Theo các nguồn tin báo chí châu Âu, EU lo ngại việc giá dầu leo thang do chiến sự liên quan đến Iran và nguy cơ gián đoạn vận tải qua eo biển Hormuz có thể khiến cơ chế giá trần hiện nay mất hiệu quả, thậm chí tạo thêm biến động cho thị trường năng lượng.
Năm ngoái, EU đã áp dụng cơ chế linh hoạt nhằm tự động điều chỉnh giá trần dầu Nga định kỳ 6 tháng một lần, ở mức thấp hơn 15% so với giá trung bình của dầu thô Urals. Mức giá trần hiện tại là 44,10 USD/thùng và sẽ được xem xét lại vào tháng 7 tới.
Theo quy định này, các công ty châu Âu không được cung cấp các dịch vụ như bảo hiểm, tài chính hoặc vận tải cho các lô dầu Nga được giao dịch vượt quá mức giá trần.
Tuy nhiên, giá dầu thế giới đã tăng mạnh kể từ khi xung đột ở Trung Đông leo thang. Theo tính toán của EU, nếu áp dụng đúng công thức hiện hành, mức giá trần mới có thể được nâng lên ít nhất 65 USD/thùng, cao hơn đáng kể so với ngưỡng 60 USD/thùng mà Nhóm G7 từng thống nhất áp dụng.
Trước tình hình đó, EU đang cân nhắc một số phương án, bao gồm giữ nguyên mức giá trần hiện tại, tạm hoãn cơ chế điều chỉnh tự động đến cuối năm hoặc giới hạn mức tăng tối đa ở 60 USD/thùng. Mục tiêu là ngăn Nga hưởng lợi quá lớn từ đợt tăng giá dầu hiện nay, đồng thời hạn chế các tác động ngoài ý muốn đối với thị trường năng lượng toàn cầu.
Đề xuất này dự kiến sẽ là một phần trong gói trừng phạt thứ 21 mà EU áp đặt đối với Nga kể từ khi xung đột tại Ukraine bùng phát năm 2022. Khối này đang hướng tới việc hoàn thiện và công bố gói biện pháp mới trong tháng 6.
Bên cạnh vấn đề giá dầu, EU cũng đang xem xét mở rộng các biện pháp nhằm vào các tổ chức tài chính, nhà giao dịch dầu mỏ, nhà máy lọc dầu và các đơn vị trung gian tại nước thứ ba bị cáo buộc hỗ trợ Nga né tránh lệnh trừng phạt.
Khoảng 20 tàu chở dầu bổ sung có thể bị đưa vào danh sách trừng phạt trong chiến dịch siết chặt hoạt động của "đội tàu bóng tối" mà Nga sử dụng để xuất khẩu dầu. EU cũng đang cân nhắc mở rộng các hạn chế đối với hoạt động vận chuyển khí tự nhiên hóa lỏng (LNG), nhằm ngăn Moscow xây dựng mạng lưới vận tải thay thế cho mặt hàng này.
Theo các nguồn tin, mục tiêu trọng tâm của gói trừng phạt mới vẫn là làm suy giảm nguồn thu từ năng lượng, hạn chế khả năng tiếp cận tài chính và cắt giảm nguồn cung công nghệ phục vụ ngành công nghiệp quốc phòng của Nga.
Ngoài ra, EU đang thảo luận các biện pháp hạn chế thương mại đối với một số kim loại, khoáng sản chiến lược và công nghệ có thể được sử dụng trong sản xuất máy bay không người lái hoặc thiết bị quân sự.
Khối này cũng xem xét áp đặt các biện pháp kiểm soát xuất khẩu đối với khoảng hai chục doanh nghiệp tại Trung Quốc, Ấn Độ, Thổ Nhĩ Kỳ và khu vực Trung Á với cáo buộc tiếp tục cung cấp các mặt hàng bị hạn chế cho Nga.
Song song với đó, EU đang đánh giá các phương án bảo vệ lợi ích của Euroclear sau khi một phán quyết của tòa án Nga có thể tạo cơ sở pháp lý để Moscow tịch thu tài sản của tổ chức thanh toán bù trừ này. Hiện khoảng 210 tỷ euro tài sản của Ngân hàng Trung ương Nga vẫn đang bị phong tỏa tại châu Âu, phần lớn được nắm giữ thông qua Euroclear.
Dù vậy, việc thông qua gói trừng phạt mới vẫn đối mặt với không ít thách thức do cần sự đồng thuận của toàn bộ 27 quốc gia thành viên. Một số nước, đặc biệt là các quốc gia có ngành vận tải biển lớn như Hy Lạp, từ lâu vẫn tỏ ra thận trọng với các biện pháp có thể ảnh hưởng đến lợi ích thương mại và năng lượng của họ.
Ủy ban châu Âu hiện từ chối bình luận về các cuộc thảo luận đang diễn ra.
