Sáng 2/7, tại Trường THCS Trưng Vương (phường Cửa Nam) - điểm lấy mẫu sinh phẩm ADN cho thân nhân liệt sĩ, hình ảnh hai cụ già tóc bạc trắng, được con cháu đưa đến không khỏi xúc động. Đó là cụ ông Vũ Đình San (99 tuổi) và em gái là cụ Vũ Thị Ánh Tuyết (85 tuổi).
Trò chuyện với phóng viên, cụ Tuyết bùi ngùi cho biết hai anh em cụ đến đây để đại diện gia đình lấy sinh phẩm, bởi họ là anh và em ruột của hai liệt sĩ đã hy sinh vì Tổ quốc.
Những ký ức về hai người anh em đã anh dũng ngã xuống từ thời kỳ kháng chiến chống Pháp vẫn luôn in đậm trong tâm trí cụ Tuyết. Hơn nửa thế kỷ trôi qua, dù gia đình đã cất công dành rất nhiều thời gian, tâm sức đi tìm kiếm hài cốt của các anh ở khắp nơi nhưng đến nay vẫn chưa thấy.
Mang theo cả sự kỳ vọng lẫn tâm lý chấp nhận của những người đã nếm trải quá nhiều sự chia ly, cụ Tuyết trầm ngâm tâm sự: "Gia đình tôi cũng đi tìm nhiều lắm rồi nên không được. Lần này, tìm được thì tốt, không tìm được thì đành phải chấp nhận".
Tuy nhiên, khi nhắc đến ý nghĩa lâu dài của việc lưu trữ ADN – tạo lập một ngân hàng dữ liệu để có thể đối chiếu, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ trong một vài năm hay thậm chí lâu hơn nữa, ánh mắt của cụ bà 85 tuổi lại ánh lên niềm hy vọng.
Cụ xúc động bày tỏ sự trân trọng trước chủ trương nhân văn của Đảng và Nhà nước: "Chương trình này quá tốt. Nhà nước có những chính sách như thế này là quá chăm sóc đến các gia đình liệt sĩ".
Cũng có mặt tại điểm lấy mẫu ADN, bà Vũ Thị Na (73 tuổi) cho biết, gia đình bà có đến 3 người anh trai là liệt sĩ. Chia sẻ với phóng viên, bà Na cho biết, nhà bà có 7 anh chị em, bà là con thứ năm.
Theo tiếng gọi thiêng liêng của Tổ quốc, ba người anh ruột của bà (sinh các năm 1940, 1943 và 1946) lần lượt lên đường nhập ngũ. Thế nhưng, chiến tranh nghiệt ngã đã cướp đi sinh mệnh của cả ba anh.
Người anh sinh năm 1946 hy sinh tại Hải Dương vào khoảng năm 1967, may mắn được gia đình tìm thấy và đưa hài cốt về nhà. Còn người anh cả (sinh năm 1940) có giấy báo tử gửi về vào khoảng năm 1968, đến nay vẫn chưa rõ tung tích.
Đau xót nhất là ký ức về người anh thứ hai (sinh năm 1943). Bà Na nghẹn ngào nhớ lại, ngày anh bước chân ra đi, chính bà là người đã trực tiếp đưa tiễn anh cùng các đồng đội. "Đến đường Trường Sơn, anh có viết được một bức thư gửi về. Về sau chỉ có tin là hy sinh ở mặt trận miền Nam thôi chứ không biết là trận nào cả", bà Na ngậm ngùi. Mãi đến khi hòa bình lập lại, gia đình mới chính thức nhận được giấy báo tử vì biết anh không thể trở về nữa.
Theo bà Na, sáng nay các đồng chí cán bộ đã đến tận nhà đón và đưa bà Na đến điểm tập trung để được hỗ trợ lấy mẫu kịp thời.
Ngoài cụ San, cụ Tuyết hay bà Na, hôm nay tại điểm lấy mẫu trường Trưng Vương còn có hàng trăm trường hợp thân nhân khác cũng đã đến lấy mẫu, mỗi người mang theo một câu chuyện, một nỗi niềm khắc khoải riêng.
Một số hình ảnh ghi nhận tại điểm thu nhận mẫu sinh phẩm ADN tập trung ở Trường THCS Trưng Vương (phường Cửa Nam), sáng 2/7:
Mỗi mẫu sinh phẩm ADN được thu nhận không chỉ là dữ liệu khoa học phục vụ công tác đối sánh, xác định danh tính hài cốt liệt sĩ, mà còn là niềm hy vọng để các gia đình có thêm cơ hội tìm lại thông tin về người thân đã anh dũng hy sinh vì độc lập, tự do của Tổ quốc.
