Israel tiến tới khôi phục án tử hình gây tranh cãi đối với người Palestine

(CLO) Quốc hội Israel đang xem xét dự thảo luật áp dụng án tử hình bắt buộc đối với một số tội danh mà người Palestine bị xét xử tại các tòa án quân sự Israel.

Dự luật đã được thông qua lần đầu tiên vào tháng 11/2025 và được chuyển về Ủy ban An ninh Quốc gia Israel để tiếp tục thảo luận. Văn bản này còn phải thông qua lần hai và ba trước khi có thể trở thành luật.

Theo nội dung công bố đầu tiên, người nào gây ra cái chết của công dân Israel “một cách cố ý hoặc do thờ ơ, với động cơ phân biệt chủng tộc hoặc thù địch với một cộng đồng dân cư, nhằm gây hại cho Nhà nước Israel và sự phục hưng dân tộc Do Thái trên quê hương của họ” sẽ bị kết án tử hình.

Dự luật trao thêm quyền cho các tòa án quân sự tại Bờ Tây do Israel kiểm soát, nơi người Palestine bị xét xử theo luật quân sự. Án tử hình có thể được tuyên bằng đa số phiếu của hội đồng xét xử và không có khả năng ân xá hoặc giảm nhẹ.

untitled(4).png
Ảnh minh họa: Pexels

Đây là bước đi hiếm hoi trong bối cảnh Israel hầu như không áp dụng án tử hình trong nhiều thập kỷ. Lần gần nhất bản án tử hình được thi hành là năm 1962, khi Adolf Eichmann - nhân vật chủ chốt trong cuộc diệt chủng của Đức Quốc xã - bị treo cổ sau phiên tòa tại Jerusalem.

Động lực thúc đẩy dự luật hiện nay xuất phát từ cuộc xung đột Israel - Hamas ở Gaza. Dự luật do các nghị sĩ thuộc đảng cực hữu Sức mạnh Do Thái bảo trợ, với sự ủng hộ của một số thành viên đảng Likud và Yisrael Beitenu.

Trong khi đó, dự luật vấp phải phản đối rộng rãi trong nước. Một số quan chức an ninh, cựu thẩm phán Tòa án Tối cao, bác sĩ và giáo sĩ Do Thái đã ký thư ngỏ chỉ trích các điều khoản là “cực đoan và bất thường”.

Hagai Levine, Chủ tịch Hiệp hội Bác sĩ Y tế Công cộng Israel, cho rằng biện pháp này mang tính phân biệt và không công bằng. Ông thừa nhận tâm lý giận dữ trong xã hội sau các vụ tấn công, nhưng cảnh báo không nên đưa ra quyết định dựa trên cảm xúc thù hận.

Phía Palestine cũng phản ứng mạnh mẽ. Amjad Al Najjar, người phát ngôn Hội Tù nhân Palestine, cho rằng dự luật gây lo sợ cho gia đình các tù nhân. Tổ chức nhân quyền Palestine Addameer nhận định việc áp dụng án tử hình riêng với người Palestine đánh dấu một bước leo thang nghiêm trọng.

Một số chuyên gia thuộc Hội đồng Nhân quyền Liên hợp quốc kêu gọi Israel rút lại đề xuất, cho rằng án tử hình bắt buộc vi phạm quyền sống và có tính phân biệt đối xử.

Theo luật hiện hành, án tử hình vẫn tồn tại trong hệ thống pháp luật Israel đối với tội ác chiến tranh, tội ác chống nhân loại và một số tội danh trong luật quân sự, nhưng trong thực tế hiếm khi được áp dụng và các bản án tuyên tại tòa án quân sự thường được chuyển thành tù chung thân sau kháng cáo.

Xem thêm

Cỡ chữ bài viết: