Một quan chức Trung Quốc chỉnh trang quốc kỳ trước khung cửa sổ trang trí tại Phòng Tân Kinh của Đại lễ đường Nhân dân ở Bắc Kinh © Reuters
Bài liên quan
Các cường quốc châu Á tham vọng lấp đầy khoảng trống của Mỹ ở Afghanistan
Trung Quốc thúc giục hợp tác an ninh và kinh tế chặt chẽ hơn với Afghanistan khi Mỹ rút quân
Với thời hạn rút quân vào ngày 11 tháng 9 sắp tới gần hơn, Trung Quốc sẽ không còn có thể dựa vào sự hiện diện của Hoa Kỳ để dập tắt một số mối đe dọa an ninh do Afghanistan gây ra ở biên giới phía tây nam của họ.
Lisa Curtis, giám đốc chương trình an ninh Indo-Pacfic tại Trung tâm An ninh Mỹ mới, một tổ chức tư vấn có trụ sở tại Washington, cho biết: "Trung Quốc là nước hưởng lợi chính từ sự hiện diện của lực lượng Mỹ ở Afghanistan và điều đó sẽ sớm trở nên rõ ràng. Với việc rút toàn bộ lực lượng Hoa Kỳ và NATO khỏi Afghanistan, Trung Quốc sẽ phải tìm cách bảo vệ lợi ích chống khủng bố của chính họ".
Đã có những dấu hiệu cho thấy tình hình an ninh đang xấu đi. Đại sứ quán Trung Quốc tại Afghanistan tuần trước đã kêu gọi công dân của họ rời khỏi đất nước khi Taliban thắt chặt vòng vây ở Kabul, tiến vào hai thủ phủ của tỉnh ở phía bắc vào Chủ nhật (20/6).
Tháng trước, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc Hua Chunying đã đổ lỗi cho tình trạng bạo lực leo thang ở nước này là do Washington "đột ngột tuyên bố rút quân". Tuy nhiên, điều chưa được nói rõ là sự lo lắng của Bắc Kinh xung quanh khoảng trống quyền lực trong nước sau khi có thể dựa vào Mỹ để gánh vác gánh nặng an ninh trong khu vực trong gần hai thập kỷ.
Nhiều người lo sợ về một sự sụp đổ giống như hậu quả của bụi phóng xạ vào những năm 1990, sau khi cuộc chiến tranh của Liên Xô ở Afghanistan kết thúc. Sự sụp đổ hiện nay có thể gây ra mối đe dọa cho sự ổn định của khu vực và Trung Quốc đang làm những gì có thể để quản lý kết cục của cuộc chiến lâu dài.
Các nhà phân tích cho rằng Bắc Kinh ít nhiều có ý kiến trái chiều về Afghanistan, nhưng khoảng trống mà Mỹ để lại có thể đòi hỏi Trung Quốc phải vận động mạnh mẽ cơ bắp ngoại giao và can thiệp hơn những gì họ thường thể hiện.
Mối quan hệ với Taliban cũng có thể mang lại cho Trung Quốc tầm ảnh hưởng mở rộng trong khu vực, nơi nước này đã thiết lập sự hiện diện lớn thông qua Sáng kiến Vành đai và Con đường (BRI). Hy vọng về bất kỳ BRI hoặc các khoản đầu tư khác vào Afghanistan trong tương lai gần như là mong manh, nhưng sự bất ổn ở Afghanistan có thể lan sang các quốc gia xung quanh nơi Trung Quốc có các dự án đang triển khai.
Trong tháng này, Trung Quốc, Afghanistan và Pakistan đã gặp nhau trong cuộc đối thoại ba bên chính thức lần thứ tư, cam kết tăng cường quan hệ kinh tế, chính trị và an ninh. Tuyên bố chính thức sau cuộc họp bao gồm việc bác bỏ 'tiêu chuẩn kép' trong chống khủng bố, điều mà Asfandyar Mir, một thành viên hậu học thuyết tại Viện Nghiên cứu Quốc tế Freeman Spogli của Stanford, nói là một cú đánh đối với Hoa Kỳ và cựu Ngoại trưởng Mike Pompeo.
Ông Mir nói: “Chống khủng bố là một vấn đề chúng tôi không nói nhiều trong thời kỳ Mỹ-Trung ngày nay, nhưng tôi nghĩ trong vài năm tới, nó sẽ trở thành một vấn đề thực sự".
