng thể chế và khả năng bứt phá của đất nước trong 5 năm tới.

Khi đại biểu bước vào nghị trường với sự tín nhiệm của Nhân dân, mỗi quyết định lập pháp sẽ có thêm sức nặng; mỗi nghị quyết sẽ có thêm sự đồng thuận trong tổ chức thực hiện.

Với sự chuẩn bị kỹ lưỡng của cả hệ thống chính trị và tinh thần trách nhiệm của cử tri, tôi tin tưởng Quốc hội khóa XVI sẽ đủ bản lĩnh, trí tuệ và khát vọng để xây dựng nền tảng pháp lý vững chắc cho phát triển nhanh và bền vững, thực sự là biểu tượng của ý chí và khát vọng phát triển của dân tộc trong giai đoạn mới.

+ Xin trân trọng cảm ơn đại biểu Quốc hội!

Xem thêm

Quốc hội ‘chốt’ sửa Luật Bảo vệ môi trường: Cắt giảm nhiều thủ tục, tăng trách nhiệm kiểm soát ô nhiễm

Quốc hội ‘chốt’ sửa Luật Bảo vệ môi trường: Cắt giảm nhiều thủ tục, tăng trách nhiệm kiểm soát ô nhiễm

(CLO) Với 481/482 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, sáng 21/11, Quốc hội đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo vệ môi trường. Luật hướng tới cải cách mạnh mẽ thủ tục hành chính, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cho địa phương, đồng thời tăng cường công tác hậu kiểm, kiểm soát ô nhiễm môi trường.

Quốc hội thông qua Luật Đất đai (sửa đổi): Siết xử lý đất bỏ hoang, tháo gỡ vướng mắc về quy hoạch, giá đất

Quốc hội thông qua Luật Đất đai (sửa đổi): Siết xử lý đất bỏ hoang, tháo gỡ vướng mắc về quy hoạch, giá đất

(CLO) Sáng 21/11, với 466/479 đại biểu Quốc hội tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội chính thức thông qua Luật Đất đai (sửa đổi). Luật sửa đổi nhiều nội dung liên quan đến quy hoạch, thu hồi đất, tài chính đất đai, cấp giấy chứng nhận, đồng thời bổ sung quy định xử lý đối với dự án không đưa đất vào sử dụng, chậm đưa đất vào sử dụng.

Quốc hội thông qua Nghị quyết về chất vấn: Đẩy nhanh giải ngân đầu tư công, thúc đẩy công nghệ chiến lược

Quốc hội thông qua Nghị quyết về chất vấn: Đẩy nhanh giải ngân đầu tư công, thúc đẩy công nghệ chiến lược

(CLO) Với 491/492 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành (chiếm 98,40% tổng số đại biểu Quốc hội), Nghị quyết về chất vấn tại Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI được thông qua, đặt ra nhiều yêu cầu cụ thể nhằm đẩy nhanh giải ngân đầu tư công, siết quản lý thuế, tháo gỡ điểm nghẽn về khoa học, công nghệ, dữ liệu và phát triển trí tuệ nhân tạo (AI).

Sửa Luật Điện lực: Gỡ điểm nghẽn đầu tư, bảo đảm an ninh cung ứng điện

Sửa Luật Điện lực: Gỡ điểm nghẽn đầu tư, bảo đảm an ninh cung ứng điện

(CLO) Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Điện lực vừa được Quốc hội thông qua, hướng tới tháo gỡ vướng mắc trong đầu tư các dự án điện, đẩy nhanh tiến độ nguồn và lưới điện, đồng thời bảo đảm an ninh cung ứng điện, kiểm soát chi phí và hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, doanh nghiệp và người dân.

Hà Nội: Không để đùn đẩy kiến nghị của cử tri

Hà Nội: Không để đùn đẩy kiến nghị của cử tri

(CLO) Đoàn giám sát HĐND TP Hà Nội yêu cầu các đơn vị xác định rõ cơ quan chủ trì, thời hạn hoàn thành cụ thể cho từng vụ việc, kiên quyết chuyển đúng thẩm quyền và không để xảy ra tình trạng đùn đẩy kiến nghị của người dân.

Bộ Nội vụ: Địa phương không để người có công chậm nhận trợ cấp cuối năm 2026

Bộ Nội vụ: Địa phương không để người có công chậm nhận trợ cấp cuối năm 2026

(CLO) Tại hội nghị tập huấn về quản lý kinh phí thực hiện chính sách ưu đãi người có công với cách mạng, Thứ trưởng Nguyễn Mạnh Khương yêu cầu các địa phương bảo đảm chi trả đúng đối tượng, đúng chế độ, tuyệt đối không để người có công chậm nhận trợ cấp trong những tháng cuối năm 2026.

Luật mới làm rõ trách nhiệm chính quyền trong phản hồi, giải trình ý kiến người dân

Luật mới làm rõ trách nhiệm chính quyền trong phản hồi, giải trình ý kiến người dân

(CLO) Luật Thực hiện dân chủ ở cơ sở (sửa đổi) vừa được Quốc hội thông qua, trong đó nhấn mạnh trách nhiệm của người đứng đầu cơ quan, chính quyền cấp xã trong việc tiếp nhận, xử lý, phản hồi và công khai kết quả giải quyết ý kiến, kiến nghị của người dân. Đáng chú ý, người dân được tạo điều kiện trình bày ý kiến trước một số quyết định hành chính có thể ảnh hưởng trực tiếp đến quyền, lợi ích của mình.

Phòng, chống ma túy và tội phạm: Tăng năng lực phòng ngừa ngay từ cơ sở

Phòng, chống ma túy và tội phạm: Tăng năng lực phòng ngừa ngay từ cơ sở

(CLO) Quốc hội vừa thông qua Chương trình mục tiêu quốc gia phòng, chống ma túy và tội phạm giai đoạn 2026-2035, với yêu cầu tăng cường phòng ngừa tội phạm ngay từ cơ sở, nâng cao khả năng tự phòng ngừa, tự bảo vệ của người dân. Đáng chú ý, Chương trình đặt mục tiêu đến năm 2030 có ít nhất 50% địa bàn cấp xã và 20% địa bàn cấp tỉnh không ma túy.

Bỏ thủ tục kiểm tra nghiệm thu phòng cháy, chữa cháy, siết trách nhiệm chủ đầu tư

Bỏ thủ tục kiểm tra nghiệm thu phòng cháy, chữa cháy, siết trách nhiệm chủ đầu tư

(CLO) Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ, Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ bãi bỏ thủ tục kiểm tra công tác nghiệm thu về phòng cháy, chữa cháy và cấp phép trước khi lưu thông đối với phương tiện chuyên ngành, giao chủ đầu tư tự nghiệm thu và chịu trách nhiệm trước pháp luật.

Quốc hội thông qua Bộ luật Hình sự (sửa đổi): Bổ sung cơ chế bảo vệ cán bộ đổi mới, sáng tạo

Quốc hội thông qua Bộ luật Hình sự (sửa đổi): Bổ sung cơ chế bảo vệ cán bộ đổi mới, sáng tạo

(CLO) Quốc hội đã thông qua Bộ luật Hình sự (sửa đổi), trong đó bổ sung quy định về loại trừ, miễn và giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với những trường hợp thực hiện nhiệm vụ đổi mới, sáng tạo vì lợi ích chung, đáp ứng các điều kiện luật định. Bộ luật cũng điều chỉnh nhiều quy định về tội phạm, hình phạt để phù hợp với tình hình thực tiễn.

Sửa Luật Đầu tư: Tạo cơ chế linh hoạt thu hút các dự án chiến lược

Sửa Luật Đầu tư: Tạo cơ chế linh hoạt thu hút các dự án chiến lược

(CLO) Với 468/471 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Đầu tư. Luật tạo cơ chế linh hoạt hơn trong điều chỉnh điều kiện đầu tư, xây dựng gói ưu đãi, hỗ trợ vượt trội để kịp thời thu hút các dự án đầu tư chiến lược, đồng thời quy định rõ thẩm quyền của từng cơ quan.

Quốc hội thông qua Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi): Bổ sung biện pháp phục vụ cộng đồng thay phạt tiền

Quốc hội thông qua Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi): Bổ sung biện pháp phục vụ cộng đồng thay phạt tiền

(CLO) Với 92,18% tổng số đại biểu Quốc hội tán thành, Luật Xử lý vi phạm hành chính (sửa đổi) đã được thông qua, trong đó bổ sung biện pháp thực hiện công việc phục vụ cộng đồng thay cho phạt tiền đối với một số trường hợp vi phạm. Luật cũng quy định chặt chẽ hơn việc áp dụng các biện pháp ngăn chặn, bảo đảm xử lý vi phạm hành chính, nhằm bảo vệ quyền con người, quyền công dân.

Nâng ngưỡng doanh thu được lựa chọn phương án tính thuế lên 10 tỷ đồng

Nâng ngưỡng doanh thu được lựa chọn phương án tính thuế lên 10 tỷ đồng

(CLO) Với 475/477 đại biểu tham gia biểu quyết tán thành, Quốc hội đã thông qua Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của 3 luật thuế, trong đó nâng ngưỡng doanh thu được lựa chọn phương án tính thuế thu nhập doanh nghiệp, thuế thu nhập cá nhân lên 10 tỷ đồng; miễn thuế đối với một số hoạt động giáo dục, cung cấp suất ăn trong trường học, cơ sở khám chữa bệnh.

Để khoa học công nghệ phục vụ hiệu quả vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi ở Phú Thọ

Để khoa học công nghệ phục vụ hiệu quả vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi ở Phú Thọ

(CLO) Để khoa học, công nghệ phục vụ hiệu quả vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi, tỉnh Phú Thọ đã gắn chặt ứng dụng tiến bộ kỹ thuật, chuyển đổi số với tiêu chuẩn hóa chất lượng và bảo hộ tài sản trí tuệ. Hướng đi này giúp sản phẩm OCOP, nông sản đặc trưng khẳng định thương hiệu, mở rộng thị trường và tạo sinh kế bền vững

Cỡ chữ bài viết: