Hà Nội: Lối đi nào cho hàng loạt dự án bãi đỗ xe ngầm đang “đắp chiếu”?

Hàng loạt dự án bãi đỗ xe ngầm “đắp chiếu”

Hiện thiếu bãi đỗ xe đã trở thành một vấn nạn của Thủ đô Hà Nội khi lượng phương tiện ngày càng tăng cao. Nhu cầu là rất lớn nhưng thực tế lại thiếu trầm trọng không gian đỗ xe công cộng. Mặc dù đã có các đề án nghiên cứu quy hoạch tổng thể xây dựng các bãi đỗ xe ngầm tuy nhiên các dự án vẫn “bất động” và chỉ nằm trên giấy.

Theo tìm hiểu của PV, trên địa bàn Thủ đô có 3 dự án bãi đỗ xe ngầm đã được UBND TP.Hà Nội phê duyệt chủ trương cho phép triển khai thực hiện gồm:

Bãi đỗ xe ngầm tại dải đất phía Nam đường Đại Cồ Việt (Quyết định chủ trương đầu tư số 6211/QĐ-UBND ngày 6/9/2017), bãi đỗ xe ngầm Cung thể thao Quần Ngựa (Quyết định chủ trương đầu tư số 2961/QĐ-UBND ngày 15/6/2018) và bãi đỗ xe ngầm công viên Thủ Lệ (Quyết định chủ trương đầu tư số 713/QĐ-UBND ngày 12/2/2019).

Cụ thể, dự án bãi đỗ xe ngầm dọc phía Nam đường Đại Cồ Việt (quận Hai Bà Trưng) có quy mô lên đến 6138m2, trong đó diện tích bãi đỗ xe là 4318m2, bao gồm bãi đỗ xe nổi và 3 tầng hầm đỗ xe ngầm.

Dự án đầu tư bãi đỗ xe ngầm tại Cung thể thao Quần Ngựa (quận Ba Đình) được giới thiệu là dự án bãi đỗ xe ngầm đầu tiên được đầu tư bằng nguồn vốn xã hội hoá lên đến 2.700 tỷ đồng, thời gian hoàn vốn dư kiến 30 - 35 năm với công suất 2.500 ôtô và khoảng 5.000 xe máy, sâu 5 tầng, diện tích 1,8.

Đặc biệt dự án “Bãi đỗ xe ngầm kết hợp thương mại dịch vụ tại Công viên Thủ Lệ” có tổng vốn đầu tư gần 1.800 tỉ đồng, trong đó vốn chủ sở hữu của nhà đầu tư 350 tỉ đồng (chiếm 20%) còn lại là vốn vay (trên 1.428 tỉ đồng, chiếm 80%). Dự án dự kiến hoàn thành vào quý IV năm 2020, thời gian hoạt động của dự án là 50 năm.

Diện tích đất xây dựng bãi đỗ xe ngầm là hơn 16.000 m2. Khu vực dịch vụ phụ trợ, kết nối không gian ngầm rộng hơn 600 m2. Tổng diện tích sàn xây dựng phần ngầm khoảng hơn 72.000 m2 bao gồm 5 tầng hầm và một tầng kỹ thuật.

Thành phố Hà Nội sẽ hỗ trợ 100% tiền thuê đất trong 10 năm đối với diện tích bãi đỗ xe ngầm cho Chủ đầu tư là Công ty cổ phần đầu tư Him LamBC. Sau khi xây dựng xong, Công ty TNHH một thành viên Vườn thú Hà Nội được sử dụng chung diện tích đất trên bề mặt cùng với Công ty cổ phần đầu tư Him LamBC. 

Ngoài ra vẫn còn một số dự án bãi đỗ xe ngầm khác mới trong giai đoạn nghiên cứu và chưa được phê duyệt chủ trương cho phép triển khai thực hiện như: Bãi đỗ xe ngầm tại khu đất số 295 Lê Duẩn, bãi đỗ xe ngầm phố Trần Nhân Tông trước cổng công viên Thống Nhất, bãi đỗ xe ngầm quảng trường 19/8, bãi đỗ xe ngầm Cung văn hóa Hữu nghị Việt Xô, bãi đỗ xe ngầm vườn hoa Đường Thành,…

Tuy nhiên tháng 8/2019, Sở Quy hoạch Kiến trúc Hà Nội đã đề xuất UBND Thành phố xem xét dừng triển khai việc thực hiện đồ án quy hoạch mạng lưới không gian bãi đỗ xe ngầm do công tác tổ chức lập và nghiên cứu lập đồ án có nhiều khó khăn, vướng mắc.

Nhiệm vụ quy hoạch mạng lưới không gian bãi đỗ xe ngầm trên địa bàn 4 quận Hoàn Kiếm, Đống Đa, Ba Đình, Hai Bà Trưng được UBND Thành phố phê duyệt đến nay đã hơn 3 năm nhưng vẫn chưa lựa chọn được nhà thầu tư vấn lập quy hoạch.

Ngoài ra đã nghiên cứu, lồng ghép vị trí, quy mô bãi đỗ xe ngầm địa bàn 4 quận trên trong các đồ án quy hoạch phân khu khu vực 4 quận nội đô gồm: H1-1 (A,B,C), H1-2, H1-3, H1-4; Quy hoạch chung không gian xây dựng ngầm đô thị trung tâm thành phố Hà Nội; Quy hoạch bến xe, bãi đỗ xe, trung tâm tiếp vận và trạm dừng nghỉ trên địa bàn thành phố.

Mới đây, văn phòng UBND TP.Hà Nội đã ban hành Văn bản 8615/VP-ĐT thông báo ý kiến chỉ đạo của Phó Chủ tịch UBND Thành phố Nguyễn Thế Hùng về việc triển khai đồ án quy hoạch mạng lưới không gian bãi đỗ xe ngầm trên địa bàn 4 quận: Hoàn Kiếm, Ba Đình, Đống Đa, Hai Bà Trưng.

Theo đó, Phó Chủ tịch UBND Thành phố Nguyễn Thế Hùng đồng ý với đề xuất của Sở Quy hoạch Kiến trúc về việc dừng nhiệm vụ lập đồ án quy hoạch mạng lưới không gian bãi đỗ xe ngầm trên địa bàn 4 quận nêu trên.

Bãi đỗ xe ngầm - xu hướng tất yếu, giải quyết nhu cầu về điểm đỗ

Dư luận không khỏi đặt ra những hoài nghi về việc tại sao những dự án xây dựng những bãi đỗ xe ngầm nằm trên những khu đất vàng (nhiều dự án lại sử dụng đất công viên, không gian công cộng) lại trong tình trạng “treo” kéo dài và đâu là nguyên nhân dẫn đến tình trạng này?

Thông tin từ TS.KTS Đào Ngọc Nghiêm (Nguyên Giám đốc Sở Quy hoạch Kiến trúc Hà Nội) cho biết, phải khẳng định rằng việc xây dựng bãi đỗ xe ngầm là xu hướng tất yếu của các đô thị lớn trên thế giới và phù hợp với điều kiện hiện nay của Thành phố Hà Nội. Tuy nhiên, để các dự án bãi đỗ xe ngầm hoạt động hiệu quả, cần đảm bảo các yếu tố như nguồn lực kinh phí, điều kiện địa chất thủy văn và việc kết nối không gian ngầm với không gian xung quanh.

Yếu tố quan trọng hơn cả là huy động nguồn lực khai thác không gian ngầm cũng như hài hòa lợi ích giữa doanh nghiệp đầu tư thực hiện dự án với yếu tố cảnh quan cũng như kĩ thuật hiện đại. Quy hoạch xây dựng bãi đỗ xe ngầm là định hướng đúng đắn của Nhà nước trong vấn đề giải quyết bài toán giao thông tĩnh.

Thành phố Hà Nội hiện chịu áp lực rất lớn về vấn đề giao thông, hệ thống hạ tầng giao thông kỹ thuật hiện nay còn nhiều yếu kém, đặc biệt thiếu trầm trọng điểm đỗ, bãi đỗ xe. Diện tích đất dành cho hạ tầng giao thông của Hà Nội chỉ chiếm khoảng 10% diện tích đất tự nhiên. Trong khi đó tại các đô thị lớn, tiêu chuẩn phải đạt từ 20 - 25% diện tích đất tự nhiên dành cho giao thông; diện tích dành cho bãi đỗ xe thông thường là 3% nhưng thực tế ở Hà Nội mới chỉ có khoảng 0,3%.

Còn theo KTS.Trần Huy Ánh (Hội Kiến trúc sư Thành phố Hà Nội) cho rằng, một dự án xây dựng bãi đỗ xe ngầm khi lựa chọn vị trí phải là nơi thuận tiện ra vào, không xung đột giao thông và có khả năng kết nối với các công trình ngầm hiện có của các tòa nhà xung quanh.

Trong khi vị trí ở giữa công viên không giúp cải thiện lưu thông đường phố, thậm chí còn có thể gây ách tắc hơn nữa dự án sẽ làm giảm chất lượng cuộc sống của người dân khu vực thì không nên. Quanh khu vực dự kiến đặt làm bãi đỗ xe có mật độ dân số rất lớn và quanh đó đã có nhiều bãi đỗ xe, vậy lý do gì phải thêm khói bụi của một bãi đỗ xe trong công viên?

Theo ý kiến từ nhiều chuyên gia, chúng ta nên tìm ra các giải pháp để hiện thực hóa các bãi xe ngầm. Chú trọng vào ứng dụng khoa học kĩ thuật công nghệ cao để không ảnh hưởng đến môi trường xung quanh. Chỉ khi khai thác không gian ngầm thì mới giải quyết được bài toán giao thông tĩnh, giảm ùn tắc, ô nhiễm môi trường chứ không phải cứ phê duyệt xong rồi để đấy.

Hiện các nước trên thế giới đều tận dụng khai thác không gian ngầm tại các đô thị, các nhà cao tầng, siêu cao tầng cũng xây dựng các tầng ngầm để tận dụng tối đa khoảng không. Không gian ngầm không chỉ giải quyết bài toán giao thông (tàu điện ngầm, thoát nước ngầm…) mà công trình ngầm còn tạo nên các trung tâm thương mại, siêu thị và giao thông tĩnh.

Đất đai thì không sinh ra nhưng người ngày càng nhiều lên, phương tiện ngày càng tăng cao vì thế cần khai thác tối đa lợi ích của những công trình ngầm. Khó khăn trong việc thực hiện một bãi đỗ xe ngầm là rất lớn nhưng phải có làm chúng ta mới rút được kinh nghiệm còn chúng ta chỉ bàn thảo mà không làm, hoặc trên bảo dưới không nghe, không khuyến khích đầu tư thì chúng ta không làm được gì thậm chí thất bại.