Tỉnh Quảng Ninh kỳ vọng UNESCO xem xét công nhận tiêu chí văn hóa và tiêu chí đa dạng sinh học theo Công ước 1972 đối với vịnh Hạ Long.
Nếu được, đây sẽ là lần thứ 3 vịnh Hạ Long được UNESCO vinh danh là Di sản thế giới. Ảnh: TL
Hiện, UBND tỉnh Quảng Ninh đã hoàn thiện hồ sơ báo cáo xin ý kiến Bộ Văn hóa Thể thao Du lịch (VHTTDL) về vấn đề này.
Cùng với đó, UBND tỉnh Quảng Ninh cũng đang báo cáo Bộ VHTTDL và trình Chính phủ Quy hoạch bảo tồn, tôn tạo và phát huy giá trị di sản vịnh Hạ Long giai đoạn mới.
Trong đó, trọng tâm là tiếp tục nghiên cứu, bổ sung dữ liệu khoa học về 2 giá trị đã được UNESCO công nhận trước đó; nghiên cứu, nhận diện và làm rõ hơn các giá trị về văn hóa - lịch sử và đa dạng sinh học của vịnh Hạ Long…
Vịnh Hạ Long từng 2 lần được UNESCO công nhận là Di sản thiên nhiên thế giới, trong đó, lần đầu là vào năm 1994, với danh hiệu Di sản thiên nhiên cho tiêu chí giá trị cảnh quan nổi bật toàn cầu và lần thứ 2 về tiêu chí địa chất, địa mạo năm 2000.
Bên cạnh giá trị nổi bật toàn cầu về cảnh quan thiên nhiên, địa chất, địa mạo đã được UNESCO công nhận, vịnh Hạ Long còn ẩn chứa nhiều giá trị khoa học khác, nhất là giá trị văn hóa, lịch sử, tạo nên sức hấp dẫn đặc biệt, được chuyên gia Hội đồng Quốc tế về di tích và Di chỉ (ICOMOS) đề nghị nghiên cứu, lập hồ sơ đề xuất UNESCO xét, ghi danh vào danh mục di sản thế giới.
Theo các tài liệu nghiên cứu, khu vực vịnh Hạ Long được xác định là một trong những cái nôi cư trú của người Việt cổ.
Dấu tích sớm nhất của con người có mặt trong khu vực vịnh Hạ Long thuộc về chủ nhân nền văn hóa Soi Nhụ (niên đại cách ngày nay từ 18.000 - 7.000 năm), tiếp đến là chủ nhân văn hóa Cái Bèo (niên đại cách ngày nay từ 7.000 - 5.000 năm) và sau cùng là văn hóa Hạ Long (niên đại cách ngày nay từ 5.000 - 3.500 năm).
Vùng vịnh Hạ Long còn chứa đựng những giá trị văn hóa phi vật thể độc đáo của cộng đồng ngư dân thủy cư từng sinh sống trên vịnh, với những nét văn hóa độc đáo của cộng đồng ngư dân làng chài.
Trong khi đó, về giá trị đa dạng sinh học, vịnh Hạ Long được đánh giá là khu vực có giá trị đa dạng sinh học cao, với trên 3.000 loài động thực vật sinh sống trong nhiều kiểu hệ sinh thái đa dạng đặc thù của vùng biển núi đá vôi, như: hệ sinh thái tùng áng, hệ sinh thái hang động, hệ sinh thái rạn san hô, hệ sinh thái rừng ngập mặn, hệ sinh thái rừng thường xanh trên núi đá vôi...
Trong đó có 17 loài thực vật đặc hữu thuộc vịnh Hạ Long; nhiều loài động, thực vật quý hiếm đang bị đe dọa ở các cấp độ khác nhau được ghi trong Sách đỏ Việt Nam và Danh lục đỏ của Tổ chức bảo tồn thiên nhiên quốc tế IUCN.
