Đợt bùng phát đại dịch Covid-19 tại Đông Nam Á gần đây được xem như nguyên nhân chính dẫn đến việc cắt giảm sản xuất của các hãng ô tô Nhật Bản. Khu vực đông dân cư này được xem như cơ sở cung cấp chính chất bán dẫn để sản xuất xe hơi. Sự sụt giảm cả nguồn cung nguyên vật liệu lẫn nhu cầu tiêu dùng tại Đông Nam Á cũng đã khiến các hãng xe ở Mỹ và châu Âu cảm nhận được khó khăn.
Hãng ô tô lớn nhất Nhật Bản - Toyota đã lên kế hoạch giảm sản lượng toàn cầu cho năm tài chính sẽ kết thúc vào tháng 3/2022 này là 3%, tức chỉ còn 9 triệu chiếc sẽ được sản xuất. Trong khi đó, Nissan Motor công bố kế hoạch giảm sản lượng 250.000 chiếc. Còn Honda Motor dự kiến doanh số năm nay sẽ bớt đi tối thiểu 150.000 xe.
Một nhà máy Toyota ở tỉnh Aichi của Nhật Bản. Nhà sản xuất ô tô đã thông báo cắt giảm 3% sản lượng trong năm tài chính này - Ảnh: Reuters
Suzuki Motor mới là hãng chịu thiệt lớn nhất. Họ đã và đang giảm sản lượng tới 350.000 xe, tương khoảng 10% số lượng sản xuất của năm trước. Nhà sản xuất ô tô này đang gặp khó khăn trong việc tìm kiếm nguồn cung cấp chất bán dẫn từ các quốc gia như Nhật Bản, Thái Lan và Hungary.
Trong khi đó, các nhà máy tại ở Ấn Độ, nơi chiếm phần lớn hoạt động kinh doanh của họ, dự kiến sẽ chỉ hoạt động ở mức khoảng 40% công suất bình thường.
Mazda Motor, Mitsubishi Motors và Subaru cũng đã công bố mức cắt giảm của riêng mình. Như vậy, tổng mức cắt giảm của 6 nhà sản xuất ô tô lớn nhất Nhật Bản kể trên đã lên tới 1,05 triệu xe.
Theo các quan chức Toyota, việc cắt giảm là do nhà máy STMicroelectronics ở Malaysia đã ngừng hoạt động. Trong khi đó, công ty này cung cấp bộ vi điều khiển xử lý cho họ đã không thể làm việc khi đại dịch Covid-19 bùng phát trở lại gần đây. Do một số bộ phận, như phanh hay linh kiện điện tử không được cung cấp hoặc sản xuất, nên những chiếc xe thành phẩm của các hãng xe nói trên cũng không thể ra đời.
Nhiều nhà sản xuất linh kiện ở Đông Nam Á đã trở thành trung tâm sản xuất chất bán dẫn ô tô cho thế giới trong những năm gần đây. Hãng Bosch của Đức có bảy nhà máy sản xuất linh kiện điện và các sản phẩm khác trong khu vực này.
Đại dịch xảy ra đã khiến các nhà sản xuất ô tô phải tranh giành từng món linh kiện điện tử một, gây ra một cuộc khủng hoảng về nguồn cung.
Xe Toyota chờ xuất cảng tại cảng Laem Chabang, Thái Lan. Một cuộc khủng hoảng chip đang làm chậm lại ngành công nghiệp ô tô toàn cầu - Ảnh của Ken Kobayashi
Công ty sản xuất chip Infineon Technologies của Đức đã tạm ngừng sản xuất tại nhà máy Malacca, Malaysia kể từ tháng 6. Hãng này là nguồn cung lớn chất bán dẫn được sử dụng ở các bộ phận lái và phanh cho các hãng ô tô trên toàn cầu, đặc biệt khu vực châu Á.
STMicroelectronics cho biết đơn đặt hàng tồn đọng của họ đã kéo dài tới 18 tháng. Họ không sao có thể đáp ứng kịp nhu cầu, do các nhà máy phải hoạt động trong tình trạng “chập chờn” bởi các sự cố liên quan tới Covid-19.
"Các nhà sản xuất chất bán dẫn đã đặt các hoạt động lắp ráp và kiểm tra ở Đông Nam Á. Lý do vì công việc này cần nhiều lao động giá rẻ. Do vậy khi đại dịch xảy ra, ảnh hưởng mà họ phải chịu là rất lớn", một đại diện từ Công ty tư vấn AlixPartners của Mỹ lý giải.
Các nhà sản xuất ô tô Nhật Bản đã không ngừng phải đóng cửa nhà máy trong thời gian gần đây. General Motors đã đình chỉ hoạt động 8 nhà máy, tương đương 50% công xuất lắp ráp xe ở Bắc Mỹ từ ngày ngày 6/9.
Renault của Pháp cũng đã ngừng hoạt động một số nhà máy ở Tây Ban Nha trong 60 ngày. Vào cuối tháng 8, Volkswagen của Đức cũng phải cắt giảm sản lượng tại nhà máy ở Wolfsburg.
Theo ước tính của một công ty nghiên cứu của Mỹ, sản lượng ô tô toàn cầu trong năm 2021 chỉ còn rơi vào khoảng 80 triệu chiếc, giảm khoảng 6% so với dự đoán ban đầu, khiến họ mất tới hơn 130 tỷ USD doanh thu.
