Việc lốp xe mất áp suất đột ngột trên đường luôn khiến người cầm lái lo lắng, song cách xử lý ngay sau đó mới là yếu tố quyết định mức độ an toàn và thiệt hại. Theo các chuyên gia trong ngành lốp xe, tiếp tục điều khiển phương tiện khi lốp đã xẹp là hành động tiềm ẩn nguy cơ rất lớn, không chỉ cho bản thân chiếc lốp mà còn cho toàn bộ hệ thống vận hành và tính mạng người ngồi trên xe.
Lốp được coi là xẹp khi áp suất giảm đáng kể so với mức tiêu chuẩn. Nguyên nhân có thể xuất phát từ lỗi kỹ thuật, bơm thiếu hơi trong thời gian dài, vật nhọn đâm thủng hoặc lốp đã quá hạn sử dụng. Một số trường hợp hiếm gặp hơn là lốp có lỗi sản xuất, thể hiện qua các vết phồng, bướu bất thường trên hông lốp.
Khi phát hiện những dấu hiệu này, xe không nên tiếp tục di chuyển mà cần được kiểm tra ngay bởi kỹ thuật viên chuyên nghiệp. Ngoài ra, các vết nứt trên bề mặt cao su cũng cho thấy lốp đã lão hóa nghiêm trọng và nguy cơ nổ lốp rất cao.
Về mặt kỹ thuật, lốp có độ sâu gai dưới 2/32 inch đã không còn đảm bảo khả năng bám đường và cần được thay thế sớm. Trường hợp lớp bố thép bên trong lộ ra ngoài mặt gai, chiếc lốp đó tuyệt đối không được sử dụng.
Việc duy trì áp suất lốp đúng chuẩn là yếu tố sống còn, bởi lốp non hơi sẽ sinh nhiệt lớn hơn, mài mòn nhanh hơn và dễ hỏng cấu trúc bên trong. Sự thay đổi nhiệt độ môi trường cũng khiến áp suất lốp biến động, đặc biệt trong điều kiện thời tiết nắng nóng hoặc lạnh sâu.
Khi lốp bị xẹp do đinh hoặc vật nhọn, nhiều tài xế có xu hướng cố lái xe thêm một đoạn ngắn để tìm tiệm sửa chữa. Thực tế, đây là lựa chọn sai lầm. Các nhà sản xuất lốp lớn đều khuyến cáo rằng khi phát hiện lốp mất áp suất, người lái cần giảm tốc từ từ và tấp xe vào lề đường an toàn sớm nhất có thể.
Việc tiếp tục di chuyển dù chỉ trong quãng ngắn cũng có thể gây tổn hại nghiêm trọng đến cấu trúc bên trong lốp, làm xe mất ổn định, giảm khả năng kiểm soát và tiềm ẩn nguy cơ tai nạn dẫn đến chấn thương hoặc tử vong.
Theo phân tích của các chuyên gia kỹ thuật, lốp xe khi bị xẹp mà vẫn lăn trên mặt đường sẽ chịu lực ép trực tiếp lên hông lốp. Khu vực này không được thiết kế để chịu tải trọng lớn trong thời gian dài, dẫn đến rách, nứt hoặc phá hủy hoàn toàn kết cấu.
Nhiều trường hợp ban đầu chỉ là một lỗ thủng nhỏ ở mặt gai, hoàn toàn có thể vá đơn giản với chi phí thấp. Tuy nhiên, khi xe tiếp tục chạy, lỗ thủng có thể bị xé rộng, hông lốp bị hỏng, khiến chiếc lốp không còn khả năng sửa chữa và buộc phải thay mới.
Không chỉ lốp xe bị đe dọa, hàng loạt bộ phận khác cũng có thể chịu thiệt hại nặng nề. Khi lốp bắt đầu biến dạng và bong tách, các mảnh cao su có thể va đập vào đường ống phanh, đĩa phanh, kẹp phanh, hệ thống treo, mâm xe và thậm chí cả chắn bùn.
Từ một sự cố chỉ tốn vài trăm nghìn đồng để vá lốp, chi phí sửa chữa có thể đội lên hàng chục triệu đồng nếu các chi tiết quan trọng bị ảnh hưởng. Nguy hiểm hơn, nếu hệ thống phanh hoặc treo bị hư hại, chiếc xe có thể phản ứng bất thường, gây mất lái trong những tình huống khẩn cấp.
Về mặt an toàn, nguy cơ không chỉ dừng lại ở thiệt hại vật chất. Khi các bộ phận chịu lực chính bị tổn thương, khả năng phanh, đánh lái và giữ ổn định thân xe đều suy giảm. Điều này đặc biệt nguy hiểm khi xe đang di chuyển ở tốc độ cao hoặc trên đường đông phương tiện, nơi chỉ một sai lệch nhỏ cũng có thể dẫn tới tai nạn nghiêm trọng.
Trong trường hợp không may gặp sự cố xẹp lốp, các chuyên gia khuyến nghị người lái giữ bình tĩnh, bật đèn cảnh báo, giảm tốc nhẹ nhàng và đưa xe vào vị trí an toàn bên đường. Sau đó, có thể thay lốp dự phòng nếu xe được trang bị hoặc gọi cứu hộ để đưa xe tới cơ sở sửa chữa gần nhất. Dù gây bất tiện trong ngắn hạn, cách xử lý này giúp tránh được những rủi ro lớn hơn nhiều lần về sau.
Về lâu dài, cách tốt nhất để không phải đối mặt với tình huống xẹp lốp là chủ động phòng ngừa. Việc sử dụng đúng cỡ lốp, đúng tải trọng, duy trì áp suất tiêu chuẩn, đảo lốp định kỳ và kiểm tra tình trạng lốp thường xuyên đóng vai trò then chốt.
Thói quen lái xe cẩn trọng, tránh ổ gà, mặt đường xấu cũng giúp giảm nguy cơ hư hỏng hông lốp. Trong điều kiện khí hậu thay đổi thất thường, người sử dụng xe tại Việt Nam càng cần chú ý theo dõi áp suất lốp quanh năm.
Đối với lốp bị đinh đâm, khả năng sửa chữa phụ thuộc rất lớn vào vị trí và mức độ tổn thương. Các lỗ thủng nhỏ nằm gần trung tâm mặt gai thường có thể vá an toàn. Ngược lại, những vết thủng ở vai lốp hoặc hông lốp không được phép sửa theo tiêu chuẩn kỹ thuật, bởi khu vực này chịu lực lớn và dễ mất an toàn khi vận hành.
Tóm lại, tiếp tục lái xe khi lốp đã xẹp là hành động đánh đổi an toàn lấy sự tiện lợi nhất thời. Dừng xe đúng lúc không chỉ giúp bảo vệ chiếc lốp, tiết kiệm chi phí sửa chữa mà quan trọng hơn là bảo vệ tính mạng của người lái và những người xung quanh.
