Lesotho, Malawi, Namibia, Zambia, và Zimbabwe đã tuyên bố tình trạng thảm họa quốc gia trong những tháng gần đây khi hạn hán phá hủy mùa màng và vật nuôi. Angola và Mozambique cũng bị ảnh hưởng nghiêm trọng, theo Chương trình Lương thực Thế giới (WFP) của Liên hợp quốc. Tổ chức này cảnh báo rằng cuộc khủng hoảng sẽ trở nên trầm trọng hơn cho đến khi có vụ thu hoạch tiếp theo vào tháng 3 hoặc tháng 4 năm sau.
Người dân sống trong tình trạng hạn hán, thiếu nước sạch. Ảnh: Aljazeera
“Hạn hán lịch sử, khủng hoảng lương thực tồi tệ nhất từ trước đến nay đã tàn phá cuộc sống của hơn 27 triệu người trong khu vực”, phát ngôn viên của WFP Tomson Phiri cho biết. “Khoảng 21 triệu trẻ em bị suy dinh dưỡng”.
Tháng 10 là thời điểm bắt đầu mùa đói ở các quốc gia phía nam châu Phi, và mỗi tháng sẽ trở nên tồi tệ hơn cho đến vụ thu hoạch vào năm sau. Các mùa màng đã thất bại, vật nuôi chết đi, và nhiều trẻ em chỉ may mắn có một bữa ăn mỗi ngày.
Hàng chục triệu người trong khu vực phụ thuộc vào nông nghiệp quy mô nhỏ dựa vào mưa để nuôi sống gia đình và kiếm tiền mua nhu yếu phẩm.
Các tổ chức cứu trợ đã cảnh báo về thảm họa tiềm tàng từ cuối năm ngoái khi hiện tượng thời tiết El Niño gây ra lượng mưa thấp hơn mức trung bình trong khu vực. Ảnh hưởng này còn gia tăng do nhiệt độ tăng cao liên quan đến biến đổi khí hậu.
Vào tháng 7, một quan chức Liên hợp quốc cho biết đây là đợt hạn hán tồi tệ nhất trong một thế kỷ qua tại khu vực này, làm mất 70% mùa màng ở Zambia và 80% ở Zimbabwe, theo bà Lola Castro, giám đốc tạm quyền của WFP khu vực Nam Phi.
Thiếu mưa cũng đã làm giảm công suất thủy điện, dẫn đến cắt điện trên diện rộng, trong khi Zimbabwe và Namibia đã tuyên bố việc cắt giảm động vật hoang dã để giảm áp lực lên tài nguyên.
Các cơ quan chức năng ở Namibia và Zimbabwe đã phải giết động vật hoang dã, bao gồm voi, để cung cấp thịt cho những người đang đói.
Các nhà khoa học cho biết khu vực cận Sahara ở châu Phi là một trong những khu vực dễ bị tổn thương nhất trên thế giới do biến đổi khí hậu vì phụ thuộc nhiều vào nông nghiệp dựa vào nước mưa và tài nguyên thiên nhiên. Hàng triệu sinh kế ở châu Phi phụ thuộc vào khí hậu, trong khi các quốc gia nghèo không có khả năng tài trợ cho các biện pháp chống biến đổi khí hậu.
Các chuyên gia cũng cảnh báo rằng các đợt hạn hán và mưa bất thường do biến đổi khí hậu gây ra đang ảnh hưởng tiêu cực đến sản lượng, phát triển, hương vị và thời gian thu hoạch của nhiều loại cây trồng.
Cao Phong (theo Aljazeera)
