Tại Đại hội Truyền thông Tin tức Thế giới INMA ở Berlin tuần trước, nhiều lãnh đạo truyền thông, biên tập viên và chuyên gia cho rằng người trẻ không thờ ơ với tin tức, mà chỉ không còn hứng thú với các sản phẩm báo chí được thiết kế cho những thế hệ trước.
Các diễn giả cho biết tương lai của báo chí sẽ phụ thuộc ít hơn vào quyền lực của các tổ chức truyền thông truyền thống, thay vào đó là khả năng tạo ra sự liên quan, tính cá nhân hóa, minh bạch và tương tác với người dùng.
Báo chí cũ khó giữ chân giới trẻ
Kerstin Hasse, Trưởng ban Sáng kiến Khán giả Trẻ của INMA, cho rằng nhiều nhà xuất bản đang hiểu sai vấn đề khi cố gắng tiếp cận giới trẻ.
Theo bà, khán giả trẻ không khó tiếp cận, mà điều khó là tiếp cận họ bằng những sản phẩm báo chí vốn không được tạo ra dành cho họ. Hasse nhấn mạnh đây không chỉ là vấn đề tuổi tác mà là sự thay đổi hành vi diễn ra trên quy mô nhiều thế hệ.
Trong suốt đại hội, nhiều chuyên gia nhận định người trẻ hiện kỳ vọng báo chí phải trực quan hơn, mang tính cá nhân cao hơn, có tính tương tác và phù hợp với các nền tảng họ sử dụng hằng ngày như TikTok, Instagram hay YouTube.
Một trong những ví dụ nổi bật được nhắc đến là Correctiv. Tổ chức này đang đẩy mạnh mô hình báo chí dựa trên cộng đồng và sự tham gia của giới trẻ.
Correctiv cho biết họ không chỉ tập trung vào xuất bản nội dung mà còn xây dựng các hoạt động đồng sáng tạo và giải trí để kéo khán giả trẻ tham gia vào quá trình làm báo.
Dự án “Fun Facts” của Correctiv kết hợp giữa diễn hài và báo chí kiểm chứng thông tin trên YouTube và Instagram theo phong cách nhà sáng tạo nội dung. Theo đại diện tổ chức, dự án đã thu hút khoảng 200.000 người theo dõi trên Instagram chỉ sau khoảng 6 tuần.
Correctiv cũng phát triển các mô hình như phòng tin tức thanh niên Salon5 hay các không gian “Nautilus”, nơi người trẻ được tham gia định hình chủ đề và thảo luận thay vì chỉ tiếp nhận nội dung một chiều.
Báo chí bước vào 'nền kinh tế sáng tạo'
Nhiều diễn giả tại đại hội cho rằng ngành báo chí đang ngày càng bị ảnh hưởng mạnh bởi “nền kinh tế sáng tạo”, nơi độc giả tin tưởng con người và cá tính hơn là các tổ chức.
Sruthi Gottipati, người sáng lập Spot On và cựu nhà sáng lập Brut India, nhận định báo chí chất lượng không còn tự động thu hút người xem nếu không được kể bằng ngôn ngữ phù hợp với môi trường mạng xã hội.
Theo bà, nhiều cơ quan báo chí đã quá chậm trong việc xem TikTok và Instagram là môi trường kể chuyện chính, thay vì chỉ là kênh quảng bá phụ.
Gottipati cho rằng người trẻ hiện bị “bội thực” thông tin nhưng lại rất chọn lọc trong việc dành sự chú ý và lòng tin. Vì vậy, báo chí phải trở thành một phần của các cuộc trò chuyện xã hội thay vì đứng ngoài quan sát.
Báo chí bước vào không gian văn hóa giới trẻ
Một số công ty truyền thông cũng đang mở rộng chiến lược tiếp cận giới trẻ ra ngoài không gian số.
Tập đoàn truyền thông Grupo Clarín cho biết họ đã hợp tác với các trường đại học và nhiều lễ hội âm nhạc lớn như Lollapalooza, Ultra Music Festival và Primavera Sound để xây dựng mối liên hệ với độc giả trẻ.
Thay vì tập trung bán gói đăng ký tin tức, Clarín cung cấp các chương trình ưu đãi giảm giá cho concert, nhà hàng, rạp phim hay nhà hát nhằm tiếp cận người dùng ngay trong các không gian văn hóa họ thường lui tới.
Tomas Vio, trưởng bộ phận truyền thông và quan hệ thể chế tại Grupo Clarín, cho rằng các thương hiệu báo chí cần “bước xuống khỏi bục cao” và nói ngôn ngữ của giới trẻ nếu muốn xây dựng mối quan hệ lâu dài.
Tòa soạn tái cấu trúc để giữ giới trẻ
Trong khi đó, các hãng truyền thông lớn như Sky News cũng đang tái cấu trúc quy trình sản xuất nội dung xoay quanh video dọc và xuất bản đa nền tảng.
Theo các lãnh đạo của Sky News, nội dung cho truyền hình không còn phù hợp nguyên vẹn trên TikTok hay YouTube. Các sản phẩm báo chí hiện phải được thiết kế riêng cho từng nền tảng ngay từ đầu.
Sky News cho biết họ đã vượt mốc 11 triệu người theo dõi trên TikTok trong quá trình chuyển đổi chiến lược nội dung số.
Pippa Leary của News Corp Australia cũng cho biết nhiều nhóm biên tập hiện đang được tái cấu trúc theo hướng ưu tiên video dọc và kể chuyện bằng hình ảnh nhằm tăng khả năng tiếp cận khán giả trẻ.
Một chủ đề xuyên suốt đại hội là nhu cầu tham gia và đối thoại của người trẻ đối với báo chí. Các diễn giả cho rằng khán giả trẻ muốn được phản hồi, được góp ý và tham gia định hình nội dung thay vì chỉ tiêu thụ thông tin một chiều.
Hasse cho biết nhiều dự án tại Đức hiện để sinh viên trực tiếp hợp tác với các tòa soạn trong việc sản xuất podcast, video TikTok và các dự án báo chí cộng đồng.
Theo bà, giới trẻ không chỉ là khán giả mà đang trở thành một phần của quá trình tạo ra nội dung báo chí.
Thông điệp chung tại đại hội là người trẻ không đòi hỏi ít tin tức hơn, mà họ muốn báo chí phản ánh đúng cách họ giao tiếp, tiếp nhận thông tin, xây dựng niềm tin và tham gia vào văn hóa số hiện đại.
