Dự luật gây tranh cãi này sẽ đình chỉ giới hạn vay nợ của nước Mỹ trong hai năm đầu tiên tại nhiệm của Tổng thống đắc cử Donald Trump. Ngoài các hạ nghị sĩ Đảng Dân chủ, còn có hàng chục nghị sĩ bảo thủ trong Đảng Cộng hòa phản đối quyết liệt dự luật này.
Cụ thể, tổng cộng có 38 nhà lập pháp Đảng Cộng hòa đã bỏ phiếu chống lại gói này. Gói này sẽ tăng chi tiêu và mở đường cho một kế hoạch sẽ tăng thêm hàng nghìn tỷ USD vào khoản nợ công 36 nghìn tỷ USD của chính quyền liên bang.
Chủ tịch Hạ viện Mỹ Mike Johnson và các đại biểu rời khỏi cuộc họp tại Điện Capitol ở Washington vào ngày 17 tháng 12 năm 2024. (Hình ảnh do AP cấp bản quyền, không sử dụng lại)
Đây là một thất bại đối với Tổng thống đắc cử của Đảng Cộng hòa, người đã ủng hộ kế hoạch này cùng với tỷ phú công nghệ Elon Musk. Dự luật này được cho là sẽ sửa đổi một gói dự luật lưỡng đảng khổng lồ mà cả hai ông Trump và Musk đã bác bỏ trước đó vào thứ Tư.
"Đề xuất... không nghiêm túc, nó buồn cười. Những người Cộng hòa MAGA cực đoan đang đẩy chúng ta đến việc đóng cửa Chính phủ", Lãnh đạo phe thiểu số Dân chủ Hakeem Jeffries phát biểu trước cuộc bỏ phiếu.
Nhà Trắng mô tả đây là "một món quà cho các tỷ phú". Người phát ngôn của Tổng thống sắp mãn nhiệm Joe Biden, Karine Jean-Pierre cho biết ông Biden "ủng hộ thỏa thuận lưỡng đảng nhằm duy trì hoạt động của Chính phủ... chứ không phải việc tặng tiền cho các tỷ phú mà Đảng Cộng hòa đề xuất vào phút chót".
Việc đóng cửa Chính phủ Mỹ được đánh giá gần như chắc chắn sẽ xảy ra - nghĩa là đóng cửa mọi cơ quan liên bang và có khả năng khiến gần một triệu công nhân phải nghỉ làm mà không được trả lương vào dịp Giáng sinh.
Các chức năng của chính quyền liên bang của Mỹ dự kiến sẽ bắt đầu kết thúc vào nửa đêm ngày thứ Bảy, với ước tính 875.000 công nhân có nguy cơ bị cho nghỉ việc không lương và nhân viên thiết yếu làm việc trong kỳ nghỉ lễ mà không được trả lương.
Ngân sách chính quyền liên bang của Mỹ luôn gặp khó khăn những năm qua. Các nhà lập pháp Mỹ vốn đã không thể thống nhất về ngân sách cả năm cho năm 2025 mặc dù đã đàm phán trong nhiều tháng. Hiện, họ mới chỉ đã đưa ra một dự luật tạm thời - được gọi là "nghị quyết tiếp tục" (CR) - để duy trì hoạt động của chính quyền liên bang cho đến giữa tháng 3.
Quốc hội Mỹ hiện có thời gian cho đến đêm thứ Sáu để đưa ra một kế hoạch khác mà cả Đảng Cộng hòa và Đảng Dân chủ đều đồng ý. Việc đóng cửa dự kiến bắt đầu vào lúc 12:01 sáng thứ Bảy.
Đảng Cộng hòa có thể sẽ thử lại với một phiên bản giản lược hơn của dự luật ngân sách vừa thất bại nói trên.
Bùi Huy (theo CNA, DW, AJ)
