Công trường xây dựng Hệ thống vận tải nhanh trong khu vực Ghaziabad. Các dự án cơ sở hạ tầng mất nhiều năm để hòa vốn và cần nguồn vốn dài hạn. Ảnh: Hindustan Times / Getty Images
Giống như nhiều ngân hàng trung ương trên thế giới, Ngân hàng Dự trữ Ấn Độ đã bơm thanh khoản vào lĩnh vực ngân hàng của nước này để giúp ngăn chặn sự suy sụp kinh tế do COVID-19 gây ra.
Kể từ khi Thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi tuyên bố phong tỏa trên toàn quốc vào tháng 3, Ngân hàng Dự trữ Ấn Độ (RBI) đã tung ra khoảng 50 tỷ USD trong nỗ lực tăng cường thanh khoản ngân hàng, giúp ngăn chặn thảm họa sắp xảy ra.
Các ngân hàng khu vực công của Ấn Độ vốn đã phải vật lộn với vấn đề các khoản cho vay chưa được thực hiện, và đại dịch sắp làm cho tình hình đó trở nên tồi tệ hơn rất nhiều. Tái tạo sức sống cho lĩnh vực ngân hàng là một bước đi đúng hướng.
Bây giờ, khi Ấn Độ chuyển từ giai đoạn khẩn cấp sang giai đoạn phục hồi, Modi cần phải cân nhắc các lựa chọn chính sách của mình một cách cẩn thận. Lần đầu tiên sau nhiều thập kỷ, nền kinh tế Ấn Độ dự kiến sẽ thu hẹp lại.
Khu vực tư nhân không còn lạc quan về tương lai và không có khả năng tăng thêm nhiều khi đầu tư dài hạn. Điều đó có nghĩa là động lực để kích thích nền kinh tế sẽ thuộc về chính phủ, và một cách rõ ràng để làm điều đó là khởi động các dự án cơ sở hạ tầng, có thể có tác động lan tỏa tích cực đến phần còn lại của nền kinh tế.
Theo Viện Toàn cầu McKinsey, mỗi đô la đầu tư vào cơ sở hạ tầng có thể kiếm thêm tới 20 xu lợi nhuận kinh tế. Đối với các quốc gia thiếu hụt cơ sở hạ tầng như Ấn Độ, lợi nhuận gần như chắc chắn sẽ cao hơn. Modi đã đặt niềm tin vào học thuyết kinh tế Keynes.
Trong thời kỳ Đại suy thoái, chương trình Thỏa thuận Mới của Tổng thống Hoa Kỳ Franklin Roosevelt bao gồm việc khởi động vô số dự án công trình công cộng giúp hiện đại hóa cơ sở hạ tầng của Hoa Kỳ, tạo ra hàng triệu việc làm và truyền cảm giác lạc quan giúp Hoa Kỳ thoát khỏi trầm cảm. Một thử nghiệm như vậy có thể truyền cảm hứng cho Ấn Độ không?
Thật tế là không nếu không có tiền để tài trợ. Modi đã hứa sẽ chi 1,4 nghìn tỷ đô la cho cơ sở hạ tầng. Nhưng tất cả số tiền đó sẽ đến từ đâu? Hiện tại, chính phủ Ấn Độ đang dựa nhiều hơn vào việc huy động các nguồn lực trong nước. Vào tháng 5, quốc gia này đã bán trái phiếu trị giá 4 tỷ đô la. Nhưng chúng hầu hết được mua bởi các ngân hàng và tổ chức tài chính nhà nước.
Modi cần cân nhắc các lựa chọn chính sách của mình một cách cẩn thận. Ảnh: Cục Thông tin Báo chí Ấn Độ
Ba tháng sau, Ấn Độ nhận được 24,6 tỷ USD cổ tức từ RBI. Và đây là vấn đề. Các ngân hàng cho nhà nước vay càng nhiều tiền thì càng ít có lợi cho việc kinh doanh.
Các khoản vay của chính phủ và các công ty nhà nước hiện được vượt quá 13% tổng sản phẩm quốc nội. Nhiều bằng chứng khác cho thấy các nhà quản lý ngân hàng ngày càng ngần ngại trong việc phê duyệt các khoản vay cho các doanh nghiệp vừa và nhỏ. Điều này thật là xấu hổ khi khu vực tư nhân là trụ cột của một nền kinh tế lành mạnh, chiếm 75% tổng nhu cầu đầu tư.
Do đó, các ngân hàng cần được vốn hóa đầy đủ để đáp ứng các yêu cầu theo quy định. Đơn giản là kiếm tiền từ khoản nợ bằng cách in thêm tiền không phải là câu trả lời. Điều mà Ấn Độ cần làm bây giờ là nhìn ra bên ngoài. Về mặt tích cực, nợ nước ngoài của Ấn Độ không phải là nguyên nhân đáng lo ngại, với tỷ lệ nợ nước ngoài trên GDP là khoảng 20%, thuộc hàng thấp nhất trong khu vực.
Phần lớn nợ thuộc sở hữu trong nước và bên cạnh đó, dự trữ ngoại hối của quốc gia đủ để đáp ứng bất kỳ nghĩa vụ nào. Ấn Độ có thể vay bằng đô la. Để bắt đầu, Modi có thể xem xét dỡ bỏ các giới hạn đặt ra đối với các nhà đầu tư nước ngoài trên thị trường nợ. Hiện tại, các nhà đầu tư tổ chức nước ngoài chỉ có thể nắm giữ tối đa 30% tổng vốn đầu tư của họ dưới dạng nợ trên thị trường vốn. Đó là điều đáng tiếc.
Các tổ chức tài chính quốc tế ước tính có tài sản trị giá 120 nghìn tỷ USD. Ngay cả khi Ấn Độ có thể khai thác một phần nhỏ của nguồn vốn này, nó sẽ đi một chặng đường dài trong việc đáp ứng nhu cầu tài chính của đất nước. Hơn nữa, lãi suất toàn cầu đang ở mức thấp lịch sử. Việc trả nợ có thể không khó đối với Ấn Độ như một số nền kinh tế mới nổi khác trong khu vực.
Cũng không có một loạt dự án dài mà các bên cho vay sẵn sàng tài trợ. Ấn Độ cần hỗ trợ kỹ thuật nhiều hơn để giải quyết vấn đề này. Nó cũng có thể tận dụng tài chính nhượng bộ. Các ngân hàng và tổ chức phát triển đang cung cấp hỗ trợ tài chính hào phóng cho các nước thành viên đang đối mặt với tác động tiêu cực của COVID-19.
Vào tháng 4, Ngân hàng Thế giới đã phê duyệt một gói tài chính khẩn cấp nhanh chóng trị giá 1 tỷ USD để giúp Ấn Độ ứng phó với đại dịch. Hai tháng sau, nước này đã thông qua 750 triệu đô la khác để hỗ trợ các doanh nghiệp siêu nhỏ, nhỏ và vừa.
Các dự án cơ sở hạ tầng lớn thường được thực hiện theo mô hình hợp tác công tư. Những dự án như vậy chủ yếu dựa vào vốn vay. Nhưng việc huy động vốn trở nên khó khăn nếu không giải quyết được rủi ro tài chính. Vì vậy việc chia sẻ rủi ro trở nên vô cùng quan trọng. Bằng cách chịu lỗ đầu tiên và mở rộng bảo lãnh rủi ro tín dụng, tài chính phát triển có thể mở khóa các khoản đầu tư tư nhân.
Các dự án cơ sở hạ tầng thường mất nhiều năm để hòa vốn và cần nguồn vốn dài hạn bền vững. Hệ thống tài chính của Ấn Độ đơn giản là không thể tự cung cấp cho tất cả. Modi không có lựa chọn nào khác ngoài việc tìm tiền ở nơi khác.
