Mối nguy sai lệch dữ liệu khi áp dụng trí tuệ nhân tạo trong y tế

(CLO) Các nhà khoa học cảnh báo: AI y tế chỉ có thể phát huy tối đa tiềm năng nếu con người theo dõi cẩn thận từng dữ liệu mà nó tiếp xúc.

Trí tuệ nhân tạo (AI) đang hứa hẹn cách mạng hóa y học, nhưng việc triển khai thiếu kiểm soát có thể làm sai lệch thông tin bệnh nhân và hy sinh độ tin cậy dữ liệu lâu dài để đổi lấy lợi ích ngắn hạn.

Chỉ riêng năm 2024, cơ sở dữ liệu PubMed đã lập chỉ mục hơn 26.000 nghiên cứu đề cập đến AI, học máy hoặc học sâu trong chăm sóc sức khỏe và y học lâm sàng.

Thị trường AI y tế toàn cầu được dự đoán sẽ vượt 46 tỷ USD vào cuối năm nay và 200 tỷ USD vào năm 2030. AI có thể giúp cứu sống bệnh nhân bằng cách dự đoán sớm các nguy cơ như di căn khối u hay suy tạng.

814-202506250834331.png
Ảnh: Linkedin/Benjamin Justice

Tuy nhiên, mọi mô hình AI đều có rủi ro. Nếu AI đánh giá sai nguy cơ, quá thấp sẽ bỏ sót bệnh, quá cao sẽ gây lãng phí xét nghiệm không cần thiết.

Vấn đề lớn hơn là AI học từ dữ liệu đã có sẵn, bao gồm cả những quyết định và thiên vị của con người. Điều này có nghĩa là, nếu điều kiện thực tế thay đổi so với dữ liệu huấn luyện, AI có thể hoạt động kém hoặc thậm chí thất bại.

Hệ thống hồ sơ sức khỏe điện tử (EHR) là nền tảng của AI y tế, vừa cung cấp dữ liệu huấn luyện, vừa hiển thị kết quả dự đoán. Nhưng chính điều này lại tạo ra một vấn đề phức tạp: dữ liệu bị "nhiễm bẩn".

Theo thời gian, AI cũng bị "trôi dạt mô hình" khi các yếu tố như dân số bệnh nhân, tiêu chuẩn điều trị, hoặc thuốc mới thay đổi, khiến AI kém chính xác. Việc huấn luyện lại AI là cần thiết, nhưng lại khó khăn khi dữ liệu gốc đã bị làm sai lệch. Giống như dạy một đứa trẻ phép toán với những ví dụ không nhất quán.

Khi nhiều AI cùng hoạt động trong một bệnh viện, vấn đề còn phức tạp hơn. Một AI dự đoán nguy cơ tổn thương thận, một AI khác dự báo cục máu đông. Cả hai đều dựa vào cùng một dữ liệu xét nghiệm.

Nếu bác sĩ điều chỉnh điều trị theo một AI, điều đó có thể vô tình làm cho dự đoán của AI còn lại trở nên không chính xác. Một can thiệp của AI này có thể âm thầm làm gián đoạn AI khác.

Để AI thực sự trở thành một công cụ đắc lực trong y học, chúng ta cần phải hiểu rõ và kiểm soát chặt chẽ cách nó thu thập, học hỏi và tương tác với dữ liệu y tế. Nếu không, những lợi ích ngắn hạn có thể phải trả giá bằng sự sai lệch dữ liệu và mất niềm tin vào công nghệ trong tương lai.

Xem thêm

Google lại bị phạt 1 tỷ USD vì độc quyền

Google lại bị phạt 1 tỷ USD vì độc quyền

(CLO) Ủy ban châu Âu ngày 23/7 thông báo phạt Google 890 triệu euro (khoảng 1 tỷ USD) vì vi phạm Đạo luật Thị trường Kỹ thuật số (DMA), cáo buộc hãng công nghệ Mỹ lạm dụng vị thế thống lĩnh để ưu tiên các dịch vụ của mình và gây bất lợi cho đối thủ.

Google Cloud tăng trưởng bùng nổ nhờ AI

Google Cloud tăng trưởng bùng nổ nhờ AI

(CLO) Alphabet, công ty mẹ của Google, vừa công bố báo cáo thu nhập mới nhất cho thấy sự tăng trưởng mạnh mẽ, phần nào giải tỏa nỗi lo của các nhà đầu tư về việc liệu những khoản chi tiêu khổng lồ cho trí tuệ nhân tạo (AI) có thực sự mang lại lợi ích hay không.

Doanh nghiệp Việt muốn bứt phá phải biết dùng AI, không thể mãi cạnh tranh bằng giá

Doanh nghiệp Việt muốn bứt phá phải biết dùng AI, không thể mãi cạnh tranh bằng giá

(CLO) Trong kỷ nguyên AI, lợi thế của doanh nghiệp không còn nằm ở quy mô hay giá bán mà ở khả năng đổi mới sáng tạo, tạo ra giá trị khác biệt và thấu hiểu khách hàng. Đây là nhận định được các chuyên gia đưa ra tại Diễn đàn Chiến lược Kinh doanh "The Future of Business" diễn ra tại TP.HCM chiều 22/7.

Trung Quốc phát triển AI 'đọc' dark web, phát hiện nội dung phạm pháp

Trung Quốc phát triển AI 'đọc' dark web, phát hiện nội dung phạm pháp

(CLO) Các nhà nghiên cứu thuộc Đại học Cảnh sát Điều tra Hình sự Trung Quốc đã phát triển một hệ thống trí tuệ nhân tạo (AI) có khả năng thu thập và phân tích nội dung trên dark web bằng tiếng Trung, nhằm hỗ trợ phát hiện các hoạt động phạm pháp trên không gian mạng.

Meta hầu tòa vì cáo buộc Instagram gây nghiện

Meta hầu tòa vì cáo buộc Instagram gây nghiện

(CLO) Meta Platforms sẽ phải hầu tòa tại bang Tennessee (Mỹ) vào ngày 20/7 để đối mặt với cáo buộc Instagram được thiết kế theo cách "gây nghiện" cho thanh thiếu niên, làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng sức khỏe tâm thần ở giới trẻ.

Google thua kiện vụ quảng cáo cờ bạc trên YouTube

Google thua kiện vụ quảng cáo cờ bạc trên YouTube

(CLO) Google đã thất bại trong nỗ lực hủy khoản phạt 750.000 euro liên quan đến các video quảng cáo cờ bạc trên nền tảng YouTube, sau khi Tòa án Công lý Liên minh châu Âu (CJEU) ra phán quyết có lợi cho cơ quan quản lý truyền thông của Ý.

Mạng xã hội X điều chỉnh thuật toán, giúp 'bạn bè' gắn kết hơn

Mạng xã hội X điều chỉnh thuật toán, giúp 'bạn bè' gắn kết hơn

(CLO) Giám đốc sản phẩm của mạng xã hội X, Nikita Bier, ngày 13/7 đã thông báo về một sự thay đổi quan trọng trong cách hiển thị nội dung trên nền tảng này nhằm mục đích tăng khả năng hiển thị các bài đăng từ những người dùng có mối quan hệ hai chiều, tức những tài khoản theo dõi lẫn nhau.

Apple kiện OpenAI với cáo buộc đánh cắp bí mật thương mại

Apple kiện OpenAI với cáo buộc đánh cắp bí mật thương mại

(CLO) Ngày 10/7, Apple đã đệ đơn kiện OpenAI cùng một số cựu nhân viên lên Tòa án Quận Bắc California (Mỹ), cáo buộc công ty này tiến hành một chiến dịch có hệ thống nhằm chiếm đoạt bí mật thương mại về phần cứng để phục vụ tham vọng phát triển thiết bị tiêu dùng.

OpenAI chính thức phát hành mô hình GPT-5.6 mới

OpenAI chính thức phát hành mô hình GPT-5.6 mới

(CLO) Ngày 9/7, OpenAI chính thức phát hành dòng mô hình GPT-5.6 gồm ba phiên bản Sol, Terra và Luna. Đây là lần đầu tiên công ty từ bỏ cách đặt tên bằng số để chuyển sang các tên gọi mới nhằm giúp người dùng dễ phân biệt cấp độ hiệu năng và chi phí giữa các mô hình.

Cỡ chữ bài viết: