Đầu máy hơi nước Tự Lực- biểu tượng một thời của ngành Đường sắt Việt Nam

dau may hoi nuoc tu luc bieu tuong mot thoi cua nganh duong sat viet nam hinh 1

Đầu máy xe lửa hơi nước mang số hiệu 141 – 179, là một trong những biểu tượng của ngành Đường sắt Việt Nam sẽ được trưng bày tại Vườn Nhãn, quận Long Biên, Hà Nội để người dân và du khách trong nước và quốc tế chiêm ngưỡng trong Lễ hội Thiết kế Sáng tạo Hà Nội 2023.

dau may hoi nuoc tu luc bieu tuong mot thoi cua nganh duong sat viet nam hinh 2

Theo quan sát, khu vực đặt đầu máy xe lửa Tự Lực đã được BTC đã được phát quang, dọn dẹp cây cỏ sạch sẽ. Chiếc đầu máy xe lửa lộ thiên trọn vẹn những vết tích của thời gian.

dau may hoi nuoc tu luc bieu tuong mot thoi cua nganh duong sat viet nam hinh 3

Theo ghi nhận, bộ vỏ đầu máy xe lửa Tự Lực bong tróc, hoan rỉ hoàn toàn. Tại đầu xe chỉ còn dấu vết rất mờ của số hiệu 141 – 179. Được biết, đây là đầu máy hơi nước từng được Tổng công ty Đường sắt Việt Nam ký biên bản bàn giao cho Bảo tàng Hà Nội vào năm 2020 để trưng bày. Tuy nhiên đến nay, hiện vật lịch sử này vẫn trầm lặng một góc trong nhà máy xe lửa Gia Lâm.

dau may hoi nuoc tu luc bieu tuong mot thoi cua nganh duong sat viet nam hinh 4

Những chiếc bánh xe hoen rỉ, in hằn những dấu tích của thời xưa. Khi nhìn chiếc đầu máy này, ít ai trong lớp trẻ biết rằng nó từng có một thời vẻ vang. Theo đó, trong khoảng năm 65 của thế kỷ XX, đầu máy xe lửa chạy bằng hơi nước mang số hiệu 141 – 179 được các kỹ sư Nhà máy xe lửa Gia Lâm, cùng với sự giúp đỡ của các kỹ sư Trung Quốc nghiên cứu thiết kế thành công.

dau may hoi nuoc tu luc bieu tuong mot thoi cua nganh duong sat viet nam hinh 5

Các kỹ sư của nhà máy đã lên phương án thiết kế, dựa theo kiểu dáng, công nghệ và thương hiệu đầu máy Mikado 141 nổi tiếng của Pháp (gồm 1 bánh dẫn đường, 4 bánh chịu lực, 1 bánh theo sau). 141 trở thành tên chung cho tất cả các đầu máy có mô hình này.

dau may hoi nuoc tu luc bieu tuong mot thoi cua nganh duong sat viet nam hinh 6

Đầu nối giữa các toa của xe lửa Tự Lực.

dau may hoi nuoc tu luc bieu tuong mot thoi cua nganh duong sat viet nam hinh 7

Các xe lửa Tự Lực chạy trên đường ray một mét, dài khoảng 19 m (bao gồm cả xe than) hoặc dài 11,5m (không bao gồm xe than); rộng 2,75 m, cao 3,8 m, nặng khoảng 100 tấn (có than và có nước).

dau may hoi nuoc tu luc bieu tuong mot thoi cua nganh duong sat viet nam hinh 8

Vị trí cửa buồng đốt, nơi công nhân đốt lò sẽ xúc than vào để duy trì sức kéo đầu máy. Kíp lái tàu thường có 3 vị trí: một chỉ huy, một lái máy và một đốt lò.

dau may hoi nuoc tu luc bieu tuong mot thoi cua nganh duong sat viet nam hinh 9

Nồi hơi nằm phía trên cùng của đầu máy, sau khi đốt cháy than, gỗ sẽ làm cho nước hóa hơi, hơi nước làm piston di chuyển qua lại, piston lại gắn liền với trục quay chính của đầu máy của tàu sẽ giúp cho tàu chạy.

dau may hoi nuoc tu luc bieu tuong mot thoi cua nganh duong sat viet nam hinh 10

Đầu máy kéo theo một tender (bồn chứa) - là nơi chứa than đá và nước để phục vụ việc chạy tàu.

dau may hoi nuoc tu luc bieu tuong mot thoi cua nganh duong sat viet nam hinh 11

Đèn chiếu pha của đầu máy xe lửa Tự Lực.

dau may hoi nuoc tu luc bieu tuong mot thoi cua nganh duong sat viet nam hinh 12

Trong thời kỳ kháng chiến chống Mỹ cứu nước, các đầu máy này được sử dụng chủ yếu để vận chuyển hàng hóa khu vực phía Bắc, miền Trung nước ta. Trục đường chính: Hà Nội - Lạng Sơn; Hà Nội - Yên Viên - Hải Phòng; Hà Nội - Thanh Hóa - Vinh.

Xem thêm

Tôn vinh truyền thống hiếu học qua phim ngắn ‘Hiền tài hôm nay’

Tôn vinh truyền thống hiếu học qua phim ngắn ‘Hiền tài hôm nay’

(CLO) Tối 17/9, tại Viện Phim Hà Nội, Hiệp hội Xúc tiến phát triển Điện ảnh Việt Nam phối hợp Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức lễ trao giải cuộc thi phim ngắn “Hiền tài hôm nay”, với 13 giải thưởng được trao cho các tác phẩm xuất sắc.

Tân nhạc Hà Nội, từ ký ức đô thị đến hệ sinh thái sáng tạo

Tân nhạc Hà Nội, từ ký ức đô thị đến hệ sinh thái sáng tạo

(NB&CL) Giai đoạn 1934 - 1954 không chỉ đánh dấu sự trưởng thành của nền tân nhạc Việt Nam mà còn định hình một hệ sinh thái văn hóa đô thị độc đáo. Nhìn lại hai thập niên âm nhạc Hà Nội cũng là cách nhận diện những bài học di sản cho hành trình phát triển Thành phố Sáng tạo của Thủ đô hôm nay.

Sôi động các hoạt động vui Tết Trung thu dành cho thiếu nhi tại Hà Nội

Sôi động các hoạt động vui Tết Trung thu dành cho thiếu nhi tại Hà Nội

(CLO) Trong hai ngày 23 và 24/9, tại Trung tâm Triển lãm văn hóa - nghệ thuật Việt Nam (số 2 Hoa Lư, phường Hai Bà Trưng, Hà Nội), Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tổ chức chương trình “Lễ hội Trung thu 2026” với nhiều hoạt động văn hóa, nghệ thuật, vui chơi và trải nghiệm sáng tạo dành cho thiếu nhi.

Chúng tôi muốn kể về mất mát, sự đồng hành và tiếp bước

Chúng tôi muốn kể về mất mát, sự đồng hành và tiếp bước

Chương trình nghệ thuật chính luận Nghĩa tình Phương Nam - Cùng con đi tiếp cuộc đời năm 2026 do Trung tâm Truyền hình VN khu vực Nam bộ (VTV Nam bộ) và Báo Thanh Niên phối hợp tổ chức. Đây là hoạt động tiếp nối mạch nguồn nhân ái của Nghĩa tình Phương Nam và đánh dấu chặng đường 5 năm Cùng con đi tiếp cuộc đời đồng hành, bảo trợ trẻ mồ côi do đại dịch Covid-19.

Thư pháp Hán Nôm và Quốc ngữ hội tụ tại Văn Miếu

Thư pháp Hán Nôm và Quốc ngữ hội tụ tại Văn Miếu

(CLO) Từ ngày 15 đến 19/9, chương trình “Nét chữ An Nhiên” giới thiệu nghệ thuật thư pháp Hán Nôm và Quốc ngữ tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám, kết hợp trình diễn, giao lưu và âm nhạc dân tộc trong không gian di sản.

Cỡ chữ bài viết: