Khơi thông đường vào “Lục tỉnh cầm ca” cho giới trẻ ngày nay

(CLO) Để giới trẻ tiếp cận và chung tay giữ gìn, phát triển văn hóa cổ truyền, nhóm Đối Thoại Văn Hóa Cộng đồng vừa có buổi truyền đạt kiến thức cơ bản về 4 loại hình nghệ thuật, giúp bước đầu học cách thưởng thức các loại hình diễn xướng miền Nam.
Vợ chồng Nghệ sĩ đàn Sáu Hưng - Song Oanh biểu diễn giao lưu với giới trẻ tại Đường sách TP.HCM.

Vợ chồng Nghệ sĩ đàn Sáu Hưng - Song Oanh biểu diễn giao lưu với giới trẻ tại Đường sách TP.HCM.

Chương trình diễn ra tại Đường Sách TP.HCM do Nhà XB Văn Hóa - Văn Nghệ TP.HCM phối hợp cùng Nhóm Đối Thoại Văn Hóa Cộng Đồng (CCD) và công ty TNHH Vang Vọng Trống Chầu tổ chức nhằm mục đích giới thiệu nghệ thuật cổ truyền đặc sắc của Nam Bộ đến giới trẻ. Và cũng là bước đầu thể nghiệm một giáo trình dẫn nhập, giúp các bạn trẻ tiếp cận và tìm hiểu nghệ thuật cổ truyền một cách dễ dàng và sinh động hơn qua bộ sách "Lục tỉnh cầm ca".

Các nhóm nghệ sĩ tham gia dự án: Ban đờn ca tài tử Sáu Hưng, Đoàn hát bội Ngọc Khanh, Nghệ sĩ Lý Kiều Hạnh, Nghệ sĩ Thanh Sơn và học trò, Ban sắc bùa Phú Lễ, Nhà nghiên cứu Huỳnh Ngọc Trảng, Nhà nghiên cứu Nguyễn Thị Mỹ Liêm, Nhà nghiên cứu Lê Hải Đăng, Nhà nghiên cứu Vương Hoài Lâm, Ban nghệ thuật cổ truyền Vạn Đức Quang.

Bộ sách "Lục tỉnh cầm ca" hợp nhiều nguồn tư liệu và kinh nghiệm tổ chức các chương trình về hát bội, diễn xướng dân gian Nam bộ, đờn ca tài tử và cải lương. Qua đó, các bạn trẻ và độc giả bước đầu học cách thưởng thức các loại hình diễn xướng của miền Nam. Các kiến thức cơ bản về bốn loại hình nghệ thuật được trình bày cô đọng, từ bối cảnh lịch sử hình thành các loại hình diễn xướng, sân khấu hóa chất liệu âm nhạc, nghệ thuật cổ truyền với góc nhìn đương đại, giúp khán giả, đặc biệt là các bạn trẻ tiếp cận và chung tay tiếp tục giữ gìn, phát triển giá trị văn hóa cổ truyền. 

Thông qua chất liệu nghệ thuật cơ bản và ứng dụng QR code thực tế, đây sẽ là điểm sáng hiệu quả với mong muốn thu hút từng lớp khán giả am hiểu và yêu nghệ thuật sân khấu nước nhà. Để những loại hình nghệ thuật đặc trưng như hát bội - cải lương - đờn ca tài tử - diễn xướng dân gian Nam bộ không rơi vào lãng quên hay đứt gãy mạch văn hóa.

Hát Bội từng chiếm vị trí rất quan trọng trong văn hóa Việt, nhất là ở các tỉnh miền Nam.

Hát Bội từng chiếm vị trí rất quan trọng trong văn hóa Việt, nhất là ở các tỉnh miền Nam.

Đường vào Hát Bội là quyển đầu tiên trong bộ sách. Hát Bội là một loại hình nghệ thuật sân khấu truyền thống với tính ước lệ cao trong biểu diễn và phục trang. Hát Bội từng chiếm vị trí rất quan trọng trong văn hóa Việt, nhất là ở miền Nam. Toàn bộ cái hay, cái đẹp của Hát Bội nằm trong hệ thống quy phạm nghiêm ngặt, từ phục trang đến hóa trang, từ nhạc khúc, ca từ đến điệu bộ.

Đường vào Diễn xướng dân gian Nam Bộ giới thiệu các loại hình diễn xướng dân gian mà tiêu biểu ở hai thể loại là hình thức trữ tình có dân ca, hò, hát, lý… và hình thức nghi lễ có Hát Bóng Rỗi, Hát Sắc Bùa. Những loại hình này hầu như đã mất đi không gian văn hóa để tồn tại hoặc đã có nhiều biến đổi xa xôi so với nguồn gốc. Song cái hay, cái đẹp của các loại hình nghệ thuật dân gian này là kết tinh văn hóa của các thế hệ đi trước, vẫn cần khán giả trẻ lưu tâm tìm hiểu mà chắt lọc, kế thừa. Các nội dung được nhóm biên soạn sắp xếp lại theo một trình tự dễ hiểu, kết hợp với những minh họa độc đáo.

Đường vào cải lương là kết quả của các nhà nghiên cứu, nghệ sĩ tiền bối, nhóm biên soạn Lục Tỉnh Cầm Ca chỉ trích dẫn, sắp xếp lại theo một trình tự dễ hiểu, kết hợp với những minh họa độc đáo và kỹ thuật QR code để bạn đọc có thể vừa xem sách, vừa nghe, vừa thưởng thức các đoạn biểu diễn minh họa. Ngoài quá trình ra đời, hình thành và phát triển, tập sách cũng phân chia rõ và giúp bạn đọc định hình các loại hình của cải lương mà chúng ta vẫn hay nghe nhắc đến như cải lương xã hội, cải lương mang màu sắc hương xa, cải lương tuồng cổ, hồ quảng…

Và cuối cùng là đường vào Đờn ca tài tử được trình bày có thể ví như một buổi sinh hoạt tài tử nào đó mà người viết là mời quý độc giả đến tham dự. Chương trình có kể chuyện xưa cũ, có hòa đờn – hòa ca minh họa và cũng có khoảng chia sẻ sâu lắng. Bắt đầu từ câu chuyện "ngày xửa ngày xưa", khi bản "Hành văn" vốn là nhạc Huế nhưng lời ca lại rặt miền Nam xen lẫn tiếng Tây (tiếng Pháp). Đến cuối thể kỳ 19, âm nhạc tài tử đã ngầm tồn tại trong các ban nhạc Lễ  - ban nhạc của các gánh hát bội. Lúc này âm nhạc tài tử vẫn còn sơ khai. Nhạc cụ, hơi, "cấu trúc" một tiết mục tài tử cũng được trình bày cụ thể bạn đọc phân biệt sự tương đồng và khác biệt giữa nhạc tài tử và nhạc cải lương - điều mà nhiều người còn lẫn lộn.

Bộ sách ra đời với sự hỗ trợ của Hội đồng Anh thông qua Quỹ FAMLAB (phim, âm nhạc và lưu trữ). Đây là quỹ dành cho các cá nhân, các nhóm thực hành nghệ thuật và các tổ chức tại Việt Nam hoặc Vương quốc Anh có tiềm năng tạo ra ảnh hưởng bền vững và lâu dài cho các cộng đồng di sản văn hóa cũng như nghệ thuật và có những hướng tiếp cận mới và sáng tạo trong quá trình tương tác với khán giả.

Bộ sách Lục tỉnh cầm ca chứa đựng nhiều nguồn tư liệu quan trọng của nghệ thuật Diễn Xướng Nam Bộ

Bộ sách Lục tỉnh cầm ca chứa đựng nhiều nguồn tư liệu quan trọng của nghệ thuật Diễn Xướng Nam Bộ

Diễn xướng Nam Bộ là dự án văn hóa do Nhóm Đối Thoại Văn hóa Cộng đồng khởi động từ cuối năm 2017. Mục đích của dự án là mang nghệ thuật cổ truyền Nam Bộ tiếp cận với khán giả trẻ bằng cách tái hiện lại bối cảnh lịch sử hình thành các loại hình diễn xướng, sân khấu hóa chất liệu âm nhạc - nghệ thuật cổ truyền với góc nhìn đương đại và làm cầu nối cho các thế hệ diễn viên, khán giả tiếp tục giữ gìn, phát triển vốn văn hóa cổ. Từ đó, tiếp tục thực hiện dự án Thư viện diễn xướng Nam Bộ lục tỉnh cầm ca, tạo sự tương tác cho khán giả trẻ với các loại hình nghệ thuật cổ truyền Nam Bộ.

Xem thêm

Ban tổ chức trao giải Nhất tại Lễ trao giải và Triển lãm ảnh nghệ thuật cấp Quốc gia "Tự hào một dải biên cương" năm 2026.

Lan tỏa tình yêu biên cương Tổ quốc tại Lễ trao giải 'Tự hào một dải biên cương' lần thứ IV

(CLO) Tối 30/10, tại Cung Quy hoạch, Hội chợ và Triển lãm (phường Hạ Long, thành phố Quảng Ninh), Ban Tuyên giáo Trung ương phối hợp với Tổng cục Chính trị Quân đội nhân dân Việt Nam và các cơ quan liên quan long trọng tổ chức Lễ trao giải và Triển lãm ảnh nghệ thuật cấp Quốc gia “Tự hào một dải biên cương” lần thứ IV - 2026.

Nghệ sĩ Việt Nam, Trung Quốc hội tụ tại ‘Tiếng hát hữu nghị 2026’

Nghệ sĩ Việt Nam, Trung Quốc hội tụ tại ‘Tiếng hát hữu nghị 2026’

(CLO) Tối 30/10, tại Nhà hát Đài Tiếng nói Việt Nam (58 Quán Sứ, Hà Nội), chương trình giao lưu nghệ thuật “Tiếng hát hữu nghị Việt - Trung 2026” diễn ra với sự tham gia của các nghệ sĩ Việt Nam, Trung Quốc và Hồng Kông (Trung Quốc), góp phần tăng cường giao lưu văn hóa, vun đắp tình hữu nghị giữa nhân dân hai nước.

Sa Pa tổ chức Tuần văn hóa “Sa Pa tình hoa hội tụ” chào đón năm mới 2027

Sa Pa tổ chức Tuần văn hóa “Sa Pa tình hoa hội tụ” chào đón năm mới 2027

(CLO) UBND phường Sa Pa (tỉnh Lào Cai) vừa ban hành Kế hoạch tổ chức Tuần văn hóa “Sa Pa tình hoa hội tụ” gắn với các hoạt động văn hóa, du lịch và xúc tiến thương mại trong quý IV/2026, nhằm quảng bá bản sắc văn hóa các dân tộc, giới thiệu sản phẩm đặc trưng và thu hút du khách đến với địa phương dịp cuối năm, Tết Dương lịch 2027.

Đẩy mạnh truyền thông, quảng bá Ngày Văn hóa Việt Nam 2026

Đẩy mạnh truyền thông, quảng bá Ngày Văn hóa Việt Nam 2026

(CLO) Ngày 30/10, tại Hà Nội, Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTTDL) Trịnh Thị Thủy chủ trì cuộc họp rà soát tiến độ tổ chức các hoạt động hưởng ứng “Ngày Văn hóa Việt Nam” năm 2026 gắn với Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc.

Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương kỷ niệm 70 năm thành lập

Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương kỷ niệm 70 năm thành lập

(CLO) Ngày 30/10, tại Hà Nội, Hãng phim Tài liệu và Khoa học Trung ương tổ chức lễ kỷ niệm 70 năm thành lập (1956-2026), đánh dấu chặng đường bền bỉ ghi lại những sự kiện lịch sử, phản ánh đời sống và lưu giữ những giá trị văn hóa, nhân văn của đất nước qua ngôn ngữ điện ảnh.

Thái Nguyên tổ chức "Rock Concert" ngay sau concert Quốc gia

Thái Nguyên tổ chức "Rock Concert" ngay sau concert Quốc gia

(CLO) Tối 2/11/2026, tại sân vận động Thái Nguyên, chương trình nghệ thuật đặc biệt "Rock Concert" sẽ diễn ra, tiếp nối không khí sôi động của concert Quốc gia “Nối vòng tay lớn” tổ chức trước đó một ngày.

Công nghệ văn hóa: Nguồn lực nội sinh cho mục tiêu tăng trưởng hai con số

Công nghệ văn hóa: Nguồn lực nội sinh cho mục tiêu tăng trưởng hai con số

(NB&CL) Trong hai đêm 24 và 25/10, concert của nhóm nhạc Hàn Quốc BIGBANG tại sân vận động Mỹ Đình, Hà Nội, thu hút hơn 90.000 lượt khán giả. Trước đó tại TP.HCM, các đêm concert diễn ra hôm 17-18/10 cũng thu hút khoảng 200.000 lượt khán giả. Hiệu ứng BIGBANG cho thấy sức hút của âm nhạc với du lịch, dịch vụ, kinh tế là rất lớn, chuyên gia nêu giải pháp để đưa công nghiệp văn hóa thành động lực tăng trưởng kinh tế mới. 

Cấp ‘căn cước số’ cho tác phẩm âm nhạc: ‘Tấm khiên’ bảo vệ quyền tác giả thời bùng nổ AI

Cấp ‘căn cước số’ cho tác phẩm âm nhạc: ‘Tấm khiên’ bảo vệ quyền tác giả thời bùng nổ AI

(CLO) Trước sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI) và nạn vi phạm bản quyền trên không gian mạng, việc cấp "căn cước số" để định danh tác phẩm đang trở thành yêu cầu cấp thiết. Hội Nhạc sĩ Việt Nam đã phối hợp cùng DipNET thảo luận các giải pháp công nghệ nhằm bảo vệ quyền lợi người sáng tạo và mở đường thương mại hóa tài sản âm nhạc.

Nhà hát Hồ Gươm đón dàn nhạc Hoàng gia Versailles trở lại

Nhà hát Hồ Gươm đón dàn nhạc Hoàng gia Versailles trở lại

(CLO) Sau dấu ấn của chương trình “Four Seasons” năm 2024, Nhạc trưởng Stefan Plewniak cùng các nghệ sĩ Nhà hát Opera Hoàng gia Versailles sẽ trở lại Hà Nội với hòa nhạc “Four Seasons With Love”, diễn ra vào 20h ngày 29 và 30/10 tại Nhà hát Hồ Gươm.

Vì sao Bảo tàng Đạo Mẫu của nghệ sĩ Xuân Hinh chưa đón khách?

Vì sao Bảo tàng Đạo Mẫu của nghệ sĩ Xuân Hinh chưa đón khách?

(CLO) Nghệ sĩ Xuân Hinh cho biết Bảo tàng Đạo Mẫu tại Sóc Sơn (Hà Nội) chưa mở cửa đón khách do công tác chuẩn bị và tổ chức trải nghiệm chưa hoàn thiện. Công trình có diện tích 5.500m², sử dụng khoảng 5 triệu viên ngói cổ cùng hàng triệu viên gạch thất cổ, là tâm huyết mà nam nghệ sĩ dành cho văn hóa truyền thống.

Cỡ chữ bài viết: