Chia sẻ với đội ngũ giáo viên công tác tại vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo, Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Phạm Ngọc Thưởng cho biết, bản thân sinh ra và lớn lên ở miền núi nên thấu hiểu những hy sinh, thiệt thòi và sự tận tâm của các thầy cô nơi đây.
Điều khiến ông xúc động là trong các ý kiến, kiến nghị, giáo viên ít đề cập quyền lợi cá nhân mà chủ yếu mong muốn cải thiện điều kiện dạy học, chế độ, chính sách cho đồng nghiệp và học sinh.
Ngành Giáo dục mong muốn sĩ số học sinh được bảo đảm theo quy định, với tiểu học không quá 35 em/lớp, THPT không quá 45 em/lớp. Tuy nhiên, tại nhiều địa phương, điều kiện cơ sở vật chất chưa đáp ứng, tình trạng thiếu giáo viên khiến sĩ số thực tế vượt xa quy định.
Điều này ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng giáo dục, bởi giáo viên khó có thể quan tâm sát sao đến từng học sinh, nhất là tại những trường có đông học sinh dân tộc thiểu số.
Xây dựng chính sách nhà giáo để phát triển đội ngũ, không chỉ quản lý
Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng cho biết, thời gian qua, Bộ Giáo dục và Đào tạo đã nỗ lực tham mưu, đề xuất các cấp có thẩm quyền ban hành nhiều chính sách phù hợp với tinh thần Nghị quyết 71 về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo, đặc biệt là các chính sách phát triển đội ngũ nhà giáo.
Ngay từ khi xây dựng Luật Nhà giáo, quan điểm của Bộ là xây dựng một đạo luật không đơn thuần đưa ra các quy định quản lý mà phải hướng đến mục tiêu phát triển đội ngũ.
Thực tế, tình trạng thiếu giáo viên không chỉ diễn ra ở vùng sâu, vùng xa mà ngay tại những địa bàn thuận lợi, các môn tiếng Anh, Tin học, Mỹ thuật cũng chưa được đáp ứng đầy đủ. Vì vậy, việc thu hút giáo viên đến công tác tại vùng khó khăn càng đặt ra nhiều thách thức.
Theo Thứ trưởng, Bộ sẽ tiếp tục nghiên cứu các chính sách thu hút giáo viên, đồng thời đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin và chuyển đổi số để thu hẹp khoảng cách tiếp cận giáo dục giữa các vùng miền.
Tuy nhiên, ông nhấn mạnh chính sách đối với giáo viên vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo không thể chỉ tập trung vào tiền lương hay các khoản hỗ trợ thu hút.
"Những thầy cô có mặt hôm nay không chỉ vì chính sách tiền lương mà còn bởi tâm huyết với nghề, khát vọng được cống hiến, thậm chí là khát vọng được cống hiến ở vùng sâu, vùng xa. Chúng tôi hết sức trân trọng điều đó", Thứ trưởng chia sẻ.
Ông cho biết trong chương trình xây dựng văn bản quy phạm pháp luật, Bộ đặc biệt chú trọng các chính sách dành cho người dạy, người học và phát triển giáo dục tại vùng sâu, vùng xa, biên giới, hải đảo. Những kiến nghị của giáo viên đã được tiếp nhận và đang được nghiên cứu, xử lý.
Nghiên cứu giữ phụ cấp cho cán bộ quản lý sau sáp nhập trường
Đề cập những kiến nghị cụ thể của giáo viên, Thứ trưởng cho biết Bộ sẽ khẩn trương nghiên cứu một số bất cập trong chế độ đối với giáo viên và cán bộ quản lý.
Chẳng hạn, hiện nay, Bí thư Đoàn tại trường THPT được quy đổi hoạt động kiêm nhiệm ra tiết dạy, trong khi ở cấp THCS lại chưa có quy định tương ứng. Theo ông, đây đều là hoạt động công tác Đoàn, Đội và cần được nghiên cứu để có cách quy định phù hợp.
Một vấn đề khác phát sinh sau quá trình sắp xếp, sáp nhập trường học là chế độ phụ cấp đối với cán bộ quản lý.
Trước đây, một giáo viên giữ chức hiệu trưởng được hưởng mức phụ cấp tương ứng. Sau khi sáp nhập, người này có thể chuyển xuống làm hiệu phó tại một điểm trường, kéo theo nguy cơ giảm phụ cấp dù khối lượng và trách nhiệm quản lý thực tế vẫn lớn.
Thứ trưởng cho biết định hướng là nghiên cứu giữ nguyên mức phụ cấp cho những trường hợp này.
Thậm chí, Bộ cần cân nhắc các khoản phụ cấp chuyên biệt đối với cán bộ quản lý phải điều hành độc lập tại các điểm trường. Bởi trước đây, một trường có thể có một hiệu trưởng và hai hiệu phó, nhưng sau sáp nhập, một cán bộ quản lý có thể phải đảm nhận việc điều hành một cơ sở ở vị trí độc lập.
Theo ông, vấn đề không chỉ nằm ở số tiền phụ cấp mà còn là sự ghi nhận của Đảng và Nhà nước đối với đóng góp, trách nhiệm của đội ngũ cán bộ quản lý và giáo viên.
Đối với những kiến nghị thuộc thẩm quyền địa phương, Thứ trưởng đề nghị giáo viên tiếp tục phản ánh với nhà trường, sở giáo dục và UBND tỉnh để được giải quyết. Bộ cũng sẽ chỉ đạo các đơn vị chuyên môn kiểm tra, đôn đốc, chấn chỉnh và hướng dẫn những địa phương thực hiện chưa tốt.
Giá trị người thầy được khẳng định qua sự trưởng thành của học trò
Chia sẻ về nghề giáo ở những địa bàn đặc biệt khó khăn, Thứ trưởng Phạm Ngọc Thưởng cho rằng mỗi vùng miền đều có những áp lực riêng. Giáo viên ở thành phố có thể chịu sức ép từ sự kỳ vọng lớn của phụ huynh, trong khi thầy cô vùng sâu, vùng xa phải đối mặt với những trở ngại rất khác.
Ở nhiều địa bàn miền núi, việc vận động học sinh đến lớp đã là một hành trình gian nan. Có những cuộc họp phụ huynh không đủ người tham dự; điều kiện đi lại, ăn ở và học tập của học sinh cũng còn nhiều hạn chế.
Ông khẳng định giáo viên vùng sâu, vùng xa phải đối mặt với nhiều gian nan hơn, đồng thời đánh giá cao những người vẫn nỗ lực nâng cao chuyên môn, học tập, rèn luyện và trở thành giáo viên dạy giỏi trong điều kiện thiếu thốn.
Theo Thứ trưởng, thành công của học trò chính là niềm vinh quang của người thầy. Thành công ấy không nhất thiết phải được đo bằng việc học sinh trở thành lãnh đạo, doanh nhân hay giữ những vị trí cao trong xã hội.
Một người học trò trở thành công dân tốt, người nông dân giỏi hay người lao động có trách nhiệm cũng là kết quả đáng tự hào của giáo dục.
"Vinh quang của học trò, vinh quang của người thầy hóa thân vào trong sự thành công của học trò", ông nhấn mạnh.
Thứ trưởng cho rằng, sự cống hiến của giáo viên vùng sâu, vùng xa không chỉ nằm ở việc dạy chữ, dạy người hay thực hiện chương trình giáo dục, mà còn thể hiện ở tâm huyết, sự gắn bó và trách nhiệm vượt lên trên yêu cầu nghề nghiệp thông thường, để các thế hệ học sinh ở mọi miền đất nước đều có cơ hội tiếp cận nền giáo dục bình đẳng và chất lượng.
