Chính phủ Bangladesh đang cố gắng làm dịu căng thẳng và ngăn chặn các cuộc biểu tình mới.
Nahid Islam
Nhóm Sinh viên Chống Phân Biệt đã tổ chức các cuộc biểu tình toàn quốc vào tháng trước, dẫn đến việc cảnh sát đàn áp và cái chết của ít nhất 206 người, theo số liệu từ cảnh sát và bệnh viện. Các lãnh đạo của nhóm này nằm trong số hàng nghìn người bị bắt trong cuộc truy quét của cảnh sát, đó là một trong những cuộc bạo loạn tồi tệ nhất trong 15 năm cầm quyền của Thủ tướng Sheikh Hasina.
Chính phủ của Thủ tướng Hasina đã khôi phục trật tự sau khi triển khai quân đội, áp đặt lệnh giới nghiêm và ngắt mạng di động trên toàn quốc trong 11 ngày. Hơn 10.000 người đã bị bắt sau cuộc bạo loạn, theo các phương tiện truyền thông địa phương.
Các cuộc biểu tình nhỏ và rải rác đã tái diễn ở các thành phố khắp Bangladesh trong tuần này sau khi các thành viên khác của nhóm Sinh viên Chống Phân Biệt chấm dứt lệnh đình chỉ biểu tình. Họ tuyên bố sẽ khởi động lại chiến dịch sau khi chính phủ phớt lờ hạn chót vào thứ Hai để thả tự do cho các lãnh đạo của họ.
"Việc giam giữ họ là tùy tiện và bất hợp pháp. Có sự chỉ trích ngày càng tăng từ trong nước và quốc tế", nhà nghiên cứu Mubashar Hasan của Đại học Oslo nói. Ông cho rằng việc thả các lãnh đạo cho thấy chính phủ đang cố gắng "giảm căng thẳng" với phong trào biểu tình.
Các cuộc biểu tình bùng phát tháng trước do việc tái áp dụng hệ thống hạn ngạch, dành hơn một nửa số việc làm trong chính phủ cho một số nhóm nhất định. Với khoảng 18 triệu thanh niên Bangladesh thất nghiệp, hệ thống hạn ngạch được cho là đã gây ra khủng hoảng việc làm nghiêm trọng.
Thủ tướng Hasina lên nắm quyền ở Bangladesh từ năm 2009 và giành chiến thắng trong cuộc bầu cử lần thứ tư liên tiếp vào tháng 1 sau một cuộc bỏ phiếu mà không có sự đối lập thực sự. Chính phủ của bà bị cáo buộc sử dụng các cơ quan nhà nước để củng cố quyền lực và dập tắt sự bất đồng chính kiến.
Các bộ trưởng cáo buộc các đảng đối lập kích động bạo loạn, với các cuộc tấn công đốt phá và phá hoại của đám đông vào các tòa nhà chính phủ và hàng chục đồn cảnh sát. Chính phủ đã ban hành lệnh cấm tổ chức các cuộc tụ họp công cộng đối với Jamaat-e-Islaami, đảng Hồi giáo lớn nhất Bangladesh.
Người đứng đầu chính sách đối ngoại của Liên minh châu Âu Josep Borrell đã lên án việc cảnh sát đàn áp, cáo buộc sử dụng "vũ lực quá mức và gây chết người" đối với người biểu tình và người khác.
Một công ty luật nhân quyền đã gửi thư yêu cầu Tòa án Hình sự Quốc tế ở The Hague điều tra sơ bộ về bạo lực. "Không có bằng chứng cho thấy chính phủ Bangladesh sẽ điều tra vụ việc này một cách độc lập hoặc kỹ lưỡng", bức thư có đoạn. Bất kỳ cá nhân hoặc nhóm nào cũng có thể yêu cầu ICC xem xét một vụ án nhưng ICC không bắt buộc phải xử lý vụ việc đó.
Cao Phong (theo CNN, AFP, Reuters)
