Thấp thoáng trong buổi họp là câu hỏi ám ảnh về việc Tổng thống Nga Vladimir Putin có thể làm gì để giải quyết tình thế bế tắc ở Ukraine.
Tổng thống Mỹ Joe Biden phát biểu tại hội nghị. Ảnh: Reuters
Bài liên quan
Các quốc gia phương Tây cam kết tăng cường viện trợ cho Ukraine
Điều gì đã xảy ra sau một tháng xung đột Nga - Ukraine?
Mỹ và phương Tây công bố các lệnh trừng phạt mới đối với Nga
Ông Biden đến châu Âu để củng cố sự thống nhất của phương Tây
Các nhà lãnh đạo chủ yếu trao đổi ở chế độ riêng tư, giới hạn số lượng người được phép trong phòng họp nhằm giữ kín các kế hoạch nhạy cảm. Nhưng trong các tuyên bố sau đó, tất cả quyết tâm ủng hộ Ukraine cũng như bày tỏ sự e ngại về những gì xảy ra tiếp theo.
Dưới đây là 4 điều rút ra từ các hội nghị thượng đỉnh đang diễn ra tại Bỉ.
Ông Biden ủng hộ việc loại Nga khỏi G20
Tại thủ đô ngoại giao của châu Âu, câu hỏi chính được đặt ra là: Liệu Nga có nên được phép tiếp tục ở lại nhóm G20, một trong những hội nghị thượng đỉnh quốc tế quan trọng đại diện cho các nền kinh tế phát triển nhất trên thế giới?
Đó không phải là một quyết định có thể được đưa ra ở đây, nơi chỉ có các nhà lãnh đạo của NATO và nhóm G7 đang tập hợp để thảo luận về cuộc khủng hoảng ở Ukraine. Nhưng đó là một viễn cảnh thu hút các nhà lãnh đạo có ý định cô lập Nga.
Ba Lan là nước đầu tiên đề xuất ý tưởng và đã được các nhà lãnh đạo thảo luận. Tổng thống Mỹ Joe Biden, người nói rằng ông ủng hộ đề xuất này, cũng nêu ra với các nhà lãnh đạo ý tưởng mời Ukraine tham gia hội nghị thượng đỉnh G20 tiếp theo, dự kiến diễn ra vào tháng 11 tại Indonesia.
"Câu trả lời của tôi là có", ông Biden nói trong một cuộc họp báo khi được hỏi về việc liệu có nên loại bỏ Nga hay không. "Điều đó phụ thuộc vào G20. Điều đó đã được nêu ra ngày hôm nay, và tôi đã nêu ra khả năng rằng nếu điều đó không thể thực hiện được thì theo quan điểm của tôi, chúng ta nên yêu cầu Ukraine cũng có thể tham dự các cuộc họp ".
Trung Quốc cũng như một số nước khác thuộc khối này đã phản đối việc loại bỏ Nga. Thực tế vào năm 2014, sau khi ông Putin sáp nhập Crimea, nhóm G8 đã chuyển thành G7 khi các thành viên khác quyết định đình chỉ tư cách thành viên của Nga.
Mỹ trừng phạt hàng trăm người Nga và giúp người tị nạn Ukraine
Ông Biden hy vọng sẽ đưa ra biện pháp trừng phạt hạn chế đối với hơn 300 thành viên Duma Nga, cơ quan cấp dưới của quốc hội và hơn 40 công ty quốc phòng Nga.
Ông Biden cũng thông báo Mỹ sẽ tiếp nhận tới 100.000 người tị nạn chạy trốn khỏi Ukraine, một bước đi quan trọng nhằm xoa dịu cuộc khủng hoảng nhân đạo đang bùng phát ở châu Âu. Một quan chức chính quyền cấp cao cho biết những người tị nạn sẽ được chào đón một cách hợp pháp.
Tuy nhiên, bất chấp thời gian biểu gấp rút, liên minh NATO và G7 đã đưa ra những tuyên bố chung với sự đồng thuận cao. Tất cả các thành viên đều nhắc lại cam kết hỗ trợ quân sự và tài chính cho Ukraine, cũng như tăng cường sự hiện diện của lực lượng NATO dọc theo rìa phía đông của đất nước này.
Yêu cầu của Ukraine về máy bay sẽ không được đáp ứng
Khi hội nghị thượng đỉnh bắt đầu vào sáng thứ Năm, các nhà lãnh đạo đã nghe thấy lời kêu gọi giúp đỡ nhiều hơn từ Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelenskyy, người đã phát biểu trước cuộc họp.
Ông ấy đã ngừng đưa ra yêu cầu về khu vực cấm bay. Tuy nhiên, ông nói Ukraine cần máy bay chiến đấu, xe tăng và hệ thống phòng không tốt hơn: "Các nước có thể cung cấp cho chúng tôi 1% tổng số máy bay và xe tăng của mình. Chỉ 1%".
Nhưng điều đó dường như không làm lung lay các nhà lãnh đạo phương Tây, những người không muốn tham gia trực tiếp hơn vào cuộc xung đột.
Sau phát biểu của ông Zelenskyy, một quan chức cấp cao của Mỹ cho biết Mỹ vẫn phản đối việc cung cấp máy bay chiến đấu cho Ukraine. Trước đó, các quan chức Mỹ từng nói rằng một động thái như vậy có thể được Nga coi là một hành động leo thang.
Ông Biden hứa đáp trả nếu Nga sử dụng vũ khí hóa học ở Ukraine.
Các nhà lãnh đạo đã đến Brussels với một nỗi sợ hãi khác thường rằng ông Putin sẽ sử dụng vũ khí hóa học, sinh học hoặc thậm chí hạt nhân trên chiến trường Ukraine để thúc đẩy chiến dịch đang bị đình trệ của mình.
Các quan chức thừa nhận viễn cảnh này sẽ buộc NATO vào một tình trạng mới. Ông Biden khẳng định Mỹ sẽ đáp trả trong một số khả năng đối với việc sử dụng vũ khí hóa học. Ông nói: “Các hành động đáp trả sẽ phụ thuộc vào các hình thức tấn công".
Phía sau hậu trường, các quan chức Mỹ đang âm thầm vạch ra những phương án khả thi mà Mỹ sẽ phản ứng nếu ông Putin thực hiện bước đi cực đoan nói trên.
G7 đã đưa ra cảnh báo trong tuyên bố chung cuối cùng về một hành động như vậy. Còn Tổng thư ký NATO Jens Stoltenberg, người đã kéo dài nhiệm kỳ thêm một năm trong bối cảnh cuộc khủng hoảng hiện nay, cho biết việc sử dụng vũ khí hóa học sẽ thay đổi bản chất của cuộc xung đột.
