Các công cụ như ChatGPT, Claude hay Gemini đang trở nên phổ biến nhanh chóng, nhưng cùng lúc cũng kéo theo ngày càng nhiều câu hỏi về tương lai việc làm và vai trò của con người trong nền kinh tế AI.
Trong bài phát biểu trước sinh viên tốt nghiệp tại Đại học Arizona tuần này, cựu CEO Google Eric Schmidt cảnh báo rằng tác động của AI sẽ “lớn hơn, nhanh hơn và có ý nghĩa hơn” bất kỳ cuộc cách mạng công nghệ nào trước đây.
Ông cho rằng AI sẽ ảnh hưởng đến “mọi ngành nghề, mọi lớp học, mọi bệnh viện, mọi phòng thí nghiệm, mọi con người và mọi mối quan hệ”. Những lo ngại đó đang ngày càng trở nên rõ ràng hơn trong thực tế doanh nghiệp.
Ngân hàng Standard Chartered hôm 19/5 thông báo sẽ cắt giảm hơn 7.000 việc làm và thay thế các vị trí được xem là “nguồn nhân lực giá trị thấp” bằng AI. Nhiều tập đoàn công nghệ lớn khác cũng đang tinh giản nhân sự với lý do tương tự.
Meta được cho là đang lên kế hoạch cắt giảm khoảng 10% lực lượng lao động toàn cầu từ tháng này, đồng thời triển khai phần mềm theo dõi trên máy tính nhân viên tại Mỹ để phục vụ huấn luyện mô hình AI.
Trong khi đó, Amazon đã cắt giảm khoảng 30.000 việc làm trong thời gian gần đây nhằm tập trung nguồn lực cho AI và tối ưu hiệu quả hoạt động. Công ty fintech Block cũng đã sa thải gần một nửa nhân viên vào tháng 2.
Giữa bối cảnh đó, nhiều người trẻ bắt đầu nhìn AI với tâm lý bi quan hơn. Theo khảo sát do Gallup công bố hồi tháng 4, số người thuộc Gen Z cảm thấy lo lắng hoặc tức giận về AI đang tăng lên rõ rệt, trong khi tỷ lệ người cảm thấy hào hứng hay lạc quan lại giảm mạnh so với năm trước.
Khảo sát cho thấy gần một nửa người được hỏi tin rằng rủi ro của AI lớn hơn lợi ích, trong khi chỉ khoảng 15% cho rằng AI mang lại lợi ích ròng cho xã hội.
Nhiều người trẻ thừa nhận việc hiểu biết về AI là cần thiết, nhưng đồng thời lo ngại công nghệ này đang làm suy giảm khả năng học tập chuyên sâu và tính sáng tạo của con người.
Các tác giả báo cáo nhận định cảm xúc tiêu cực về AI đã gia tăng đáng kể trong năm qua, đồng thời lưu ý mức độ sử dụng AI bắt đầu có dấu hiệu chững lại ở một số nhóm người dùng trẻ.
Theo dữ liệu khảo sát, những người sử dụng AI thường xuyên có xu hướng nhìn nhận tích cực hơn, trong khi nhóm ít sử dụng lại cảm thấy AI mang nhiều rủi ro hơn lợi ích.
Không chỉ sinh viên Mỹ, làn sóng phản ứng với AI cũng đang xuất hiện ở nhiều lĩnh vực trên thế giới, từ các công đoàn ngành ô tô tại Hàn Quốc, giới biên kịch Hollywood cho tới ngành điện ảnh Ấn Độ.
