Trong cuộc phỏng vấn qua điện thoại với Fox News sáng 3/11, đúng ngày bầu cử giữa kỳ tại Mỹ, ông Trump cho biết đã đạt thỏa thuận với Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu về việc ngừng viện trợ.
"Chúng tôi đã đạt thỏa thuận vài tháng trước rằng chúng tôi sẽ dừng lại", ông nói, đồng thời khẳng định Israel "hoàn toàn thoải mái với điều đó".
"Chúng tôi sẽ giúp đỡ Israel nếu họ cần", ông Trump nói thêm, cho biết Israel vẫn có thể mua vũ khí Mỹ nếu muốn. Ông cũng đùa rằng: "Nếu người dân ở Mỹ cảm thấy mệt mỏi với tôi, tôi sẽ chuyển đến Israel và trở thành thủ tướng".
Tuyên bố được đưa ra trong bối cảnh mức độ ủng hộ Israel tại Mỹ sụt giảm mạnh sau cuộc chiến ở Gaza, khiến hơn 74.600 người thiệt mạng.
Thông báo của Washington khiến giới chức Israel bất ngờ, trong khi Bộ Tài chính, Bộ Quốc phòng và quân đội nước này chưa nhận được văn bản chính thức nào về quyết định.
Theo bản ghi nhớ được Mỹ và Israel ký năm 2016 dưới thời cựu Tổng thống Barack Obama, Washington cam kết viện trợ quân sự 38 tỷ USD trong giai đoạn 2018-2028, tương đương 3,8 tỷ USD mỗi năm. Việc chấm dứt hỗ trợ sớm hai năm có thể khiến Israel thiếu hụt khoảng 8 tỷ USD, ảnh hưởng đến các hợp đồng mua tiêm kích F-35, F-15, trực thăng và hệ thống phòng thủ tên lửa.
Các lãnh đạo đối lập Israel chỉ trích Thủ tướng Netanyahu vì để quan hệ chiến lược với Mỹ rơi vào tình trạng bất ổn. Ông Gadi Eisenkot, chính trị gia theo đường lối trung hữu, cho rằng việc giới chức an ninh phải biết về thay đổi này qua truyền thông cho thấy cách điều hành của ông Netanyahu "mang lại mối nguy hiểm thực sự".
Tuy nhiên, một số chuyên gia cho rằng tuyên bố của ông Trump có thể mang tính vận động cử tri trước bầu cử hơn là báo hiệu sự thay đổi thực chất trong chính sách viện trợ.
Matt Duss, chuyên gia thuộc Trung tâm Chính sách Quốc tế, cho biết khoản viện trợ trực tiếp có thể được tái cấu trúc thành các chương trình hợp tác quốc phòng và nghiên cứu phát triển công nghệ quân sự, qua đó tích hợp sâu hơn vào ngân sách Bộ Quốc phòng Mỹ.
"Người dân Mỹ gần như chắc chắn sẽ phải chi nhiều tiền hơn, nhưng lại có ít sự giám sát hơn từ Quốc hội", ông Duss nhận định.
Theo các chuyên gia, động thái của ông Trump cũng cho thấy viện trợ quân sự vô điều kiện cho Israel đang trở thành vấn đề bất lợi về chính trị đối với Đảng Cộng hòa trong kỳ bầu cử năm nay.