Theo truyền thuyết dân gian Việt Nam, Đức Thánh Mẫu Liễu Hạnh là một trong "tứ bất tử", được nhân dân sừng bái, tôn xưng là "Mẫu nghi thiên hạ". Bà đã ba lần giáng sinh phàm trần, hiển linh cứu dân, giúp nước. Nhằm ghi nhớ công ơn của Thánh Mẫu, người dân Quảng Bình đã dựng đền thờ ngay dưới chân đèo Ngang, nơi tượng truyền bà từng hóa thân, dựng lều cỏ để giúp đỡ nhân dân.
Đông đảo người dân và du khách nô nức tham gia lễ hội Hoành Sơn Thánh Mẫu năm 2025, hòa mình vào không khí linh thiêng và sôi động của sự kiện văn hóa truyền thống.
Hàng năm, từ ngày 1-3/3 âm lịch, người dân xã Quảng Đông tổ chức lễ giỗ Thánh Mẫu với nhiều nghi thức truyền thống, mang đậm bản sắc tín ngưỡng thờ Mẫu.
Từ năm 2024, UBND huyện Quảng Trạch quyết định nâng tầm lễ giỗ Thánh Mẫu lên cấp huyện, đổi tên thành lễ hội "Hoành Sơn Thánh Mẫu" với quy mô mở rộng, bao gồm nhiều hoạt động văn hóa, tâm linh độc đáo.
Năm nay, do ảnh hưởng của thời tiết bất thường, UBND huyện quyết định không tổ chức lễ khai hội, nhưng các hoạt động khác vẫn diễn ra theo kế hoạch. Trong hai ngày đầu diễn ra lễ hội, hàng nghìn du khách đã đổ về dâng hương, vãn cảnh và trải nghiệm các nghi lễ tâm linh.
Bà Trần Thị Vân, Trưởng phòng Văn hóa, Khoa học và Thông tin huyện Quảng Trạch, dự báo rằng trong ngày chính giỗ (3/3 âm lịch) - ngày Đức Thánh Mẫu "không bệnh mà hóa" - lượng khách sẽ tăng đốt biến.
Nghi lễ rước sắc phong Thần vị và xiêm y Thánh Mẫu từ đình làng Vịnh Sơn lên Đền Thánh Mẫu Liễu Hạnh diễn ra trong không khí trang nghiêm, thể hiện lòng thành kính đối với bậc Thánh Mẫu linh thiêng.
Nhiều du khách đã bày tỏ cảm xúc đặc biệt khi tham gia lễ hội, tận hưởng không khí linh thiêng và trang nghiêm của sự kiện. Anh Nguyễn Thanh Tùng, một du khách đến từ Nghệ An, chia sẻ: “Tôi đã nghe nhiều về Đức Thánh Mẫu Liễu Hạnh, nhưng đây là lần đầu tiên tôi trực tiếp tham gia lễ hội. Khung cảnh đền thờ uy nghiêm, cùng với các nghi thức được tổ chức trang trọng, khiến tôi vô cùng xúc động. Đây là một trải nghiệm đáng nhớ, giúp tôi hiểu thêm về tín ngưỡng thờ Mẫu và giá trị văn hóa truyền thống của dân tộc”.
Từ năm 2024, Di tích lịch sử - văn hóa Đền Thánh Mẫu Liễu Hạnh đã được UBND tỉnh Quảng Bình công nhận là điểm du lịch, góp phần thúc đẩy du lịch tâm linh tại địa phương.
