Theo TS. Nguyễn Tri Thức, Ủy viên Ban Biên tập, Giám đốc Trung tâm Chuyên đề và Truyền thông - Phát hành, Tạp chí Cộng sản, báo chí cần vượt ra khỏi vai trò tuyên truyền đơn thuần, trở thành lực lượng đồng hành, dẫn dắt thông tin, phát hiện điểm nghẽn và thúc đẩy Văn kiện Đại hội XIV thực sự đi vào cuộc sống.
Trở thành lực lượng đồng hành thực sự, thúc đẩy nghị quyết đi vào cuộc sống
Theo TS. Nguyễn Tri Thức, điểm khác biệt rất lớn của Đại hội XIV nằm ở quyết tâm khắc phục tình trạng nghị quyết đúng nhưng triển khai chưa hiệu quả - điều nhiều nhiệm kỳ qua vẫn được coi là khâu yếu nhất.
Ông dẫn lại phát biểu của Tổng Bí thư Tô Lâm tại cuộc họp báo quốc tế ngay sau phiên bế mạc Đại hội XIV. Theo đó, nghị quyết lần này "thiên về hành động", bởi mục tiêu cuối cùng không phải là ban hành thêm những chủ trương mới, mà là tổ chức thực hiện hiệu quả để người dân được nhìn thấy kết quả, cảm nhận được sự thay đổi và trực tiếp thụ hưởng thành quả phát triển.
Tinh thần ấy được thể hiện ngay bằng những hành động cụ thể. Ngay trong ngày bế mạc Đại hội, Bộ Chính trị đã ban hành chỉ thị đầu tiên về triển khai Văn kiện Đại hội XIV; Ban Chấp hành Trung ương khóa XIV cũng xây dựng chương trình hành động để thực hiện nghị quyết. Các cấp ủy, tổ chức đảng, từng ngành, từng địa phương đều phải cụ thể hóa nghị quyết bằng kế hoạch hành động rõ việc, rõ người, rõ thời gian và rõ kết quả.
Theo TS. Nguyễn Tri Thức, chính từ yêu cầu đó, vai trò của báo chí cũng cần được nhìn nhận rộng hơn.
"Báo chí phải thực sự trở thành lực lượng đồng hành, thúc đẩy nghị quyết đi vào cuộc sống", ông khẳng định.
Điều đó có nghĩa, báo chí không chỉ đưa tin về việc ban hành nghị quyết hay phản ánh các hội nghị quán triệt, mà phải bám sát toàn bộ quá trình triển khai trong thực tiễn; theo dõi cách các bộ, ngành, địa phương cụ thể hóa chủ trương của Đại hội XIV thành những chương trình hành động cụ thể; phản ánh kết quả đạt được cũng như những vấn đề mới nảy sinh trong quá trình thực hiện.
Theo ông, việc tuyên truyền cần tập trung vào những nội dung trọng tâm của Đại hội XIV cũng như các nghị quyết chiến lược của Bộ Chính trị, từ xây dựng Đảng và hệ thống chính trị trong sạch, vững mạnh; đổi mới mô hình tăng trưởng; chuyển đổi số quốc gia; phát triển kinh tế tri thức; đổi mới sáng tạo đến xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, phát triển văn hóa, con người Việt Nam, bảo đảm quốc phòng, an ninh và nâng cao vị thế quốc tế của đất nước.
Quan trọng hơn, toàn bộ những nội dung ấy phải được chuyển tải theo cách cô đọng, hiện đại, phù hợp với từng nhóm công chúng để người dân hiểu đúng, hiểu đủ và hiểu kịp thời chủ trương của Đảng.
"Khi người dân hiểu, đồng tình, ủng hộ thì việc đưa nghị quyết vào cuộc sống chắc chắn sẽ có nhiều thuận lợi hơn", TS. Nguyễn Tri Thức nhấn mạnh.
Lan tỏa điển hình để tạo động lực thực hiện nghị quyết
TS. Nguyễn Tri Thức nhấn mạnh, nếu làm tốt vai trò thông tin, tuyên truyền mới chỉ là điều kiện cần thì đồng hành cùng quá trình tổ chức thực hiện nghị quyết mới là giá trị cốt lõi mà báo chí cần tạo ra trong giai đoạn hiện nay.
Theo ông, sự đồng hành ấy trước hết được thể hiện ở khả năng bám sát thực tiễn để phát hiện những cách làm hay, mô hình hiệu quả và các nhân tố mới đang góp phần đưa Nghị quyết Đại hội XIV vào cuộc sống.
Mỗi điển hình tiên tiến được lan tỏa không chỉ là một câu chuyện đẹp mà còn là minh chứng sinh động cho hiệu quả của chủ trương, đường lối của Đảng, góp phần tạo động lực để các địa phương, đơn vị học tập, nhân rộng và khơi dậy mạnh mẽ phong trào thi đua trong toàn xã hội.
"Báo chí cần kịp thời phát hiện các điển hình, nhân tố mới trong quá trình đưa nghị quyết đi vào cuộc sống để tạo động lực lan tỏa trong toàn xã hội, khơi dậy phong trào thi đua hứng khởi, tạo thêm hưng phấn, sức bật cho quá trình phát triển", TS. Nguyễn Tri Thức nhấn mạnh.
Nhìn thẳng điểm nghẽn để khơi thông thực tiễn
Tuy nhiên, theo TS. Nguyễn Tri Thức, báo chí sẽ không hoàn thành sứ mệnh của mình nếu chỉ phản ánh những gam màu sáng. Điều quan trọng hơn là phải dũng cảm nhìn thẳng vào thực tiễn, kịp thời nhận diện những lực cản đang làm chậm quá trình hiện thực hóa các mục tiêu của Đại hội XIV.
Đó có thể là những hạn chế trong tổ chức thực hiện; những chủ trương đã được cụ thể hóa thành chương trình hành động nhưng triển khai thiếu quyết liệt, thiếu hiệu quả. Đó cũng có thể là tâm lý bàng quan, thờ ơ, sợ trách nhiệm, né tránh, nói không đi đôi với làm của một bộ phận cán bộ, đảng viên - những biểu hiện đang trực tiếp tạo nên các "điểm nghẽn" trong thực tiễn.
Theo ông, báo chí cần chủ động phát hiện, phản ánh những vấn đề đó với tinh thần xây dựng, góp phần nhận diện đúng những "nút thắt" để các cơ quan có thẩm quyền kịp thời tháo gỡ.
"Báo chí cần chỉ ra, vạch rõ những tồn tại, hạn chế mới góp phần nhận diện điểm nghẽn, nút thắt, từ đó tìm giải pháp tháo gỡ, đồng thời răn đe kịp thời những cán bộ, đảng viên thờ ơ, đứng bên lề công cuộc đưa Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng vào cuộc sống", ông nói.
Song hành với nhiệm vụ đó, báo chí cũng cần tiếp tục phát huy vai trò xung kích trên mặt trận tư tưởng, chủ động đấu tranh phản bác các quan điểm sai trái, xuyên tạc; phản ánh đầy đủ cả mặt mạnh và những hạn chế trong quá trình triển khai nghị quyết.
"Báo chí cần phản ánh, chuyển tải đầy đủ cả mặt mạnh và hạn chế trong quá trình triển khai, để thực sự đóng vai trò là cầu nối giữa ý Đảng với lòng dân, giữa chủ trương với thực tiễn, giữa chính sách với hành động xã hội. Có như thế, báo chí mới tạo và củng cố niềm tin, truyền cảm hứng, khơi dậy khát vọng phát triển đất nước trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc", TS. Nguyễn Tri Thức khẳng định.
Theo TS. Nguyễn Tri Thức, để hoàn thành sứ mệnh đó, các cơ quan báo chí cần tiếp tục đổi mới mạnh mẽ cả về tư duy, nội dung, phương thức hoạt động và năng lực công nghệ. Tuyên truyền nghị quyết không chỉ dừng ở việc phổ biến văn bản hay truyền tải thông tin một chiều mà phải hướng đến nhu cầu tiếp nhận của công chúng, giúp người dân hiểu đúng, tin tưởng, đồng thuận và chủ động tham gia thực hiện.
"Chỉ khi tinh thần của nghị quyết được chuyển hóa thành những câu chuyện gần gũi, những kết quả cụ thể và những giá trị mà người dân có thể cảm nhận trong đời sống hằng ngày, báo chí mới thực sự hoàn thành vai trò đồng hành cùng quá trình tổ chức thực hiện", TS. Nguyễn Tri Thức nhấn mạnh.
