Đề xuất này được đưa ra sau vòng đàm phán ba bên giữa Nga, Ukraine và Mỹ tại Abu Dhabi (UAE) trong tuần vừa rồi. Nhưng ông Zelenskyy nhắc lại lập trường của mình rằng Kiev không sẵn sàng rút lui khỏi lãnh thổ của mình.
Dẫu vậy, Tổng thống Ukraine nói rằng nếu Kiev nhận được một gói an ninh toàn diện, bao gồm các đảm bảo an ninh, một quân đội Ukraine mạnh mẽ và được tài trợ đầy đủ, cùng với kinh phí để tái thiết, thì ông sẽ đưa vấn đề này ra trưng cầu dân ý.
“Người Mỹ đã đặt ra một câu hỏi: ‘Nếu Ukraine gia nhập NATO thì sao? Liệu Ukraine có rút quân khỏi Donbas không?’ Đây là lần đầu tiên câu hỏi này được nêu ra”, ông Zelenskyy nói với các phóng viên trong một tuyên bố được văn phòng của ông công bố hôm thứ Bảy.
“Đó là lý do tại sao tôi tin rằng NATO lại được đưa vào chương trình nghị sự. Nhưng các bạn cũng đã nghe những tín hiệu của [Tổng thống Nga Vladimir] Putin, và đây là một cuộc thảo luận vô cùng khó khăn”.
Sẽ có cấu trúc an ninh châu Âu mới?
Một chi tiết đáng chú ý khác trong vòng đàm phán gần đây về xung đột Nga - Ukraine là các nhà đàm phán Mỹ và Nga còn đưa vào thảo luận về một cấu trúc an ninh châu Âu mới và rộng lớn hơn vốn đã được thiết lập kể từ khi Chiến tranh Lạnh kết thúc.
Sau hai ngày đàm phán với các phái đoàn Nga và Ukraine tại Abu Dhabi tuần này, các đặc phái viên của Mỹ đã trực tiếp trao đổi với Tổng thống Putin tại Điện Kremlin và Tổng thống Zelenskyy, người đang tham dự Hội nghị Cộng đồng Chính trị châu Âu tại Dublin, CH Ireland.
Theo các phái viên Mỹ Steve Witkoff và Jared Kushner, nhiều cuộc đàm phán nữa đang được lên kế hoạch khi các nhà đàm phán tìm kiếm bước đột phá trong nỗ lực hòa bình.
Ông Kushner cho biết trên X rằng sự hiện diện của châu Âu tại bàn đàm phán sẽ cho phép các nhà đàm phán “giải quyết các thỏa thuận an ninh châu Âu hậu chiến rộng hơn cùng với các vấn đề lãnh thổ giữa Ukraine và Nga”.
Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa cho biết tối thứ Sáu rằng 5 quốc gia – Đức, Pháp, Anh, Ý và Ba Lan – cùng với các thể chế EU sẽ đại diện cho châu Âu trong các cuộc đàm phán hòa bình có thể diễn ra giữa Nga và Ukraine.
“Châu Âu phải lên tiếng một cách rõ ràng và thống nhất trong mọi cuộc thảo luận định hình tương lai của Ukraine và an ninh của lục địa chúng ta. Và đây rốt cuộc là một nỗ lực tập thể”, ông Costa phát biểu trong cuộc họp báo sau hội nghị ở Dublin.
Chiến sự vẫn ác liệt giữa các cuộc đàm phán
Những cuộc đàm phán trên diễn ra giữa lúc Ukraine phóng gần 1200 máy bay không người lái vào Nga trong một trong những cuộc tấn công trên không lớn nhất kể từ khi xung đột nổ ra gần 5 năm trước.
Bộ Quốc phòng Nga cho biết lực lượng nước này đã bắn hạ 1198 máy bay không người lái tầm xa của Ukraine từ cuối ngày thứ Năm đến rạng sáng ngày thứ Sáu.
Tuy nhiên, các cuộc không kích vào ba khu vực của Nga đã khiến 7 người thiệt mạng, trong đó có một bé gái 12 tuổi, và 17 người bị thương, theo các quan chức địa phương.
Bộ Tổng tham mưu Ukraine cho biết họ đã bắn trúng một nhà máy lọc dầu ở thành phố Volgograd của Nga, gây ra hỏa hoạn.
Bên kia chiến tuyến, theo các nhà chức trách, Nga cũng đã phóng 117 máy bay không người lái vào Ukraine, khiến ít nhất hai người thiệt mạng, trong đó có một thiếu niên 17 tuổi.
Theo các quan chức, một cuộc không kích của Nga vào hôm thứ Sáu tại vùng Zaporizhzhia của Ukraine đã trúng vào hai tòa nhà chung cư năm tầng và làm bị thương 30 người, trong đó có sáu trẻ em.
Phó Bộ trưởng Năng lượng Ukraine Artem Nekrasov cho biết thêm rằng các cuộc tấn công của Nga vào cơ sở hạ tầng năng lượng của Ukraine đã gây ra tình trạng mất điện trên diện rộng ở khoảng một nửa số khu vực của đất nước vào thứ Sáu.
