Phát biểu tại lễ khai mạc Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN (AMM) diễn ra ở Kuala Lumpur ngày 25/5, ông Hasan nhấn mạnh rằng các nước thành viên trong khối đang chịu ảnh hưởng nặng nề từ các mức thuế mà chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump áp đặt.
“ASEAN nằm trong số những khu vực bị ảnh hưởng nặng nhất bởi thuế quan từ Mỹ”, ông nói. “Cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung đang phá vỡ chuỗi sản xuất và mô hình thương mại toàn cầu một cách nghiêm trọng”.
Theo ông, trong bối cảnh kinh tế toàn cầu có khả năng rơi vào suy thoái, ASEAN cần “chớp lấy thời điểm” để làm sâu sắc hơn liên kết nội khối, từ đó tăng khả năng ứng phó trước các cú sốc bên ngoài.
Kể từ khi chính quyền ông Trump áp đặt các mức thuế từ 10% đến 49% lên nhiều mặt hàng nhập khẩu, 6/10 quốc gia thành viên ASEAN đã lọt vào nhóm bị ảnh hưởng nặng nhất, với thuế suất cao nhất lên tới 49%.
Khi Tổng thống Trump thông báo tạm ngừng áp thuế trong 90 ngày hồi tháng trước, các nước như Malaysia, Indonesia, Thái Lan và Việt Nam đã nhanh chóng bước vào đàm phán thương mại song phương với Washington.
Hội nghị ngoại trưởng ASEAN lần này diễn ra ngay trước thềm Hội nghị cấp cao ASEAN dự kiến tổ chức vào ngày 26/5 tại Malaysia – nước giữ vai trò chủ tịch luân phiên của khối trong năm nay.
Một hội nghị tiếp theo giữa ASEAN và các nhà lãnh đạo Hội đồng Hợp tác vùng Vịnh (GCC), gồm Bahrain, Kuwait, Oman, Qatar, Ả Rập Xê Út và UAE, sẽ được tổ chức vào ngày 27/5 với sự tham dự của Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường.
Ngoại trưởng Malaysia cũng nhấn mạnh rằng sự đoàn kết của ASEAN đang trở nên cấp thiết hơn bao giờ hết khi khu vực phải đối mặt với tác động của biến đổi khí hậu và sự trỗi dậy của các công nghệ chưa được kiểm soát như trí tuệ nhân tạo, trong bối cảnh cạnh tranh giữa các siêu cường ngày càng khốc liệt.
“Áp lực từ bên ngoài đang tăng lên. Chưa bao giờ những thách thức mà chúng ta phải đối mặt lại mang tính sống còn đến vậy”, ông nói. “Chính vì thế, ASEAN cần phải củng cố những mối liên kết đang gắn kết chúng ta, để không bị chia rẽ bởi các thế lực bên ngoài”.
Về tình hình Myanmar, ông Hasan khẳng định ASEAN vẫn cam kết hỗ trợ đất nước này trong bối cảnh nội chiến và thiên tai. Trận động đất hồi tháng 3 tại Myanmar đã khiến hơn 3.700 người thiệt mạng, càng làm trầm trọng thêm khủng hoảng nhân đạo vốn đã nghiêm trọng kể từ sau cuộc đảo chính quân sự năm 2021.
Các lãnh đạo quân đội Myanmar tiếp tục bị cấm tham gia các cuộc họp ASEAN vì không tuân thủ kế hoạch hòa bình của khối – vốn bao gồm đối thoại chính trị và cung cấp viện trợ nhân đạo. Trong bài phát biểu, ông Hasan một lần nữa kêu gọi các bên liên quan tại Myanmar “ngừng ngay các hành động thù địch” nhằm mở ra con đường cho một giải pháp hòa bình bền vững.
