Một nhóm các nhà khoa học quốc tế đã phân tích dữ liệu toàn cầu được thu thập từ năm 1979 đến 2019 từ gần 12.000 điểm lấy mẫu ở Đại Tây Dương, Thái Bình Dương, Ấn Độ Dương và Địa Trung Hải. Theo nghiên cứu được công bố hôm thứ Tư trên tạp chí PLOS ONE, họ đã phát hiện ra sự gia tăng ô nhiễm nhựa đại dương “nhanh chóng và chưa từng có” kể từ năm 2005.
Rác thải nhựa tràn ngập đại dương. Ảnh: CNN
“Nó cao hơn nhiều so với ước tính trước đây”, Lisa Erdle, giám đốc nghiên cứu và đổi mới tại Viện 5 Gyres và là tác giả của báo cáo cho hay. Nghiên cứu cho thấy nếu không có hành động chính sách khẩn cấp, tốc độ thải nhựa ra đại dương có thể tăng khoảng 2,6 lần từ nay đến năm 2040.
Báo cáo cho thấy thế giới đang tạo ra nhiều rác thải nhựa sử dụng một lần hơn bao giờ hết. Sản xuất nhựa đã tăng vọt trong vài thập kỷ qua, đặc biệt là nhựa sử dụng một lần và hệ thống quản lý chất thải không theo kịp. Chỉ có khoảng 9% nhựa toàn cầu được tái chế mỗi năm.
Một lượng lớn chất thải nhựa đó kết thúc ở các đại dương. Phần lớn chúng đến từ đất liền, bị cuốn vào sông - do mưa, gió, cống thoát nước mưa tràn và xả rác - và được vận chuyển ra biển. Một lượng nhỏ hơn nhưng vẫn đáng kể có thể là dụng cụ đánh cá bị mất hoặc đơn giản là bị ném xuống biển.
Khi nhựa vào đại dương, nó không bị phân hủy mà thay vào đó có xu hướng vỡ thành những mảnh nhỏ. Sinh vật biển có thể bị vướng vào nhựa hoặc nhầm lẫn với thức ăn. Nhựa cũng có thể ngấm hóa chất độc hại vào nước.
Và nó không chỉ là một thảm họa môi trường; nhựa cũng là một vấn đề lớn về khí hậu. Nhiên liệu hóa thạch là nguyên liệu thô của hầu hết các loại nhựa và chúng tạo ra ô nhiễm làm nóng hành tinh trong suốt vòng đời của chúng – từ khi sản xuất đến khi thải bỏ.
Tìm ra chính xác có bao nhiêu nhựa trong đại dương là một bài toán khó. “Đại dương là một nơi phức tạp. Có rất nhiều dòng hải lưu, có những thay đổi theo thời gian do thời tiết và do các điều kiện trên mặt đất”, Erdle nói.
Các nhà nghiên cứu đã dành nhiều năm nghiên cứu các bài báo được đánh giá ngang hàng cũng như những phát hiện chưa được công bố từ các nhà khoa học khác để cố gắng đối chiếu hồ sơ bao quát nhất mà họ có thể cả về khung thời gian và địa lý.
Hầu hết các mẫu của nghiên cứu được thu thập ở Bắc Thái Bình Dương và Bắc Đại Tây Dương, nơi có phần lớn dữ liệu. Các tác giả nghiên cứu cho biết vẫn cần thêm dữ liệu cho các khu vực bao gồm Biển Địa Trung Hải, Ấn Độ Dương, Nam Đại Tây Dương và Nam Thái Bình Dương.
Win Cowger, một nhà khoa học nghiên cứu tại Viện nghiên cứu ô nhiễm nhựa Moore ở California và là tác giả nghiên cứu cho biết: “Nghiên cứu này đã mở rộng tầm mắt của tôi về mức độ khó khăn của nhựa trong đại dương trong việc đo lường, mô tả đặc điểm và nhấn mạnh nhu cầu về các giải pháp thực sự cho vấn đề này".
Nghiên cứu lưu ý rằng kể từ những năm 1970, đã có rất nhiều thỏa thuận nhằm ngăn chặn làn sóng ô nhiễm nhựa lan ra đại dương, nhưng chúng chủ yếu là tự nguyện, rời rạc và hiếm khi bao gồm các mục tiêu có thể đo lường được. Các tác giả nghiên cứu kêu gọi can thiệp chính sách quốc tế khẩn cấp. Erdle nói: “Rõ ràng chúng tôi cần một số giải pháp hiệu quả".
Liên hợp quốc đã đồng ý tạo ra một hiệp ước nhựa toàn cầu có tính ràng buộc pháp lý vào năm 2024, hiệp ước này sẽ giải quyết toàn bộ vòng đời của nhựa từ sản xuất đến thải bỏ. Nhưng vẫn còn những bất đồng lớn về việc liệu điều này có bao gồm việc cắt giảm sản xuất nhựa hay không, điều được dự đoán sẽ tăng gấp bốn lần vào năm 2050.
Judith Enck, cựu quản trị viên khu vực EPA và hiện là chủ tịch của Beyond Plastics, một tổ chức phi lợi nhuận tập trung vào nghiên cứu và giáo dục người tiêu dùng, cho biết các chính sách giảm lượng nhựa được sản xuất ngay từ đầu là giải pháp thực sự duy nhất, đặc biệt là khi các công ty đang tiếp tục tìm ra những cách mới để bơm thêm nhựa vào thị trường.
Enck nói: “Các ngành công nghiệp nhựa và hóa dầu đang khiến việc hạn chế lượng nhựa gây ô nhiễm đại dương của chúng ta trở nên bất khả thi".
Mai Vân (theo CNN, Reuters, AP)
TRANSLATE with x
English
TRANSLATE with
EMBED THE SNIPPET BELOW IN YOUR SITE
Enable collaborative features and customize widget: Bing Webmaster Portal
