Điều này đặc biệt xảy ra ở các quốc gia ngoài Mỹ và châu Âu, nơi mức tiêu thụ video tin tức đang tăng nhanh nhất trong giới trẻ. Theo Báo cáo Tin tức Kỹ thuật số 2024 của Viện Nghiên cứu Báo chí Reuters, YouTube được gần 31% sử dụng hàng tuần để xem tin tức. Ở các quốc gia như Ấn Độ và Nam Phi, thậm chí khoảng một nửa số người được khảo sát cho biết có sử dụng nền tảng này để xem tin tức.
Ảnh minh họa: GT
Bài liên quan
Những thiết bị mới sẽ định hình lại thế giới truyền thông
Những định dạng mới sẽ chắp cánh giúp báo chí bay cao trở lại!
Những định dạng và cách thức đưa tin mới trong báo chí
Điểm sáng về podcast từ báo cáo tin tức năm 2024
Trong khi đó, lần đầu tiên tổng mức xem tin tức trên TikTok (13%) đã vượt qua X (10%), đặc biệt khoảng cách này lớn hơn nhiều ở các khu vực phía Nam bán cầu và trong số những người dùng trẻ tuổi. Nhiều chính trị gia đã tận dùng phạm vi tiếp cận ngày càng tăng của TikTok để thu hút sự chú ý của giới trẻ trong chiến dịch truyền thông của họ, chẳng hạn như Tổng thống Javier Milei của Argentina, Tổng thống Prabowo Subianto của Indonesia hay cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump.
Nghiên cứu cho thấy người dùng TikTok (và các nền tảng mới hơn khác) có xu hướng chú ý nhiều hơn đến những người nổi tiếng và người có ảnh hưởng trên mạng xã hội, hơn là các nhà báo hoặc công ty truyền thông, khi nói đến các chủ đề tin tức.
Báo cáo năm nay cũng ghi nhận sự trỗi dậy của thế hệ người sáng tạo nội dung về tin tức. Chẳng hạn, một số tài khoản chia sẻ video về cuộc chiến ở Gaza và Ukraine, ghi lại những thực tế tàn khốc của cuộc sống trên thực địa mà phương tiện truyền thông chính thống thường bị hạn chế đưa tin.
Khi phân tích các nhận xét trong khảo sát, báo cáo đã chỉ ra 3 lý do cốt lõi khiến khán giả bị thu hút bởi video và nội dung khác trên nền tảng xã hội video. Lý do đầu tiên là tính chất không bị kiểm duyệt của các video này.
Một người nói: "Tôi thích những video được quay bởi một người ngoài cuộc. Những video này chưa được chỉnh sửa và không có thành kiến hay khuynh hướng chính trị".
Lý do thứ hai là sự tiện lợi của việc xem tin tức trên nền tảng quen thuộc của người dùng. Thứ ba, các nền tảng video được đánh giá cao nhờ những góc nhìn khác nhau mà chúng mang lại. "Tôi có thể tìm thấy nội dung nào đó về hầu hết mọi chủ đề, nhiều thế giới quan và quan điểm khác nhau. Video dài để tìm hiểu sâu, còn video ngắn để xem nhanh", một phụ nữ 23 tuổi ở Mỹ cho biết.
66% người trả lời khảo sát trên toàn cầu cho biết có truy cập các video tin tức ngắn mỗi tuần, trong khi các định dạng dài hơn thu hút khoảng một nửa (51%). Trọng tâm chính của việc xem video tin tức là trên các nền tảng trực tuyến (72%) như YouTube thay vì các trang tin (22%), làm tăng những thách thức xung quanh vấn đề doanh thu của các tòa soạn.
Sự thay đổi này đặt ra một số vấn đề nan giải quen thuộc cho các nhà xuất bản tin tức. Làm cách nào họ có thể tận dụng một định dạng có thể thu hút mạnh mẽ độc giả, đồng thời phát triển các mối quan hệ có ý nghĩa và hoạt động kinh doanh trên nền tảng thứ ba?
Nhiều tòa soạn truyền thống, vốn bắt nguồn từ nền văn hóa dựa trên văn bản, đang nỗ lực xây dựng kỹ năng quay video và điều chỉnh cách dẫn dắt cho phù hợp với định dạng tin tức mới này.
Video sẽ không sớm thay thế văn bản nhưng báo cáo cho thấy người tiêu dùng đang nhanh chóng chuyển sang video vì nó dễ sử dụng và cung cấp nhiều nội dung hấp dẫn và có liên quan.
Ngọc Ánh (theo Reuters Institute, NiemanLab)
