Một nét đặc trưng của ẩm thực Hà Nội là mỗi mùa lại có những thức quà riêng. Khi trời se lạnh, thực khách lại có xu hướng tìm về những hương vị quen thuộc, bình dị. Không đâu xa, đó là những thức quà nóng hổi có thể tìm thấy ở một góc quán nhỏ hay một gánh hàng quen, đủ để làm ấm lòng người trong buổi sớm đầu đông hay một buổi chiều tan tầm.
Không lấy làm lạ khi cứ vào đầu đông, các quán cháo trên mạn phố cổ luôn tấp nập người ra kẻ vào. Nhìn nồi cháo nghi ngút khói, phảng phất hương thơm từ nước hầm xương ngọt lịm khiến ta không thể kìm lòng khi đi qua con đường Phùng Hưng mà phải rẽ ngay vào quán cháo sườn Thắng quen thuộc của biết bao bạn trẻ.
Cái làm nên "linh hồn" của món cháo sườn chính là lớp cháo trắng mềm mịn, hoà quyện với vị đậm đà từ ruốc thịt, ruốc nấm, thêm miếng quẩy giòn rụm mới đúng vị, và nhất định cần có chút ớt bột cùng hạt tiêu thơm nồng. Cảm giác xuýt xoa từng thìa cháo tan ngay trong miệng, cảm nhận vị ngọt của cháo, vị giòn của sụn, vị cay ấm của tiêu ớt lan toả, dường như mọi cái se lạnh đều lùi lại phía sau. Người ta có thể tìm thấy hương vị này ở bất cứ đâu, từ những gánh hàng rong, trong các con ngõ nhỏ chợ Đồng Xuân hay trên con phố Phùng Hưng.
Thật thú vị khi chứng kiến cô bán hàng bóc bánh giò với mùi thơm đặc trưng của lá chuối xanh vẫn còn bốc hơi nóng nghi ngút, len lỏi vào làn gió đầu đông. Bên trong bánh là nhân thịt băm trộn mộc nhĩ, nấm hương, được nêm vừa vặn, đậm đà mà không gây cảm giác ngấy khi ăn.
Bánh giò đâu đâu cũng mang một hương vị thân thuộc, mà ngày nay người ta thường ăn kèm vài miếng giò lụa để thưởng thức cùng, làm cho món bánh nóng hổi thêm phần no đủ và trọn vị. Giản dị đến mức có thể tìm thấy ở nhiều góc phố, thứ quà này vô tình đã trở thành lát cắt nhỏ của đời sống đô thị, là một phần trong hương vị tuổi thơ, của một Hà Nội ấm áp thân thương.
Phải là những người con từng lớn lên giữa lòng phố cổ mới có thể thấu được hết cái thú thưởng thức của bát xôi chè trong những ngày gió mùa. Một góc nhỏ nơi đầu ngõ Đào Duy Từ, tiệm Xôi chè Bà Thìn dường như chỉ cần nhắc đến tên đã đủ để ta tưởng tượng được hương thơm phức từ quầy chè nóng của bà.
Bát xôi vò vàng ươm màu đỗ xanh, hạt tơi mà vẫn dẻo thơm, được chan ngập muôi chè nóng hổi, ngọt ngào và có chút vị cay the the của gừng. Vị ngọt ấm của chè quyện với cái dẻo bùi của xôi, ăn đến đâu, hơi ấm lan tỏa đến đó. Các hàng xôi chè trứ danh ở phố cổ, như khu vực Hàng Bồ, Bát Đàn, luôn tấp nập khách ghé qua mỗi khi gió mùa về.
Với tuổi đời gần 4 thập kỷ, Cà phê Đinh nằm tại vị trí đắc địa ngay chính trái tim Hà Nội, chứng nhân của biết bao sự luân hồi của thủ đô từ xưa đến nay. Chính vì còn giữ nguyên những gì đơn sơ, mộc mạc nhất để níu chân thực khách bằng một thức uống đầy sáng tạo, đòi hỏi sự thưởng thức chậm rãi nhưng ngay tức thì trong những không gian ấm cúng chỉ với một khoảng nhỏ bên tầng dưới và một phía của tầng hai tối đèn: Cà phê trứng.
Với những người sành ẩm thực, hai địa chỉ lưu giữ hương vị gần như nguyên bản của món đồ uống này chính là Cafe Giảng (trên phố Nguyễn Hữu Huân) và Cafe Đinh (trên phố Đinh Tiên Hoàng). Thưởng thức ngay lớp kem trứng béo ngậy được hoà trộn thêm cùng vị cà phê đắng dịu, thơm lừng bên dưới. Giống như những thức quà không dành cho người ăn vội, khi ngồi bên một góc quán, nhìn dòng người qua lại, nhấm nháp ly cà phê trứng như tạo ra cầu nối vô hình cho những mẩu chuyện, cũng là một cách để tận hưởng cái "chậm" rất riêng của Hà Nội khi đông về.
Mùa đông Hà Nội không chỉ hiện diện trong làn sương mờ trên phố, mà còn là những thức quà mang hơi ấm và là nơi chất chứa bao hoài niệm thân thương. Với người Hà Nội, dù ở đâu, chỉ cần một cơn gió lạnh ùa về là lòng lại nao nao nhớ phố, nhớ bát cháo sườn nghi ngút khói, bánh giò nóng hổi, xôi chè ngọt ấm, và nhớ cả vị cà phê trứng ngọt ngào trong quán nhỏ quen. Một ngày cuối tuần đầu đông lý tưởng là khi được ngắm nhìn Hà Nội chớm chuyển mình, dạo bước trên con phố quen và tự thưởng cho bản thân một chiếc vé về tuổi thơ.
