Sau gần 7 tháng xung đột, Tổng thống Vladimir Putin đã tuyên bố ủng hộ các cuộc trưng cầu dân ý sau khi các khu vực do Nga kiểm soát ở Ukraine có kế hoạch tiến hành bỏ phiếu gia nhập Nga.
Một thành viên quân đội tại Cộng hòa Nhân dân Donetsk tự xưng đứng gác tại một điểm bỏ phiếu vào ngày 22 tháng 9 năm 2022. Ảnh: Reuters
Hai nước Cộng hòa Nhân dân Donetsk (DPR) và Cộng hòa Nhân dân Luhansk (LPR) tự xưng, từng được ông Putin công nhận là độc lập ngay trước cuộc chiến, cùng Kherson và Zaporizhzhia là 4 khu vực bỏ phiếu gia nhập Nga.
Cuộc bỏ phiếu, mà phương Tây và Ukraine phản đối, sẽ bắt đầu vào thứ Sáu và sẽ kết thúc vào thứ Ba tuần sau, với kết quả dự kiến ngay sau đó. Nga sẽ tiến hành triển khai các kết quả này ngay sau khi được công bố.
"Ukraine có các quyền như nhau thuộc về mọi quốc gia có chủ quyền. Chúng tôi sẽ đoàn kết với Ukraine", Tổng thống Mỹ Joe Biden phát biểu tại Khóa họp thứ 77 Đại hội đồng Liên Hợp Quốc.
Ukraine nói rằng họ sẽ không bao giờ chấp nhận quyền kiểm soát của Nga đối với bất kỳ lãnh thổ nào của mình và sẽ chiến đấu cho đến khi người lính Nga cuối cùng bị đuổi đi.
Tổng thống Putin, nhà lãnh đạo của Nga kể từ năm 1999, nói rằng Nga sẽ không bao giờ bỏ rơi những người ở các khu vực mà họ kiểm soát và những người mà ông nói rằng muốn ly khai khỏi Kiev.
Ông Putin từng tuyên bố các hoạt động của Nga tại Ukraine là cuộc chiến để cứu những người nói tiếng Nga ở miền đông khỏi bị đàn áp. Ukraine phủ nhận những người nói tiếng Nga đã bị đàn áp.
Không rõ chính xác các cuộc bỏ phiếu sẽ hoạt động như thế nào trong một khu vực chiến sự khi rất nhiều người đã phải sơ tán. Nga kiểm soát phần lớn Luhansk và Kherson, khoảng 80% Zaporizhzhia và chỉ 60% Donetsk. Giao tranh vẫn đang tiếp tục ở cả bốn khu vực này.
Xung đột ở miền đông Ukraine bắt đầu vào năm 2014 sau khi một tổng thống thân Nga bị lật đổ trong cuộc Cách mạng Maidan của Ukraine. Sau đó, Nga sáp nhập Crimea, đồng thời hỗ trợ các lực lượng ly khai ở Donbas - bao gồm Donetsk và Luhansk - tìm cách thoát khỏi sự kiểm soát của Kiev.
Sau khi các lực lượng Nga giành quyền kiểm soát Crimea, nơi có đa số người dân tộc Nga sinh sống, một cuộc trưng cầu dân ý về việc gia nhập Nga đã được tổ chức vào ngày 16 tháng 3 năm 2014.
Các nhà lãnh đạo Crimea đã công bố kết quả là 97% số phiếu ủng hộ ly khai khỏi Ukraine. Nga chính thức sáp nhập Crimea vào ngày 21 tháng 3 năm 2014. Ukraine và phương Tây cho rằng cuộc trưng cầu dân ý vi phạm hiến pháp Ukraine và luật pháp quốc tế.
Hoàng Anh (theo Reuters)
