Từ tháng 8, Mỹ đã triển khai hàng nghìn binh sĩ, tàu chiến và máy bay đến khu vực, mở lại các căn cứ quân sự ở Puerto Rico và tiến hành nhiều cuộc tập trận quy mô lớn.
Từ đầu tháng 9, quân đội Mỹ đã tiến hành ít nhất 10 cuộc tấn công vào các tàu thuyền của Venezuela, cáo buộc chúng vận chuyển ma túy vào Mỹ. Vụ tấn công gần đây nhất khiến 6 người thiệt mạng, nâng tổng số người chết lên ít nhất 43. Các vụ tấn công này chủ yếu diễn ra ngoài khơi Venezuela và vùng biển quốc tế, làm dấy lên nghi vấn về tính hợp pháp của việc sử dụng vũ lực.
Dù vậy, Tổng thống Trump phủ nhận việc Mỹ đang “tuyên chiến” với Venezuela. “Tôi không nghĩ chúng ta cần tuyên chiến”, ông nói hôm thứ Năm. “Chúng ta chỉ giết những kẻ mang ma túy vào đất nước mình”.
SOUTHCOM và chiến dịch quân sự lớn nhất trong nhiều thập kỷ
Chiến dịch được điều phối bởi Bộ Tư lệnh miền Nam Mỹ (SOUTHCOM), trụ sở đặt tại Doral, bang Florida - đơn vị phụ trách khu vực Trung và Nam Mỹ, cùng vùng Caribe. Dưới quyền SOUTHCOM, Mỹ đã triển khai lực lượng viễn chinh, tàu sân bay, tàu ngầm hạt nhân, máy bay ném bom chiến lược và đơn vị đặc nhiệm tinh nhuệ.
Nhóm tàu đổ bộ Iwo Jima là nòng cốt của lực lượng Mỹ tại Caribe, gồm ba tàu chiến lớn cùng 4.500 binh sĩ, trong đó có 2.200 lính thủy đánh bộ được huấn luyện cho các nhiệm vụ đổ bộ và phản ứng nhanh.
Cuối ngày 24/9, Mỹ tiếp tục điều nhóm tác chiến tàu sân bay USS Gerald Ford cùng 5 tàu khu trục đến khu vực - động thái được xem là leo thang nghiêm trọng. Hạm đội này mang theo hơn 75 máy bay chiến đấu, trực thăng và máy bay cảnh báo sớm. Một số tàu chiến trong nhóm được trang bị tên lửa hành trình Tomahawk có thể tấn công mục tiêu sâu trong lãnh thổ Venezuela.
Lực lượng không quân và đặc nhiệm quy mô lớn
SOUTHCOM còn triển khai nhiều máy bay hiện đại, bao gồm máy bay ném bom chiến lược B-52, B-1, tiêm kích tàng hình F-35, máy bay trinh sát P-8 Poseidon và UAV MQ-9 Reaper.
Theo chuyên gia quốc phòng Alex Gatopoulos, “các loại máy bay này không phù hợp cho nhiệm vụ chống ma túy, mà rõ ràng hướng đến mục tiêu quân sự đối với chính quyền (Tổng thống Nicolas) Maduro”.
Khoảng 10.000 quân nhân Mỹ đã được điều đến Puerto Rico, đồng thời CIA được phép tiến hành “các hoạt động bí mật” bên trong lãnh thổ Venezuela.
Phản ứng của Venezuela
Ngày 4/9, hai tiêm kích F-16 của Venezuela đã bay qua gần tàu khu trục USS Jason Dunham - hành động bị Mỹ coi là “cực kỳ khiêu khích”. Đáp lại, Mỹ điều 10 tiêm kích F-35B và hai UAV MQ-9 Reaper tới Puerto Rico.
Ngày 17/9, Venezuela tổ chức các cuộc tập trận hải quân và không quân quy mô lớn, đồng thời Tổng thống Nicolas Maduro ra lệnh huy động lực lượng dân quân Bolivar, kêu gọi hàng triệu tình nguyện viên “bảo vệ chủ quyền quốc gia”.
Chính phủ Venezuela cáo buộc Mỹ vi phạm luật pháp quốc tế và cố tình tạo cớ để gây bất ổn. “Không có bằng chứng nào cho thấy những con tàu bị tấn công là mối đe dọa trực tiếp”, Bộ Quốc phòng Venezuela tuyên bố.
Trong khi đó, Tổng thống Trump tiếp tục khẳng định các chiến dịch tại Caribe là “hợp pháp và cần thiết để ngăn chặn ma túy tràn vào nước Mỹ”.
