Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Mevlut Cavusoglu cho biết hôm thứ 7 rằng ông hoan nghênh các nhà tài phiệt Nga bị trừng phạt đến đất nước của mình với tư cách là khách du lịch và nhà đầu tư, miễn là mọi giao dịch kinh doanh được giữ trong phạm vi luật pháp quốc tế.
Solaris, một siêu du thuyền có liên hệ với nhà tài phiệt người Nga Roman Abramovich, cập bến một bến du thuyền ở Bodrum, phía tây nam Thổ Nhĩ Kỳ vào ngày 21/3. Ảnh: Reuters.
Thổ Nhĩ Kỳ đã trở thành tâm điểm chú ý trong tuần này khi vùng biển ven biển của họ chứng kiến sự xuất hiện của hai siêu du thuyền trị giá hàng triệu USD, được cho là thuộc về nhà tài phiệt người Nga Roman Abramovich - theo đúng nghĩa đen là lách các lệnh trừng phạt của phương Tây.
Với mỗi chiếc du thuyền trị giá ước tính khoảng 600 triệu USD trở lên, Abramovich được cho là đang lưu giữ 1,2 tỷ USD tài sản của mình ở quốc gia không thuộc EU khi tìm cách chuyển tài sản của mình ra khỏi tầm với của các chính phủ Mỹ, Vương quốc Anh và EU nhằm vào giới thượng lưu giàu có của Nga.
Thổ Nhĩ Kỳ cho biết đây là một động thái hợp pháp - miễn là các du thuyền vẫn ở bên ngoài lãnh hải của các quốc gia trừng phạt, kéo dài 12 hải lý tính từ đường bờ biển.
Phát biểu với CNBC’s Hadley Gamble tại Diễn đàn Doha, Qatar, Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Mevlut Cavusoglu nói rằng bất kỳ hoạt động nào cũng phải hợp pháp.
Ông cho hay: “Chúng tôi thực hiện các biện pháp trừng phạt đã được Liên hợp quốc thông qua, vì vậy nếu bất kỳ công dân Nga nào muốn đến thăm Thổ Nhĩ Kỳ, tất nhiên, họ có thể đến thăm Thổ Nhĩ Kỳ. Giờ đây, người Nga sắp đến thăm Thổ Nhĩ Kỳ, điều đó không thành vấn đề.”
Khi được hỏi về việc liệu điều này có mở rộng sang đầu tư và kinh doanh hay không, Cavusoglu trả lời: “Vì vậy, nếu bạn muốn nói rằng những nhà tài phiệt này có thể kinh doanh bất kỳ hoạt động kinh doanh nào ở Thổ Nhĩ Kỳ, thì tất nhiên nếu nó hợp pháp và không trái luật pháp quốc tế, tôi sẽ xem xét. Nhưng nếu nó vi phạm luật pháp quốc tế thì đó là một câu chuyện khác.”
Người hòa giải
Thổ Nhĩ Kỳ đã chỉ trích mạnh mẽ cuộc tấn công của Nga vào Ukraine nhưng phản đối các biện pháp trừng phạt mà các đồng minh NATO của họ áp đặt trên nguyên tắc. Với mối quan hệ ngoại giao và kinh tế với Nga, đặc biệt là liên quan đến nhập khẩu khí đốt của Nga, và mối quan hệ đôi khi không ổn định với các đối tác phương Tây, điều đó khó có thể sớm thay đổi.
Thổ Nhĩ Kỳ đã định vị mình là một nhà hòa giải trung lập và có giá trị trong các cuộc đàm phán giữa Nga và Ukraine, với Thủ tướng Hà Lan Mark Rutte gần đây đã ca ngợi đất nước này vì đã “làm tất cả những gì có thể làm”. Điều đó đã khiến Thổ Nhĩ Kỳ trở thành một điểm đến được lựa chọn cho những người Nga đang tìm cách bảo toàn của cải và đầu tư vào một thị trường toàn cầu ngày càng hiếu khách.
Cavusoglu đã có mặt khi ngoại trưởng Nga và Ukraine, Sergei Lavrov và Dmytro Kuleba, gặp nhau tại thị trấn nghỉ mát Antalya của Thổ Nhĩ Kỳ hồi đầu tháng 3. Những cuộc thảo luận đó không mang lại kết quả rõ ràng nào.
Cavusoglu gần đây cũng đã đến cả Nga và Ukraine để hội đàm với cả Lavrov và Kuleba, nói với các phóng viên rằng đã có “sự hợp tác giữa hai bên về các chủ đề quan trọng”.
Thổ Nhĩ Kỳ đã củng cố mối quan hệ chặt chẽ với Nga trong những năm qua trong các lĩnh vực như quốc phòng, năng lượng và thương mại, đồng thời nước này cũng phụ thuộc vào du lịch từ Nga. Nhưng Ankara cũng đã bán máy bay không người lái cho Kyiv cũng đã khiến Moscow không bằng lòng.
Mặc dù vậy, mối quan hệ giữa Thổ Nhĩ Kỳ với Nga và Ukraine vẫn luôn hài hòa ổn định ngay cả trong bối cảnh cuộc chiến giữa Nga – Ukraine có thể vẫn có xu hướng tiếp tục.
Huy Hoàng (Theo CNBC)
