Một kịch bản ám ảnh: bạn bị mắc kẹt trong xe đang chìm dưới nước. Áp lực nước khiến cửa xe không thể mở, hệ thống kính điện ngừng hoạt động, và bạn tuyệt vọng đập vào cửa kính khi mực nước dâng lên.
Trong giấc mơ, bạn có thể tỉnh dậy để thoát, nhưng thực tế việc phá kính xe khó hơn nhiều người nghĩ, dù từng có trường hợp một con mòng biển ở Nantucket làm vỡ kính xe chỉ bằng cách thả một con sò từ trên cao.
Trên ô tô hiện nay, có hai loại kính chịu lực phổ biến: kính cường lực (tempered) và kính nhiều lớp (laminated). Cả hai đều khó vỡ hơn kính thường trong nhà, được thiết kế để hạn chế mảnh vỡ lớn gây nguy hiểm.
Kính cửa sườn thường là kính cường lực, khi vỡ sẽ tạo thành các mảnh nhỏ ít gây sát thương, trong khi kính chắn gió gần như luôn là kính nhiều lớp, với một lớp nhựa vinyl kẹp giữa hai lớp kính để giữ kết cấu khi xảy ra va chạm.
Việc phá một lỗ đủ lớn trên kính nhiều lớp gần như bất khả thi vì các lớp kính bám chặt vào nhau, trong khi kính cường lực sẽ vỡ vụn thành nhiều mảnh.
Tuy nhiên, ngày càng nhiều xe sử dụng kính nhiều lớp cho cửa sườn nhằm tăng độ an toàn hoặc chống trộm. Điều này đồng nghĩa, trong tình huống khẩn cấp, việc biết rõ loại kính xe đang dùng sẽ giúp bạn có cơ hội thoát thân tốt hơn.
Loại kính thường được ghi trên tem nhỏ ở góc kính. Mã bắt đầu bằng chữ “T” là kính cường lực, còn “L” là kính nhiều lớp. Nếu nhìn cạnh kính thấy có nhiều lớp, đó là kính laminated. Trường hợp không xác định được, có thể liên hệ hãng xe để kiểm tra.
Ngay cả khi cửa sườn dùng kính cường lực, việc phá từ bên trong vẫn cực kỳ khó. Từ bên ngoài, bạn có thể dùng gậy, đá hoặc vật nặng để đập, nhưng bên trong không gian chật hẹp, ít dụng cụ và bị hạn chế bởi dây an toàn hoặc chấn thương. Khả năng phá kính bằng chìa khóa, điện thoại, tay không hay chai thủy tinh gần như bằng không.
May mắn là kính cường lực có một điểm yếu: dễ vỡ khi bị tác động mạnh bằng vật nhọn bằng kim loại. Đây là lý do các dụng cụ thoát hiểm ra đời, từ búa chuyên dụng đến thiết bị đục kính dạng lò xo.
Những sản phẩm này có giá khá hợp lý và nên được đặt ở vị trí dễ lấy trong xe. Nếu không bao giờ phải dùng đến, đó là điều may mắn.
Một số mẹo lan truyền trên mạng xã hội, như dùng thanh kim loại của tựa đầu ghế để phá kính, thực tế không hiệu quả. Tựa đầu không được thiết kế cho mục đích này, và việc tháo ra trong tình huống khẩn cấp rất khó vì cơ cấu khóa an toàn yêu cầu thao tác đặc biệt.
Ngay cả với dụng cụ chuyên dụng, kính xe vẫn rất “cứng đầu”. Năm 2019, Hiệp hội Ô tô Mỹ (AAA) thử nghiệm 6 loại dụng cụ thoát hiểm trên kính cường lực, kết quả có 2 loại không phá được, và không loại nào phá được kính nhiều lớp.
Nếu muốn xử lý kính laminated, cần dụng cụ cứu hộ chuyên nghiệp có lưỡi cưa để cắt lớp nhựa bên trong, nhưng thao tác này tốn nhiều thời gian và sức lực.
Dù khả năng gặp tình huống xe chìm dưới nước rất thấp, chỉ chiếm khoảng 0,5% số vụ tai nạn, nhưng nguy cơ khi lái xe vào vùng ngập nước là rất lớn.
Vì vậy, thay vì tin vào mẹo trên mạng, hãy chủ động kiểm tra loại kính xe và chuẩn bị dụng cụ thoát hiểm phù hợp. Đó là cách đơn giản nhưng có thể cứu mạng trong tình huống khẩn cấp.
