Dành nhiều quỹ đất hơn cho các không gian văn hóa
Sáng 22/10, phát biểu tại phiên thảo luận tổ trong khuôn khổ Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI về các dự án Luật Đất đai (sửa đổi), Luật Nhà ở (sửa đổi) và Luật Kinh doanh bất động sản (sửa đổi), Bộ trưởng Bộ VHTT&DL Lâm Thị Phương Thanh đã đóng góp nhiều ý kiến quan trọng nhằm tháo gỡ khó khăn trong thực tiễn, gắn chính sách đất đai và nhà ở với phát triển văn hóa, bảo tồn di sản.
Đánh giá cao tầm quan trọng của việc hoàn thiện dự án Luật Đất đai (sửa đổi), Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh nhấn mạnh, Nghị quyết số 80 của Bộ Chính trị đã đề ra định hướng cần có chính sách ưu đãi vượt trội về đất đai, thuế cho các doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo, ưu tiên phát triển công nghiệp văn hóa và giải trí. Tuy nhiên, việc triển khai trên thực tế hiện nay vẫn còn nhiều hạn chế, dẫn đến tình trạng các khu đô thị thiếu nghiêm trọng không gian sinh hoạt cộng đồng.
“Chúng ta thấy các khu đô thị, ban đầu đánh giá đất đai phải dành cho cây xanh, dành quỹ đất cho văn hóa, nhưng đến lúc mọc lên rồi thấy đi mỏi chân chả thấy, chỉ có nhà san sát, san sát nhau, rất bức bối về mặt không gian”, Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh phát biểu.
Theo khảo sát của Bộ VHTT&DL, hiện chỉ có hơn 50% thiết chế văn hóa, thể thao cơ sở đáp ứng tiêu chí, gần 50% còn lại vẫn chưa đạt yêu cầu. Dẫn chứng cụ thể ở lĩnh vực điện ảnh, Bộ trưởng cho rằng muốn phát triển điện ảnh thì phải có hệ thống rạp chiếu phim để người dân tiếp cận, nhưng hệ thống này hiện vẫn chưa đáp ứng đủ nhu cầu.
Từ thực tế đó, Bộ trưởng đề nghị bổ sung cơ chế ưu tiên bố trí quỹ đất cho các thiết chế văn hóa, thư viện, điểm sinh hoạt công cộng trong quy hoạch, kế hoạch sử dụng đất; đồng thời quy định rõ tỷ lệ, tiêu chí bắt buộc tại các khu đô thị và khu dân cư mới.
Đặc biệt, Bộ trưởng đề xuất ưu tiên sử dụng quỹ đất, trụ sở, cơ sở nhà đất thuộc sở hữu Nhà nước dôi dư sau khi sắp xếp, sáp nhập tổ chức bộ máy hoặc đất thu hồi từ cổ phần hóa doanh nghiệp Nhà nước để cải tạo, chuyển đổi thành các không gian văn hóa, thể thao phục vụ cộng đồng.
Đồng bộ chính sách đất đai, nhà ở với bảo tồn di sản
Bên cạnh quỹ đất cho thiết chế văn hóa, Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh đặc biệt lưu ý đến mối quan hệ giữa chính sách đất đai, nhà ở với công tác bảo tồn di sản.
Đối với hoạt động lấn biển quy định tại Điều 84 dự thảo Luật Đất đai (sửa đổi), Bộ trưởng đề nghị bổ sung các quy định nhằm bảo đảm đồng bộ với Luật Di sản văn hóa. Theo đó, Bộ trưởng nhấn mạnh yêu cầu không làm ảnh hưởng, xâm hại đến các yếu tố gốc cấu thành di tích lịch sử - văn hóa, danh lam thắng cảnh và di sản thiên nhiên trong quá trình phát triển kinh tế biển và triển khai dự án lấn biển.
Về dự án Luật Nhà ở (sửa đổi), Bộ trưởng Lâm Thị Phương Thanh đề nghị bổ sung quy định rõ ràng tại Điều 36 và Điều 113 về việc xây dựng, cải tạo, sửa chữa nhà ở tư nhân hoặc công trình nằm trong khu vực bảo vệ di tích, di sản thế giới, vùng đệm hoặc nhà ở thuộc danh mục kiểm kê di tích. Các hoạt động này bắt buộc phải tuân thủ nghiêm ngặt theo quy định của pháp luật về di sản văn hóa, tránh tình trạng vi phạm làm tác động xấu đến cảnh quan và yếu tố gốc cấu thành di sản như đã diễn ra ở một số địa phương thời gian qua.