Ắc-quy 'không bảo dưỡng' liệu có thật sự không cần chăm sóc?

(CLO) Ắc quy không bảo dưỡng giảm nhu cầu châm nước, nhưng vẫn cần kiểm tra cực, điện áp và dấu hiệu hư hỏng.

Ắc quy không bảo dưỡng ngày càng phổ biến trên ô tô hiện đại, thay thế dần loại ắc quy chì axit truyền thống cần châm dung dịch định kỳ. Tuy nhiên, tên gọi này dễ khiến nhiều người hiểu nhầm rằng bộ phận này có thể lắp lên xe rồi bỏ quên hoàn toàn.

Hình minh họa ắc quy ô tô không bảo dưỡng. Ảnh: Jalopnik
Hình minh họa ắc quy ô tô không bảo dưỡng. Ảnh: Jalopnik

Khác với ắc quy chì axit ngập dung dịch thông thường, loại không bảo dưỡng thường có thiết kế kín, dùng lưới hợp kim chì canxi và van xả áp để hạn chế thất thoát nước. Các dạng ắc quy kín như VRLA, AGM hoặc gel có cơ chế tái kết hợp oxy với ion hydro tại bản cực âm để tạo lại nước, qua đó loại bỏ nhu cầu kiểm tra mức điện phân và châm nước cất như trước đây.

Dù vậy, không bảo dưỡng không đồng nghĩa với không cần chăm sóc. Cực ắc quy vẫn có thể bị ăn mòn, bám cặn hoặc oxy hóa sau thời gian sử dụng. Người dùng cũng cần quan sát vỏ ắc quy để phát hiện vết nứt, rò rỉ hoặc phồng bất thường, vì đây là những dấu hiệu có thể ảnh hưởng đến an toàn và khả năng vận hành của xe.

Ắc quy kín thường có tuổi thọ tốt hơn loại có thể châm dung dịch, nhưng vẫn không tránh khỏi hiện tượng sunfat hóa. Khi các tinh thể chì sunfat tích tụ trên bản cực, khả năng giữ điện của ắc quy sẽ suy giảm dần, đặc biệt nếu xe ít sử dụng hoặc thường xuyên để ắc quy ở trạng thái thiếu điện.

Midtronics khuyến nghị cần giữ ắc quy luôn được sạc đầy, nhất là trong trường hợp ô tô không được sử dụng trong thời gian dài. Việc dùng bộ sạc duy trì có thể giúp kéo dài tuổi thọ ắc quy. Nếu xe bị bỏ không khoảng 1 tháng và không có bộ sạc duy trì, người dùng có thể cân nhắc tháo ắc quy, ngắt kết nối và cất ở nơi an toàn.

Các xưởng sửa chữa chuyên nghiệp thường có thiết bị kiểm tra và chẩn đoán để đánh giá tình trạng ắc quy không bảo dưỡng. Với người dùng thông thường, AAA cho rằng những thao tác an toàn cơ bản gồm kiểm tra rò rỉ, ăn mòn và đo điện áp bằng đồng hồ vạn năng kỹ thuật số. Khi tháo ắc quy, cần ngắt cực âm màu đen trước, sau đó mới tháo cực dương màu đỏ.

Nếu ắc quy bị rò rỉ, phồng hoặc hư hại, giải pháp phù hợp là thay mới. Nếu không có dấu hiệu bất thường, có thể kiểm tra điện áp và vệ sinh các đầu cực trước khi lắp lại. Hỗn hợp muối nở với nước hoặc dung dịch vệ sinh ắc quy chuyên dụng có thể được dùng cùng bàn chải kim loại để làm sạch lớp ăn mòn, sau đó phải để khô hoàn toàn.

Khi lắp lại, trình tự an toàn là nối cực dương trước rồi mới đến cực âm. Do dung dịch điện phân axit sulfuric trong ắc quy chì axit có thể gây ăn mòn mạnh, việc kiểm tra và vệ sinh cần đi kèm găng tay, kính bảo hộ và thao tác thận trọng. Xử lý sai cách có thể dẫn đến thương tích nghiêm trọng.

Một số hướng dẫn kỹ thuật có đề cập cách kiểm tra và bổ sung dung dịch điện phân cho ắc quy không bảo dưỡng, nhưng quy trình này phức tạp và có thể phải khoan vào phần nắp ắc quy. Đây không phải thao tác được khuyến nghị cho người dùng phổ thông. Nếu không có đủ kỹ năng về điện và ắc quy, việc xử lý nên được giao cho kỹ thuật viên được đào tạo.

Xem thêm

5 dấu hiệu xe cũ có thể không đáng tin cậy khi mua

5 dấu hiệu xe cũ có thể không đáng tin cậy khi mua

(CLO) Xe cũ luôn khó dự đoán chính xác độ bền, nhưng số km đã chạy quá cao, thiếu lịch sử bảo dưỡng và xuất hiện dấu hiệu rò rỉ là những cảnh báo lớn mà người mua cần đặc biệt lưu ý.

Cỡ chữ bài viết: