Ngày 5/1, Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế cho biết, đơn vị vừa có văn bản gửi Sở Văn hoá Thể thao TP Huế, báo cáo các nội dung liên quan đến hai công trình xuất hiện tại di tích khu lăng vua Thiệu Trị và Nghi Thiên Chương Hoàng hậu Từ Dụ (quý phi của vua Thiệu Trị).
Theo Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế, dự án bảo tồn, tu bổ, phục hồi và tôn tạo di tích lăng Nghi Thiên Chương Hoàng hậu Từ Dụ được phê duyệt chủ trương đầu tư tháng 12/2020.
Kinh phí thực hiện dự án được huy động từ nguồn tài trợ của Công ty TNHH Sản xuất Xây dựng Giao thông Tài Lộc và gia đình họ Phạm thông qua Quỹ Bảo tồn Di sản Huế, không sử dụng ngân sách nhà nước.
Sau khi tu bổ, khu lăng mộ Nghi Thiên Chương Hoàng hậu Từ Dụ được chỉnh trang khang trang hơn. Tuy nhiên, điều kiện phục vụ việc thờ cúng, lễ bái ngoài trời vẫn sơ sài, chịu ảnh hưởng của mưa nắng, chưa đáp ứng đầy đủ nhu cầu sinh hoạt tâm linh và tổ chức các nghi lễ truyền thống.
Qua nghiên cứu hiện trạng nền móng, hệ chân đá, đồng thời tham khảo tư liệu lịch sử, Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế nhận thấy nhiều lăng triều Nguyễn có xuất hiện nhà huỳnh ốc phục vụ việc bày biện đồ đạc hành lễ. Vì vậy, đơn vị cho rằng, phương án phục dựng theo hình thức nhà huỳnh ốc tại di tích lăng Nghi Thiên Chương Hoàng hậu Từ Dụ đảm bảo phù hợp với cảnh quan và tổng thể di tích.
Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế lý giải, do quá tâm huyết và mong muốn sớm đáp ứng nhu cầu có không gian chiêm bái, thực hành nghi lễ trang nghiêm đối với Hoàng hậu Từ Dụ, nên đơn vị đã thống nhất với nhà tài trợ thực hiện việc lắp ghép nhà huỳnh ốc tại di tích này.
“Công trình làm bằng gỗ lắp ghép, không phải công trình kiên cố, kết cấu linh hoạt, đặt trên hệ đá tảng kê chân còn nguyên vẹn, không đào xới nền móng, không tác động đến các yếu tố gốc của di tích, có khả năng tháo dỡ, di chuyển khi có yêu cầu", văn bản của Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế cho biết.
Đối với công trình “lạ” xuất hiện tại khu lăng vua Thiệu Trị, Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế cho rằng, xuất phát từ thực trạng khu vực lối vào không có chỉ dẫn, không có trụ cổng, nhiều người dân, du khách khi đi qua nhưng không biết là lăng vua nên nhà hảo tâm đề nghị tài trợ kinh phí làm thêm phần cổng gỗ theo hình thức nghi môn truyền thống và treo biển đề "Lăng vua Thiệu Trị" để nhận biết và tạo vẻ trang nghiêm cho khu vực lối vào lăng.
Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế cho biết, công trình này nằm ngoài khu vực bảo vệ 1, tuy nhiên, đơn vị cũng nhận thấy có thiếu sót và xin rút kinh nghiệm, cam kết tăng cường công tác quản lý hiện trạng khu di tích; thường xuyên theo dõi, kiểm tra tình trạng công trình nhà gỗ, bảo đảm không phát sinh thay đổi về quy mô, hình thức, kết cấu và vị trí so với hiện trạng.
Trường hợp có yêu cầu của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền, Trung tâm sẽ phối hợp thực hiện việc điều chỉnh theo đúng quy định.
Trước đó, nhiều người dân và du khách bất ngờ phát hiện một công trình “lạ” mọc lên ngay trước cổng vào lăng Hoàng Thái hậu Từ Dụ - thuộc quần thể khu lăng vua Thiệu Trị.
Công trình này được xây dựng theo kiểu nhà rường truyền thống, diện tích khoảng 35m² trên nền móng chân táng của nhà huỳnh ốc. Công trình được dựng cố định với hệ thống 16 cột gỗ, kết cấu mái gỗ chắc chắn, lợp ngói liệt, nằm ngay phía trước Bửu thành.
Ngoài công trình nhà rường không nằm trong hạng mục được trùng tu thì còn có một cổng chào dẫn vào khu di tích lăng mộ vua Thiệu Trị được xây dựng theo kiểu “tam quan” với 3 lối vào, cũng không có trong hồ sơ được duyệt.
Sau đó, Sở Văn hóa và Thể thao TP Huế đã có văn bản yêu cầu Trung tâm Bảo tồn di tích Cố đô Huế báo cáo các nội dung liên quan đến hai công trình nói trên để “xem xét, tổng hợp”.