Vì sao chỉnh khe bugi đúng chuẩn lại cực kỳ quan trọng

(CLO) Chỉnh khe hở bugi đúng chuẩn giúp đánh lửa ổn định, tối ưu công suất, tiết kiệm nhiên liệu và tránh lỗi vận hành, kể cả với động cơ hiện đại.

Việc chỉnh khe hở bugi đúng tiêu chuẩn nghe có vẻ giống một thao tác kỹ thuật của thời xe cũ, tương tự như căn điểm tiếp xúc hay bơm mỡ cho khung xe.

770-202601260754281.png
Hình ảnh cận cảnh của bugi. Ảnh: Champion Autoparts

Tuy nhiên, lựa chọn đúng loại bugi và bảo đảm khe hở chuẩn xác vẫn là yếu tố cực kỳ quan trọng đối với hoạt động của động cơ hiện nay.

Bugi giữ vai trò tạo tia lửa để đốt cháy hỗn hợp không khí - nhiên liệu trong hầu hết các động cơ đốt trong. Đây là điều kiện tiên quyết để động cơ vận hành ổn định, ngoại trừ các động cơ diesel vốn sử dụng công nghệ hoàn toàn khác.

Phía trên bugi là đầu nối, nơi dây cao áp hoặc cuộn đánh lửa trong hệ thống coil-on-plug được gắn vào. Dòng điện đi xuyên qua thân bugi xuống điện cực trung tâm ở đầu dưới, sau đó phóng sang điện cực mát nằm chếch sang một bên.

Khoảng cách giữa hai điện cực này chính là khe hở cần được điều chỉnh. Khi khe hở được đặt đúng thông số, động cơ sẽ tránh được hàng loạt hiện tượng phiền toái như đánh lửa sai, bugi đóng muội nhanh, giảm tuổi thọ bugi, tiêu hao nhiên liệu tăng và công suất suy giảm.

Chỉ cần khe hở quá lớn hoặc quá nhỏ đều có thể dẫn đến những vấn đề này. Do đó, điều quan trọng là phải đặt được độ mở vừa đủ, theo đúng tiêu chuẩn mà nhà sản xuất yêu cầu.

Bugi có hai dạng chính: loại “nóng” và loại “lạnh”. Cách gọi này mang tính tương đối, bởi ngay cả bugi lạnh khi hoạt động cũng có thể đạt nhiệt độ khoảng 500 độ C.

Bugi lạnh có điện cực trung tâm và phần sứ cách điện ngắn hơn, trong khi bugi nóng có cấu tạo dài hơn ở hai chi tiết này.

Những người am hiểu về bảo dưỡng xe có lẽ đã quen với các dấu hiệu nhận biết bugi cần thay trên xe hiện đại. Tuy nhiên, với các xe độ hoặc dòng xe cổ, đôi khi phải lựa chọn loại bugi phù hợp hơn, tùy thuộc vào nhiệt độ làm việc của động cơ.

Các động cơ tăng áp hoặc siêu nạp, cũng như động cơ thường xuyên vận hành ở vòng tua cao, có nhiệt độ buồng đốt lớn, vì thế bugi lạnh sẽ phù hợp hơn.

Ngược lại, những động cơ vòng tua thấp như máy cắt cỏ hay ATV lại thường hợp với bugi nóng do khả năng giữ nhiệt tốt, giúp đốt sạch muội than. Bugi nóng có phần sứ cách điện dài hơn, giữ nhiệt tốt hơn và hỗ trợ làm sạch cặn trong buồng đốt, điều mà bugi lạnh khó thực hiện.

Khe hở bugi được đặt theo nhiều yếu tố như tỉ số nén của động cơ, thời điểm đánh lửa tối ưu, chất lượng nhiên liệu, độ cao nơi xe vận hành thường xuyên và cả những thay đổi trên xe như lắp thêm hệ thống tăng áp.

Trên các mẫu xe hiện đại không độ chế, việc chỉnh khe bugi hầu như không còn cần thiết. Tuy vậy, với những người có thói quen kiểm tra mọi thông số hoặc đang tinh chỉnh chiếc xe đua của mình, việc căn chỉnh bugi vẫn là thao tác quen thuộc. Dụng cụ chỉnh khe hở sẽ khác nhau tùy vào loại bugi.

Các loại bugi đồng truyền thống có thể dùng thước dạng đồng xu hoặc dạng dốc, nhưng với bugi bạch kim, iridium hay ruthenium, cần dụng cụ chính xác hơn để tránh làm hỏng điện cực.

Thước căn lá (feeler gauge) là lựa chọn tối ưu cho bugi bạch kim và iridium, dù không thể dùng chúng để bẩy rộng khe hở vì sẽ làm cong thước.

Nếu muốn sự tiện lợi của thước đồng xu cùng độ chính xác của thước lá, người dùng có thể chọn loại thước dạng vòng dây, có các sợi kim loại với nhiều độ dày khác nhau. Tuy nhiên, loại này chỉ chứa một số kích thước phổ biến, nên đôi khi không đáp ứng hết nhu cầu.

Để thu hẹp khe hở, có thể gõ nhẹ điện cực mát vào một vật cứng và chắc như ê-tô. Nếu muốn nới rộng khe hở, chỉ cần dùng phần bẩy trên dụng cụ chỉnh hoặc dùng kìm. Khe hở được xem là chuẩn khi thước đo có thể kéo ra với độ ma sát vừa phải, giống như một cái bắt tay chắc chắn, không lỏng lẻo nhưng cũng không quá chặt.

Xem thêm

5 sai lầm cần tránh khi mua xe cũ

5 sai lầm cần tránh khi mua xe cũ

(CLO) Xe cũ có thể giúp người mua tiết kiệm đáng kể chi phí, nhưng chỉ cần một sai lầm nhỏ cũng đủ biến khoản đầu tư thành gánh nặng dài hạn.
Cỡ chữ bài viết: