Ngày 19/7, ông Nguyễn Phước Bửu Nam - Chủ tịch Hội đồng Nguyễn Phúc tộc Việt Nam- cho biết thông cáo đã được gửi tới các cơ quan quản lý nhà nước về văn hóa, điện ảnh, các cơ quan báo chí và công chúng.
Theo Hội đồng, thời gian gần đây xuất hiện một số tác phẩm điện ảnh lấy cảm hứng từ lịch sử triều Nguyễn với nhiều chi tiết hư cấu liên quan đến Cựu hoàng Bảo Đại, Hoàng hậu Nam Phương và Hoàng thái hậu Từ Cung.
Hội đồng cho rằng việc xây dựng hình tượng các nhân vật lịch sử cùng một số tình tiết trong các tác phẩm đã tạo ra nhiều ý kiến trái chiều, đồng thời có nguy cơ khiến công chúng hiểu chưa chính xác về nhân vật và bối cảnh lịch sử.
Ảnh: Chụp màn hình
Theo thông cáo, Hội đồng Nguyễn Phúc tộc Việt Nam khẳng định tôn trọng quyền tự do sáng tạo nghệ thuật đối với các tác phẩm lấy cảm hứng từ lịch sử. Tuy nhiên, việc áp đặt các quan niệm, chuẩn mực đạo đức hay giá trị xã hội của thế kỷ XXI vào bối cảnh lịch sử cần được cân nhắc thận trọng, bởi những diễn giải thiếu căn cứ có thể dẫn đến nhận thức sai lệch của công chúng.
Đối với việc xây dựng hình tượng các nhân vật như Cựu hoàng Bảo Đại, Hoàng hậu Nam Phương và Hoàng thái hậu Từ Cung, Hội đồng đề nghị các nhà làm phim dựa trên những nguồn tư liệu đáng tin cậy như tài liệu lưu trữ, thư từ, hồi ký, nhật ký, hình ảnh hoặc lời chứng của những người liên quan.
Việc gắn các chi tiết hư cấu chưa có cơ sở xác thực trực tiếp với nhân vật có thật có thể ảnh hưởng đến danh dự của tiền nhân, đồng thời gây tổn thương cho hậu duệ và những người nghiên cứu, bảo tồn lịch sử triều Nguyễn.
Để hài hòa giữa quyền sáng tạo nghệ thuật và trách nhiệm đối với lịch sử, Hội đồng kiến nghị các đơn vị sản xuất, phát hành phim cần minh bạch cơ sở tư liệu đối với những chi tiết hư cấu khi giới thiệu tác phẩm, đồng thời có chú thích hoặc giải thích rõ các nội dung sáng tạo dễ khiến khán giả nhầm lẫn với sự thật lịch sử.
Trong trường hợp sử dụng nhiều yếu tố hư cấu không thể kiểm chứng bằng nguồn tư liệu đáng tin cậy, Hội đồng đề nghị cân nhắc thay đổi tên nhân vật nhằm tránh gây hiểu nhầm và phù hợp với quy định pháp luật cũng như đạo đức nghề nghiệp.
Hội đồng Nguyễn Phúc tộc Việt Nam bày tỏ mong muốn các cơ quan quản lý, giới nghiên cứu, đơn vị sáng tạo, truyền thông và công chúng cùng chung tay bảo tồn, phát huy các giá trị lịch sử, văn hóa dân tộc trên tinh thần khách quan, khoa học và tôn trọng sự thật.
Trước đó, bộ phim "Hoàng hậu cuối cùng" của bộ đôi đạo diễn Bảo Nhân - Nam Cito thu hút nhiều sự chú ý sau khi công bố teaser vào ngày 7/7. Bên cạnh sự quan tâm dành cho dàn diễn viên, dự án cũng gây tranh luận trên mạng xã hội về phục trang và một số tình tiết được cho là hư cấu liên quan đến các nhân vật lịch sử triều Nguyễn.